Gürcistan’ın yabancı casuslar ve LGBT konusundaki siyasetlerinin yankıları sürüyor. Bu siyasetlere ilişkin ABD’den ve AB’den tekraren kere ikaz ve tehdit geldi. Lakin siyasetçiler Gürcistan’ın hiçbir ülkenin ‘kolonisi olmadığını’ belirtiyorlar. Gürcistan’da son 1 yılda neler oldu? Tamamı Sputnik’in haberinde…
Gürcistan’da tartışmalara ve protesto şovlarına neden olan ve ‘yabancı ajan’ yasası olarak da bilinen ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ yasası, ABD ve Avrupa Birliği’nin tüm baskı ve yaptırım tehditlerine karşın Haziran ayında yürürlüğe girdi.
Gürcistan Parlamento Başkanı Şalva Papuaşvili yaptığı açıklamada, Cumhurbaşkanı Salome Zurabişvili’nin vetosunu geçersiz kılarak kabul ettikleri yabancı casuslarla ilgili maddeyi imzaladığını duyurmuştu.
28 Mayıs’ta 7 st süren tartışmaların akabinde Gürcistan Parlamentosu, Cumhurbaşkanı Zurabişvili‘nin yabancı casuslara ilişkin yasaya vetosunu aşarak yepyeni haliyle kabul etmişti.
Meclisteki yasa görüşmelerinde 84 milletvekili lehte, 4 milletvekili aleyhte oy kullanırken, Başbakan Irakli Kobakhidze, Gürcistan vatandaşının, bu ülkede kimin kimler tarafından finanse edildiğini, yabancı bir gücün Gürcistan’daki olumlu ya da olumsuz çıkarlarını kimin taşıdığını bilme hakkı olduğunu vurgulamıştı.
Yasanın kabul edilmemesine ilişkin ABD ve Avrupa Birliği’nden tüm tehdit ve ihtarlara karşı dik duran Gürcü yetkililer süreç boyunca ABD, İsrail ve Avustralya’da yabancı fonların şeffaflığına ilişkin yasalar bulunduğunu, AB ve Fransa’nın ise buna benzer tasarıları değerlendirdiğini vurguladı.
Taslak basamağından yasalaşma sürecine kadar Gürcistan AB’ye üye ülkeler ile Amerika Birleşik Devletleri, Birleşmiş Milletler, NATO ve Avrupa Kurulu tarafından bu tasarının kabul edilmemesi yönünde birçok defa tehdit edildi.
Ancak Gürcistan hükümeti tüm bu baskılara boğun eğmeyerek tasarının yasalaşması konusunda zafer elde etti.
Girişimin başarısızlık öyküsü
Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı Yasası‘nı geçirmek için ilk teşebbüs 2023 baharında yapılmıştı. Söz konusu bu teşebbüs, parlamento çoğunluğunun bir kesimi olan ‘Halkın Gücü‘ partisi milletvekillerinin geçen yıl Şubat ayı ortasında tasarıyı gündeme getirmelerinin çabucak akabinde başlamıştı.
Yetkililer, projenin tek gayesinin medya ve sivil toplum kuruluşlarının finansmanında şeffaflığı sağlamak olduğunu açıklayarak bu fikri desteklemişti.
İktidardaki Gürcü Rüyası ve Halkın Gücü önderleri, bu tasarının ABD’deki Yabancı Casuslar Kayıt Yasası‘ndan (FARA) çok daha liberal olduğunu çünkü ilk etapta ihlali halinde herhangi bir cezai yaptırım öngörmediğini vurgulamıştı.
Muhalefet ve yasa taslağına göre gelen finansmanla ilgili dataları açıklaması istenen sivil toplum kuruluşlarının temsilciler ise söylediği söz edilen bu taslağı ABD ve Avrupa Birliği‘nin telaffuzlarına benzer bir şekilde ‘Rus yasası‘ olarak nitelendirmişti.
Daha sonra ABD’nin Gürcistan Büyükelçisi Kelly Degnan da bunun bir ‘Rus yasası’ olduğunu dile getirmiş ve Gürcü yetkililer ABD Dışişleri Bakanlığı, Avrupa Birliği Dış Siyaset Servisi, Avrupa Kurulu İnsan Hakları Komiseri ve Gürcistan’daki BM Ofisi tarafından tenkit yağmuruna tutulmuştu.
ABD Dışişleri Bakanlığı o dönemde Gürcistan’daki kanunla ilgili telaşlarını dile getirmiş ve tekrar ABD’nin Gürcistan Büyükelçisi Kelly Degnan, Gürcistan Parlamentosu’ndan yasa tasarısını geri çekmesini ve revize etmesini isteyerek bu teşebbüs Gürcistan’ın çıkarlarına uygun olmadığını öne sürmüştü.
