Çerçeve yasa ile PKK terör örgütü listesinden çıkacak mı?

Çözüm süreci kapsamında önümüzdeki günlerde TBMM’ye sunulması için çalışmaların devam ettiği çerçeve yasanın içeriği ile ilgili detaylar netleşiyor. Yasa ile yönetici kadrosu hariç PKK üyelerine denetimli serbestlik tanınırken, PKK terör örgütleri listesinden çıkmayacak.

Ekim 2024’te başlayan süreç kapsamında 11 Temmuz 2025’te Kuzey Irak’ın Süleymaniye kentinde Casene Mağarası’nda yaklaşık 30 PKK üyesi silahlarını sembolik olarak yakmıştı. Bu gelişmenin ardından TBMM’de kurulan Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun raporu Şubat 2026’da kabul edilmişti.

Cumhur İttifakı’nın “Terörsüz Türkiye” olarak adlandırdığı çözüm sürecinde şimdi sıra en kritik eşiklerden biri olarak görülen, PKK’nın feshi ile silah bırakma sürecinin ve örgüt militanlarının yargılanmasının hukuki zeminini oluşturacak olan çerçeve yasada.

DW Türkçe’nin iktidar kanadından edindiği bilgilere göre, toplam 10-12 madde olması beklenen yasaya dair teknik çalışmaların bu hafta sonuna kadar tamamlanması hedefleniyor. Çalışmaların tamamlanması durumunda teklif, gelecek hafta başı TBMM’ye sunulabilir.

Bu arada iktidar, çerçeve yasa ile eş zamanlı şekilde bir süredir haklarını aramak için Ankara’da eylem yapan şehit ve gazi yakınlarının sorunları ile ilgili bir yasa da çıkaracak. Şehit ve gazilerin özlük haklarının yeniden düzenlenmesine ilişkin kanun teklifi iktidar milletvekilleri arasında imzaya açıldı ve düzenlemenin bu cuma günü TBMM’ye sunulması bekleniyor.

Çerçeve yasada başlıklar belirlendi, teknik çalışma ise sürüyor

AKP’li yetkililerden edinilen bilgiye göre, çerçeve yasanın içeriği henüz nihai halini almadı ve görüşmeler başlıklar düzeyinde ilerliyor. Yetkililer, hedeflerinin bu hafta sonuna kadar teknik başlıkları tamamlamak ve ortaya çıkan düzenlemeyi partilerle paylaşmak olduğunu belirtiyor.

Buna göre yasanın; kapsam, suç tanımı, soruşturma ve kovuşturma süreçleri, mahkûmiyet durumları ile suçun ağırlığına göre oluşturulacak bir kademelendirme gibi unsurları içermesi bekleniyor. Bu başlıkların Meclis’teki Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun ortak raporuna dayandığını, dolayısıyla nihai metnin rapordan çok farklı çıkmayacağı da belirtilen hususlar arasında.

TBMM’de kurulan Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun raporu Şubat 2026’da kabul edilmişti.Fotoğraf: TBMM/DW

Edinilen bilgiye göre çerçeve yasa “müstakil ve süreli” olacak. Sadece PKK’nın feshi ve silah bırakma sürecine yönelik hazırlanacak olan yasanın süresinin 6 ay ya da en fazla 1 yıl olma seçenekleri üstünde duruluyor.

Bu arada yasaya dair görüşmelerin uzamasının bir nedeni olarak PKK militanları için getirilecek olan kademelendirme sistemi gösteriliyor.

Çalışmalarda gelinen nokta ile ilgili şu ana kadar Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a bilgi verildiği belirtilerek, son aşamaya dair de önümüzdeki günlerde yeni bir bilgilendirmenin yapılması bekleniyor.

Bu arada TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’un kanuna ilişkin partilerin grup koordinatörleri ile önümüzdeki günlerde bir araya gelmesi de söz konusu.

Teklifin son halini almasının ardından sadece AKP’nin değil, sürece karşı çıkan İYİ Parti dışındaki tüm partilerin imzalarıyla TBMM’ye sunulması planlanıyor.

Kimler yararlanacak, kimler kapsam dışında kalacak?

Yetkililer, yasadan ilk etapta PKK’lı kaç militanın yararlanabileceğine dair bilgi vermezken, örgüt yöneticilerinin bu çerçeve yasanın kapsamı dışında kalmasına kesin gözle bakılıyor.

PKK’lılar için denetimli serbestlik ya da erteleme süresine dair bir yargılama sistemi getirilmesi düşünülüyor ve gündemde bunun için 3 ila 5 yıl arasında değişen süreler öngörülüyor.

Örgütle bağını kesenler için getirilecek düzenleme için yetkililer bir çeşit “askıya alma mekanizması” tanımlaması yaparken, bu kişilerin belirlenecek denetim süresi boyunca yeniden terör suçuna karışmamaları gerekecek.

Bu arada kasten öldürme, işkence, eziyet ve cinsel suçlar gibi ağır suçların kapsam dışı tutulması da söz konusu.

PKK terör listesinde kalmaya devam edecek

Örgütün üst düzey yöneticilerinin bu düzenlemenin kapsamı dışında tutulacağı, bu isimlerin durumunun ayrı bir formül çerçevesinde sonradan ele alınacağı belirtilirken, Abdullah Öcalan’ın hukuki statüsüne ilişkin de yasada doğrudan bir düzenleme yer alması beklenmiyor.

Bu arada çerçeve yasa ile PKK’nın terör örgütleri listesinden çıkarılmasının söz konusu olmadığını söyleyen yetkililere göre, örgütün feshinin hukuken tanınmasıyla listeden çıkarılması birbirinden farklı konular.

PKK, silah bıraktığını ilan etmesinin ardından sembolik bir silah yakma töreni düzenlemiştiFotoğraf: Channel8/DHA

İzleme mekanizması iki ayaklı olacak

Yasanın yürürlüğe girme sürecine ilişkin de detaylar da yavaş yavaş netleşiyor.

Edinilen bilgiye göre yasa yayımlandığında yürürlüğe girecek ve ardından süreci izleyip raporlayacak bir mekanizma kurulacak. Bu mekanizmanın biri ilgili bir bakanlık ya da Cumhurbaşkanı Yardımcılığı bünyesinde, diğeri Meclis Başkanlığı bünyesinde olmak üzere iki ayrı yapıdan oluşması öngörülüyor.

Toplumsal Bütünleşme İzleme ve Koordinasyon Kurulu gibi bir ismin verilmesi düşünülen bu mekanizmanın kendi denetim sistematiği içinde kararlarını bağımsız şekilde vermesi bekleniyor.

Bu arada DEM Parti de teknik görüşmelerin halen sürdüğünü belirterek, kendilerine yasanın metin olarak verilmediğini ve görüşmelerin başlıklar üstünden sürdüğünü belirtiyor.

DW Türkçe’nin konuştuğu DEM Partili bir yetkili, sürecin en büyük sıkıntısının ortada yazılı, teknik bir metnin bulunmaması olduğunu söyleyerek, somut bir taslak henüz görmedikleri için parti olarak yasanın geneline ilişkin net bir pozisyon alamadıklarını aktarıyor.

DEM Parti bu nedenle hafta içinde partilere yasa ile ilgili yapacağı ziyaretleri şimdilik ertelemiş durumda. Yasa teklifini tümüyle görmediklerini söyleyen DEM Partililer partilerden ne için destek isteyeceklerini bilmedikleri için ziyaretleri ötelediklerini belirtiyor.