DİSK asgari ücret taleplerini açıkladı

Devrimci Emekçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) 2024 yılı için taban ücret taleplerini açıkladı.

DİSK Başkanı Arzu Çerkezoğlu tarafından yapılan açıklamada, taban fiyatın yüksek enflasyon şartlarında yılda dört kere belirlenmesi gerektiği dile getirilidi.

Açıklamada, minimum ücret en düşük kamu çalışanı fiyatı ve en düşük memur mşı dikkate alınarak hesaplanması talebinin altı çizildi. 2023’te en düşük kamu çalışanının 24 bin 500, en düşük memur mşının 20 bin lira olduğu ve bu fiyatların yıl başında artacağı düşünüldüğünde DİSK’in işaret ettiği sayı 30 bin lira olarak ortaya çıkıyor.

2024 minimum fiyatına dair görüşlerini, “Gelirde adalet, vergide adalet, insanca yaşanabilir ücret” için atılması gereken adımları şu şekilde özetlendi.

Asgari ücret değil toplu pazarlık kapsamı genişletilmeli. Milyonların minimum fiyata mahkûm edilmemesi için sendikal hakların kullanımının önündeki tüm maniler ve barajlar kaldırılmalı, toplu pazarlık kapsamı genişletilmeli.

6356 sayılı Yasa’da yer alan teşmil düzeneği işletilmeli, toplu iş mukaveleleri sendikasız işyerlerine de uygulanmalı.

Asgari ücret artışında resmi enflasyon/hedeflenen enflasyon değil, kişi başına GSYH artışı esas alınmalı. Minimum ücret baskılanmış ve güdümlü resmi enflasyona göre değil geçim kaidelerine ve ekonomik büyümeye göre saptanmalıdır. Hele de iktidar sözcülerinin sıkça dile getirdiği “hedeflenen enflasyon doğrultusunda ücret artışı” kabul edilemez.

Hedeflenen enflasyona göre ücret artışı yapmak, milyonları daha da fakirleştirmek manasına gelecektir.

Asgari ücret artışında dar gelirlilerin besin enflasyonu ile kişi başına ekonomik büyüme esas alınmalı.

“Ailenin geçinebileceği ücret olmalı”

Asgari ücret yüksek enflasyon şartlarında yıl dört defa belirlenmeli. Yüksek enflasyon şartlarında yılda bir defa taban ücret belirlenmesi çalışanları açlığa, yoksulluğa mahkûm etmek manasına gelir.

Türkiye’de minimum fiyatın tespitinde uluslararası standartlara uyulmuyor. Birleşmiş Milletler, Uluslararası Çalışma Örgütü ve Avrupa Kurulu standartları dikkate alınmıyor; ailesi hesaba katılmadan tek bir personel üzerinden taban ücret hesaplanıyor. Minimum ücret tespitine ilişkin 131 sayılı ILO Mukavelesi onaylanmalı, Avrupa Sosyal Şartı’na minimum fiyatla ilgili konan çekince kaldırılmalı.

Asgari ücret, uluslararası standartlara uygun şekilde, emekçinin ailesi ile birlikte geçinebileceği bir ücret olmalıdır.

Asgari ücret sonrası ilk vergi dilimine uygulanacak oran yüzde 10’a düşürülmeli. Taban ücret vergi istisnası, vergiden değil, matrahtan indirim yoluyla uygulanmalı.

2008 yılından beri patronlara verilen 5 puanlık SGK prim dayanağı personellere de verilmeli.

Çağ dışı damga vergisi kaldırılmalı.

2008 yılında çıkarılan 5510 sayılı Yasa’dan önce taban fiyattan düşük emekli aylığı söylediği söz edilen değildi. En düşük emekli aylığı en az taban ücret seviyesine yükseltilmeli.

Devletin özel kesimdeki çalışanlarla kamu emekçileri ve kamu vazifelileri arasında ayrım yapması Anayasa’nın eşitlik unsuruna aykırı. Minimum ücret en düşük kamu çalışanı fiyatı ve en düşük memur mşı dikkate alınarak hesaplanmalı.