Söz konusu tasarı ayrıyeten AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Siyaseti Yüksek Temsilcisi Josep Borrell tarafından da kınanmıştı.
Akabinde ise Gürcistan’da protestolar başlamış ve Tiflis’in merkezindeki parlamentonun önünde bu protestolar ayaklanmaya dönüşmüştü. Protestoculardan kimileri saldırgan bir tavır sergileyerek polise taş ve molotof kokteyli ile saldırmış, bunun sonucunda 58 kolluk kuvveti yaralanmıştı. Polis ise göstericilere karşı tazyikli su, göz yaşartıcı gaz ve biber gazı kullanmıştı.
7-9 Mart Protestoları sırasında onlarca gösterici gözaltına alınmış ve neredeyse hepsi para cezasına çarptırılmıştı. Yalnızca Lazare Grigoriadis isimli bir protestocu tutuklanmıştı. Grigoriadis, polis memurlarına molotof kokteyli atarak ikisinin yanmasına sebep olmakla suçlanmıştı.
Sonuç itibarıyla Gürcü yetkililer, bu teşebbüsün saklayacak bir şeyleri olanları ortaya çıkarma fonksiyonunu büyük ölçüde yerine getirdiğini ifade ederek ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ yasasını kabul etme fikrinden o dönem için vazgeçmek durumunda kalmıştı.
Yasanın ayrıntıları
Tasarı sırf yabancı gücün çıkarlarını destekleyen kuruluşların kayıt altına alınmasını ve bunların finansmanının şeffaflığını öngörüyor. Yasa ile söylediği söz edilen kuruluşların fliyetlerine herhangi bir kısıtlama getirilmiyor.
Yalnızca yıllık gelirlerinin yüzde 20’sini dış bir güçten sağlayan hükmî şahıslar, ‘yabancı bir gücün menftlerini gözeten kuruluş‘ olarak kabul edebileceğini belirtiliyor.
Kuruluşun ilgili kriterleri karşılaması durumunda, tescil için Ulusal Kamu Sicili Ajansı‘na kendisinin başvurması gerekirken söylediği söz edilen bu sürecin ücretsiz olduğu ifade ediliyor.
Yine söylediği söz edilen tasarıya göre, ‘yabancı gücün menftlerini gözeten kuruluşların‘ siciline kayıtlı kuruluşların, her Ocak ayında bir evvelki yılın mali beyanını elektronik olarak doldurması gerekiyor.
‘Yabancı menft kuruluşu’ ve ‘Yabancı güç’ nasıl tanımlanıyor?
Söz konusu maddede ‘yabancı menft kuruluşu‘ şu şekilde tanımlanıyor:
Söz konusu maddede ‘yabancı güç‘ şu şekilde tanımlanıyor:
ABD’den tehditler gelmeye devam ediyor
Söz konusu yasanın kabul edilmesi sürece ABD’den Gürcistan’a yönelik pek çok tehdit ve uyarı yapılmıştı.
ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Matthew Miller, yabancı casusların durumuna ilişkin yasa tasarısının Gürcistan parlamentosuna yeniden sunulmasından duyduğu kaygıyı dile getirerek bu atağın ülkeyi Avrupa yolundan çıkaracağına inandığını söylemişti. ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Miller yine bir diğer açıklamasında, Gürcistan’da yürürlüğe giren yabancı casus yasası nedeniyle derhal bu ülkenin vatandaşlarına yönelik vize kısıtlamaları getirileceğini belirtmişti.
ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken da Gürcistan Parlamentosu tarafından onaylanan ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ maddesine cevap olarak Washington’un gerekli adımları atacağını söylemiş tekrar yaptığı diğer bir açıklamada da Gürcistan’la ikili işbirliğini kapsamlı bir şekilde gözden geçireceklerini duyurmuştu.
Yine ABD Dışişleri Bakanlığı Yaptırımlar Koordinasyon Ofisi Başkanı Jim O’Brien, Tiflis’te düzenlediği basın toplantısında Gürcistan parlamentosu tarafından kabul edilen ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ yasa tasarısının değişmemesi ve Gürcistan idaresinin AB ve diğer ortaklara yönelik saldırgan tavrının devam etmesi halinde, ABD’nin Gürcü yetkililere karşı yaptırımlar getirebileceğini ifade etmişti.
Öte yandan ABD Temsilciler Meclisi’nin 29 üyesi de 10 Mayıs’ta Gürcistan Başbakanı Irakli Kobakhidze‘ye sert sözler içeren ortak bir mektup göndererek Gürcü yetkilileri ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ yasa tasarısını geri çekmeye çağırmıştı.
Temsilciler ortak mektupta “Bu ziyanlı yasanın geri çekilmemesi halinde, ABD’nin Gürcistan’a yönelik siyasetinde, ABD mali yardımının yeniden gözden geçirilmesi, ABD’ye yönelik vize yasaklarının genişletilmesi ve Gürcistan’ın demokratik gelişimini baltalamaktan sorumlu olanlara yönelik mali yaptırımlar da dahil olmak üzere, esaslı değişikliklerin teşvik edilmesi konusunda Senato’daki meslektaşlarımıza katılacağız” ikazında bulunmuştu.
AB, Gürcistan’ın entegrasyon sürecini askıya aldı
ABD’nin yanı sıra Avrupa Birliği de söylediği söz edilen süreç boyunca çeşitli açıklamalar yaparak Gürcistan’ı tehdit etti ve yasanın Parlamento’da kabul edilmesiyle birlikte Gürcistan’ın Avrupa Birliği üyelik sürecini askıya almıştı.
Almanya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Sebastian Fischer Gürcistan’ın yabancı casuslarla ilgili parlamentoya sunmayı planladığı yasanın kabul edilmesi halinde Avrupa Birliği’ne katılım adayı statüsünü kaybedebileceğini dile getirmişti.
Gürcistan’da tartışmalara ve protesto şovlarına neden olan ve ‘yabancı ajan’ yasası olarak da bilinen ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ yasası, ABD ve Avrupa Birliği’nin tüm baskı ve yaptırım tehditlerine karşın yürürlüğe girerken AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Siyaseti Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, Gürcistan’a AB kapılarının kapanabileceği ikazında bulunmuştu.
Yine Avrupa Komisyonu ile AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Siyaseti Yüksek Temsilcisi Josep Borrell yaptıkları ortak açıklamada, ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ yasa tasarısının parlamentoda kabul edilmesinin Gürcistan’ın Avrupa Birliği yolunda ilerlemesini olumsuz etkileyeceğini söylemiş ve bir süre sonra Avrupa Birliği’nin Gürcistan Büyükelçisi Pawel Herczynski, Gürcistan’ın AB’ye entegrasyon sürecinin askıya alındığını duyurmuştu.
Dünya Bankası’ndan da Gürcistan’a ihtar geldi
ABD ve Avrupa Birliği’nin yanı sıra süreç boyunca Dünya Bankası da Gürcistan’daki sürece ilişkin açıklama yaparak Gürcü hükümetinin atacağı adımlar konusunda titiz olmasını söylemişti.
Dünya Bankası Güney Kafkasya Bölge Yöneticisi Rolanda Price, ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı’ yasa tasarısının Gürcistan’daki çalışmalar üzerindeki mümkün tesirini değerlendirmeleri gerektiğini ifade ederek Gürcistan hükümetinin bir sonraki adımlarında titiz olmasının ehemmiyet taşıdığının altını çizmişti.
Price konuşmasında ayrıyeten şu tabirlere yer vermişti:
Gürcistan hükümetinde tehditlere karşılık: ‘Darbeyi hayal bile etmesinler’
Gürcistan yönetimi süreç boyunca ABD, AB ve Dünya Bankası başta olmak üzere yapılan tüm tehditlere karşı cevap vererek yasanın kabul edilmesi sürecinde dik durmayı başardı.
Parlamento çoğunluğunun lideri ve Gürcü Rüyası’nın Genel Sekreteri Mamuka Mdinaradze, Gürcistan’ın ‘yabancı casuslar yasası’ nedeniyle Avrupa Birliği ile münasebetlerinde sorun yaşamayacağını çünkü AB’nin de benzer bir maddeyi benimsediğini söyleyerek esasen aynı kanunların Batı ülkelerinde de olduğunu dile getirmişti.
İktidardaki Gürcü Düşü Genel Sekreteri ve Tiflis Belediye Başkanı Kaha Kaladze, bazı Batılı kuruluşların ve devletlerin Gürcistan’da darbe yapmaya çalışan sivil toplum örgütlerini finanse ettiğini, bu nedenle yetkililerin tedbir alarak STK’ların dış finansmanının şeffaflığına ilişkin bir yasa tasarısı hazırladığını söylemişti.
Gürcistan İçişleri Bakanı Vahtang Gomelauri, bir soruşturma başlatılarak ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ maddesine karşı protestolarla olayların gelişiminden mutlu olmayan muhaliflerin konuşmalarını içerdiği iddia edilen ses kayıtlarının gerçekliğinin tespit edileceğini söylemişti.
Gomelauri, muhalefetin planlarına ilişkin kamuoyuna yansıyan kapalı ses kayıtlarını yorumlayarak, “Darbeyi hayal bile etmesinler, kendi ofislerinde otursunlar” açıklamasında bulunmuştu.
ABD’den Gürcistan’da 2 darbe girişimi
Gürcistan Başbakanı Irakli Kobakhidze, ABD Dışişleri Bakanlığı Siyasi Danışmanı Derek Chollet ile yaptığı görüşmede, Gürcistan’da 2020-2023 yıllarında eski bir ABD büyükelçisinin yanı sıra yabancı dayanaklı STK’ların dayanağıyla iki darbe teşebbüsünden duyduğu hayal kırıklığını dile getirmişti.
Gürcistan Başbakanı Irakli Kobakhidze Nisan ayında düzenlediği bir basın toplantısında STK’ların Gürcistan’da 2020 ve 2022 yıllarında iki kere nasıl ihtilal yapmaya çalıştıklarını anlatmıştı.
Kobakhidze açıklamasında, 2020 parlamento seçimleri sırasında, Uluslararası Adil Seçim ve Demokrasi Derneği (ISFED) isimli STK’nın paralel bir oy sayımı ile sonuçlarını tahrif ettiğini ve bunu lakin beş hafta sonra kabul ettiğini belirtmiş ve ayrıyeten protokollerdeki fazlalıklar ve Seçim Konseyi’nin sonuçları geç açıkladığı iddiaları hakkında da yanlış bilgiler yayıldığını dile getirmişti.
Kobakhidze, “Tüm bunlara dayanarak, bu seçimlerin kelamda tarihteki en berbat seçimler olduğuna dair yanlış bir sonucu kamuoyuna duyurdular” cümlelerini kaydetmişti.
Radikal muhalefeti bu konuları parlamentoyu sabote etmek için bir mazeret olarak kullandığının altını çizen Kobakhidze, seçimler sonucunda parlamentoda görev alan muhalefet üyelerinin, seçimlere hile karıştırıldığını iddia ederek yasama organında çalışmayı reddettiğini vurgulamıştı.
Tüm bu hadiseler sonucunda, Kobakhidze‘nin de belirttiği gibi, 19 Nisan 2020’de yetkililer Avrupa Konseyi başkanı tarafından yapılan ve ‘Charles Michel Anlaşması‘ olarak isimlendirilen imzalamak zorunda kaldılar. Bu anlaşma Gürcistan’da ‘anayasaya aykırı ve esaret altında bir siyasi anlaşma‘ olarak nitelendirilmişti.
Anlaşma uyarınca yetkililer, o yılın sonbaharında yapılacak yerel seçimlerde oyların en az yüzde 43’ünü kazanamamaları halinde erken parlamento seçimlerine gitmeyi thhüt etmiştiler. Lakin Gürcü Rüyası bu engeli aştı.
Kobakhidze açıklamasında bu sürecin hedefinin halkın iradesine karşı hükümeti değiştirmek olduğunu lakin gerçekleşmediğini dile getirmişti. Kobakhidze bunun ilk darbe teşebbüsü olduğunu dile getirmişti.
Kobakhidze, sivil toplum kuruluşlarının ikinci ihtilal teşebbüsünün Haziran 2022’de olduğunu söylemiş ve Uluslararası Şeffaflık Örgütü Gürcistan Başkanı Eka Gigauri‘nin de aralarında bulunduğu birtakım büyük STK liderlerinin ‘Home to Europe‘ isimli hükümet zıddı mitingde sahneden yaptıkları konuşmayı delil olarak göstermişti.
Bu konuya ilişkin açıklamasında Kobakhidze, “İlgili kaynaklardan fon alan bu STK’lar direkt sahneye çıktı, hükümetin istifasını talep etti. Kendi iştirakleriyle bir hükümet kurulmasını istediler. Bu, darbe sürecine direkt bir katılımdı” cümlelerini zikretmişti.
Kobakhidze yaptığı açıklamada sivil toplum örgütlerinin muvaffakiyete ulaşacaklarını umdukları için her şeyi göze aldıklarını lakin planlarının başarısız olduğunu ifade ederek, “Eğer ‘Yabancı Nüfuzunun Şeffaflığı’ yasası o zaman işleseydi, inanıyorum ki STK’lar tüm bunlara cüret edemez ve bağışçıların prestijine daha fazla itina gösterirdi” cümlelerinin altını çizmişti.
‘Ülkemizde yeni bir Ukrayna ve Maydan istemiyoruz’
Gürcistan Başbakanı Irakli Kobahidze, ‘yabancı ajan’ yasasını savunmalarının nedenini, ülkenin ikinci bir Ukrayna’ya dönüşmesini, yeni bir ‘Maydan’ olayının çıkmasını ve Rusya’ya karşı ‘ikinci cephenin’ açılmasını istememeleri şeklinde açıklamış ve dışarıdan hiç kimsenin Gürcistan’ın ulusal çıkarlarını müdaf etmesini engelleyemeyeceğini vurgulamıştı.
Gürcistan Başbakanı Kobakhidze yaptığı öbür açıklamadada Avrupa Birliği’nin kendisine Slovakya Başbakanı Robert Fico‘nun suikaste uğramasını hatırlatarak gözdağı vermeye çalıştığını söylemişti.
Kobakhidze sosyal medya hesabında yaptığı paylaşımda, ismini açıklamadığı bir Avrupa Kurulu Üyesi ile yakın vakitte yaptığı bir telefon görüşmesinde, hükümetinin Gürcistan’daki yabancı STK’ların fonlarını açıklamasını mecburî kılan bir maddeyi uygulamaya devam etmesi halinde Batı’nın kendisine karşı ‘bir dizi önlem‘ alacağı konusunda kendisini uyardığını söyleyerek bu tedbirleri sıralarken, ‘Fico’ya ne olduğunu gördünüz, çok titiz olmalısınız‘ dediğini ifade etmişti.
‘Ukraynalaşmak istemiyoruz’
Gürcistan Başbakanı Kobakhidze açıklamasında, “Hiç kimse Gürcistan’ın ulusal çıkarlarını dışarıdan savunmasını engelleyemeyecektir” cümlesinin altını çizerek 2030’da Avrupa Birliği üyesi olmayı hedeflediklerini ve tam da bu yüzden açıklık ve şeffaflık için mücadele verdiklerine dikkati çekmiş ve şu cümleleri kaydetmişti:
Burada şeffaflık sağlanmazsa, her yıl bir ihtilal teşebbüsü altında kalırsak, bu türlü bir devirde inanın 2030’da değil 2040’ta bile Avrupa Birliği’ne üye olamayabiliriz. Bakın, Ukrayna ile ilgili olarak Almanya Şansölyesi, ülkenin (Ukrayna) 30 yıl daha NATO üyesi olmayacağını söyledi. ‘Ukraynalaşmayı’ istemiyoruz. Şeffaflık yoksa ‘Ukraynalaşma’ riski yüksektir.
Yasaya tepki veren ABD’nin, Gürcistan hükümeti yetkililerine yönelik vize kısıtlaması getirilmesine yönelik kararını da değerlendiren Kobakhidze, “Yaptırımlar konusu bizim için kesinlikle önemli değil. Gürcü halkına ve Gürcü halkının seçtiği hükümete yaptırım ya da gibi önlemlerle şantaj yapma teşebbüsü önemli değildir. Hiç kimse Gürcü halkını cezalandıramaz ve hiç kimse Gürcü halkının seçtiği hükümeti cezalandıramaz” cümlelerini zikretmişti.
‘Gürcistan kimsenin kolonisi olmayacak’
İktidardaki Gürcü Düşü Genel Sekreteri ve Tiflis Belediye Başkanı Kaladze, ABD Dışişleri Bakanı Blinken‘in Gürcistan yetkililerine uygulanacağını dile getirdiği yaptırımlara ilişkin yaptığı açıklamasında, Gürcistan’ın kimsenin kolonisi olmayacağını vurgulamıştı.
Kaladze yine diğer bir açıklamasında dış güçlerin ülkede darbe ve ihtilal gerçekleştirmeye çalıştığının altını çizmişti.
‘Avrupa Birliği Gürcistan’da terörü bir norm haline getirdi’
Gürcistan Parlamento Başkanı Papuaşvili sosyal medya hesabında yaptığı açıklamada, Avrupa Birliği tarafından finanse edilen sivil toplum kuruluşlarının parlamento üyelerini tehdit ettiğini belirterek Gürcistan’da terörü norm haline getirdiklerinin altını çizmişti.
Papuaşvili açıklamasında, “Sözde ‘öfkeli vatandaşların’ yer aldığı ve medyada sahnelenen bu sahnelerin aslında Avrupa ismine organize ve siyasi gayeli bir terör kampanyası olduğu açıktır” cümlesini kaydetmişti.
Gürcistan Parlamentosu Başkanı Şalva Papuaşvili düzenlediği öteki bir brifingde ise, ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ yasasının kabul edilmesine karşı Tiflis’te düzenlenen protestolar ile Kiev’deki ‘Maydan‘ arasında paralellik kurmanın kolay olduğunu, organizatörlerin aynı görsel teknikleri kullandığını söylemişti.
Gürcistan Devlet Güvenlik Servisi de, yabancı finansmanlı siyasi liderler ve sivil toplum örgütleri tarafından düzenlenen protestolar sırasında şiddet senaryoları geliştirmeyi amaçlayan provokasyonların hazırlandığını bildirmişti.
Papuaşvili açıklamasında şu sözlere yer verdi:
Rusya’dan tezlere yanıt
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, söylediği söz edilen yasaya ilişkin iddalara karşılık vererek, Gürcistan’daki yabancı casuslar yasasının ne özde ne de biçimde Rusya ile bir ilgisi olmadığını, Gürcü yetkililerin kendilerinin de Amerikan kurallarına benzer kurallar getirdiklerini söylemişti.
Gürcü yetkililerin ve kimi parlamenterlerin Amerika’dakine benzer bir yabancı casuslar yasası çıkardığını ifade eden Peskov, “Rusya’nın bununla ne özde ne de biçimde hiçbir ilgisi yoktur. Gürcistan’ın içişlerine karışmıyoruz” cümlesinin altını çizmişti.
Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova da Gürcistan’da yabancı casuslar yasasının kabul edilmesine ilişkin ABD’nin tavrına tepki göstermiş ve ABD Büyükelçisi Kelly Degnan‘ın, ABD’deki Yabancı Casuslar Kayıt Maddesi’nin maddeden sözü sözüne çeviri edilmiş olsa bile Washington’un Gürcistan’daki yabancı casuslar maddesine karşı olduğunu söyleyen açıklamasını hatırlatmıştı.
Zaharova açıklamasında, “Zira Washington’a göre ABD, herkesin yapamadığını yapabilen istisnai bir ülke” cümlesine yer vermişti.
Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Zaharova yine AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Siyaseti Yüksek Temsilcisi Josep Borrell‘in ‘Tiflis’te protestolara neden olan yabancı casuslarla ilgili yasanın AB kıymetleriyle bağdaşmadığı’ tarafındaki açıklamalarının akabinde ABD’nin AB’de bulunmaması konusuna esprili bir şekilde yaklaşarak, “ABD’nin neden şimdi Avrupa Birliği’nde olmadığı şu anda anlaşılıyor” diye yazmıştı.
Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova yine yaptığı öteki bir açıklamada, ABD makamlarının ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ yasasının kabul edilmesiyle temaslı olarak Gürcistan’a yönelik tavrının, hâkim devletlerin işlerine aşağılayıcı ve küstahça bir müdahale olduğunu söylemişti.
Zaharova yaptığı açıklamada şu sözlere yer vermişti:
Rusya’nın BM Daimi Temsilci Yardımcısı Dmitriy Polyanskiy, sosyal medya platformu X hesabından, Tiflis’teki protestolara Litvanya, Letonya, Estonya ve İzlanda dışişleri bakanlarının da katıldığını gösteren görüntüyü kıymetlendirmiş ve açıklamasında şu sözlere yer vermişti:
Olağanüstü bir şey yok. Yabancı (ABD) casuslar yurt dışında Yabancı Casuslar Maddesine karşı yapılan şovlara liderlik yapıyor. Hepimiz benzer bir tablonun Ukrayna’da yaşandığını hatırlıyoruz ve nasıl bittiğini ve Ukrayna’nın çıkarlarının nasıl ayaklar altına alındığını biliyoruz. Umarım Gürcüler derslerini almıştır.
Çin’den açıklama: ‘Gürcistan’ın iç politikası’
Çin’in Gürcistan Büyükelçisi Jiang, ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ yasasının Gürcistan’ın iç siyasetinin bir modülü olduğunu dile getirerek bu hususta bir açıklama yapamayacağını dile getirmişti.
Çin’in Gürcistan Büyükelçisi Zhou Jiang, ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ yasasının Gürcistan’ın iç siyasetinin bir kesimi olduğunu ve Çin’in diğer ülkelerin siyasetlerine müdahale etmediğini söyleyerek açıklamasında şu sözleri kullanmıştı:
‘Gürcistan, yabancı casus yasası ile egemenliğini müdafaaya çalışıyor’
Avrupa Siyasi Topluluğu (AST) üyesi Avrupa ülkelerinin devlet ve hükümet başkanları ile NATO, Avrupa Birliği Kurulu ve Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) temsilcilerini bir araya getiren 4’üncü AST zirvesi öncesi gazetecilere açıklamalarda bulunan Macaristan Başbakanı Viktor Orban, Gürcistan hükümetinin yabancı casuslarla ilgili maddeyi kabul ederek zor şartlarda egemenliğini muhafazaya çalıştığını lakin AB’nin bunu anlamadığını söyledi.
Tiflis hükümetinin ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı’ yasasını nasıl onayladığını takdir ettiğinin altını çizen Orban, “Gürcistan hükümeti çok zor şartlarda bağımsızlığını ve egemenliğini müdafaaya çalışıyor. Ne yazık ki Avrupa’da pek çok lider Gürcistan gibi bir ülkenin her istikametten egemenliğini müdafaasının ne kadar zor olduğunun farkında değil. Lakin bunu nasıl yaptıklarını nitekim takdir ediyorum” tabirlerini kullandı.
Batı, Gürcistan’da darbe mi planlanıyor?
Rusya Dış İstihbarat Servisi (SVR), ABD’nin Gürcistan’da iktidarı değiştirme planları yaptığını açıklamıştı.
SVR’den yapılan açıklamaya göre Rus istihbaratçıların elde ettiği bilgiler, Washington’un 26 Ekim’de Gürcistan’da yapılacak parlamento seçimleri sonucunda iktidar değişikliği amacına ulaşmakta kararlı olduğunu gösterdiği ifade edilmişti.
SVR, ABD’nin planladığı kampanya sürecinde başrolde Cumhurbaşkanı Salome Zurabişvili’nin olacağının altını çizerek, ABD basınına röportaj verecek olan Cumhurbaşkanı’nın Gürcistan’ın AB’ye üyelik müzakerelerinin bozulmasının suçunu hükümete yükleyeceğini ve ‘Rusya’yla yakınlaşmanın feci sonuçları olacağı’ konusunda ihtarlarda bulunacağını aktarmıştı.
Gürcistan’da, ‘yabancı casus yasa tasarısı’ olarak da nitelendirilen yabancı tesirin şeffaflığı bahisli yasa tasarısına karşı muhalefetin giderek şiddetlenen protestolarını değerlendiren Medvedev de, Telegram kanalında yaptığı açıklamada, “Başkent Tiflis’te yabancı casuslar kanunuyla ilgili tartışmalar sokak çatışmalarına ve parlamentodaki arbedelere dönüştü. Her kim buna benzer eylemleri spontane protestolar olarak adlandırıyorsa, kendi aynasına ilk taşı atandır. Tüm bu mitinglerin arkasında tecrübeli ve tanıdık bir Hollywood eli görebiliriz” diye yazmıştı.
AB Gürcistan’daki STK’ları fonlamaya devam ediyor
Avrupa Birliği tarafından Gürcistan’daki sivil toplum bölümünün finansmanına ilişkin bir rapor yayımlandı. AB Delegasyonu, AB’nin son yıllarda Gürcistan’daki 170 sivil toplum kuruluşuna 46.1 milyon euro tahsis ettiğini ve bunun ülkedeki bakanlıklara ve diğer devlet kurumlarına yapılan yardımın 11 katı olduğunu açıklamıştı.
Avrupa Birliği‘nin, 2019-2024 yılları arasında sivil toplum kuruluları tarafından tarafından uygulanan 47 proje için 46.1 milyon euro tahsis ettiği açıklanmıştı.
Gürcistan’daki iktidar partisi Gürcü Düşü daha önce Amerikan Ulusal Demokrasi Vakfı (NED) ve Avrupa Demokrasi Vakfı (EED) tarafından tahsis edilen fonların Gürcistan’da siyasi partiler tarafından yönetilen hayali STK’ların hesaplarına geçtiğini dile getirmişti. Buna ek olarak yetkililer birkaç yıldır sivil toplum kuruluşlarının siyasete müdahale ettiklerini, finansman kaynaklarını ve amaçlarını gizlediklerini aktarmıştı.
Buna karşılık olarak Gürcü yetkililer ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ yasasının kabul edilmesini, sivil toplum örgütlerinin ve medyanın finansmanını şeffaflaştırma dileğiyle gerekçelendirmişti. Lakin yasa tasarısının yürürlüğe girmesinden yaklaşık iki ay sonra Tiflis’te protestolar tertip edilmişti.
Cumhurbaşkanı Zurabişvili ‘vatan haini’ mi?
Gürcistan Cumhurbaşkanı Zurabişvili yabancı ülkelerin dışişleri bakanlarıyla yaptığı toplantıda ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ yasa tasarısı ile ilgili planlarını anlatarak bu tasarıyı veto edeceğini dile getirmişti.
Zurabişvili açıklamasında şu cümleleri kaydetmişti:
Söz konusu açıklamasının arkasında Parlamento’da kabul edilen maddeyi Gürcistan Cumhurbaşkanı Zurabişvili veto etmiş ve bu konusuna ilişkin açıklamasında gazetecilere verdiği demeçte “’Rus yasasını veto ettim” argümanına yer vermişti
Ancak Gürcistan Parlamentosu, Zurabişvili’nin yabancı casus maddesine veto yetkisini geçersiz kılmıştı.
Yasayı daha önce veto eden ülkenin Cumhurbaşkanı Salome Zurabişvili’nin, görevi gereği sahip olduğu veto yetkisi geçersiz kılınırken, gazetecilere açıklama yapan Gürcistan Parlamentosu Hukuk Komitesi Başkanı Henri Ohanaşvili, “Veto yetkisi komitede aşıldı, bundan ötürü bu bahis kapanmıştır” tabirlerini kullanmıştı.
Gürcistan Cumhurbaşkanı Salome Zurabişvili, yabancı casus yasasını Batı’nın tüm baskısına karşın yürürlüğe koyan hükümete yaptırım uygulayan ABD ve AB’ye karşı kendi ülkesini savunmak yerine eleştirmeyi tercih etmişti.
Sosyal medya hesabı X’ten AB’nin yaptırım kararını değerlendiren Gürcistan Cumhurbaşkanı Zurabişvili, hükümetin Avrupa ve Batı aksisi telaffuzları nedeniyle ABD ve Avrupa Birliği’nin Tiflis’e karşı kısıtlamalara gittiğini hatırlatırken, “ABD ile ortak tatbikatın iptal edilmesini, AB’nin savunma için öngörülen 30 milyon euroyu dondurma kararı izledi. Bu, mevcut hükümetin Avrupa ve Batı aykırısı telaffuz ve hareketlerine bir cevaptır. Bu, tüm tavsiye ve ihtarlarının cevapsız kalmasına bir cevaptır” cümlelerini kaydetmişti.
Zurabişvili’nin bu açıklamalarına hükümetten cevap ise gecikmemişti.
Gürcistan Başbakanı Kobakhidze, Gürcistan Cumhurbaşkanı Zurabişvili‘nin Gürcistan’ın ulusal çıkarlarına direkt ihanet eden bir hain olduğunu vurgulamıştı.
Başbakan Kobakhidze yaptığı açıklamada şu sözlere yer verdi:
Kobakhidze açıklamasında, “Bugün bu kişinin Gürcistan’ın cumhurbaşkanı olarak isimlendirilmesi çok üzücü, bunun için Gürcü toplumundan şahsen özür dilemek istiyorum çünkü onun cumhurbaşkanı olmasına şahsen çok önemli bir katkıda bulundum” demişti.
Gürcistan Meclis Başkanı Papuaşvili de Cumhurbaşkanı Zurabişvili‘nin Macron‘a davette bulunmasının Gürcistan’ın bağımsızlığını baltaladığını ve Cumhurbaşkanı’nın Gürcistan’ı devlet olarak görmediğini gösterdiğini dile getirmişti.
Skaşvili’den Batı yanlısı hareketlere katılma çağrısı
Ekim 2021’den beri başkent Tiflis’te cezaevinde bulunan eski Gürcistan Cumhurbaşkanı Mihail Skaşvili, Gürcistan parlamentosunda parlamentoda arbedelere sahne olan ‘yabancı ajanlarla’ ilgili yasa tasarısıyla ilgili provoke edici açıklamalarda bulunmuştu.
Gürcistan’da, geçen yıl ‘yabancı casus yasa tasarısı’ olarak da nitelendirilen ‘Yabancı Nüfuzun Şeffaflığı‘ isimli yasa tasarısı parlamentonun hukuk komitesinde görüşülürken sosyal medya hesabından açıklamalarda bulunan Skaşvili, ülkede birlik ve saldırı vaktinin geldiğini söylerken, destekçilerini, “Gürcistan’ın özgürlüğünü, bağımsızlığını ve Avrupa’daki geleceğini savunmak” için yasanın kabul edilmesine karşı düzenlenecek aksiyonlara katılmaya çağırdı.
Gürcistan Başbakanı’ndan ABD seçimlerine gönderme
Gürcistan Başbakanı Kobakhidze, Gürcistan ile ABD arasındaki bağların önümüzdeki yılın başından itibaren çok önemli ölçüde değişeceğini belirtti.
Gürcistan Başbakanı Irakli Kobakhidze, Gürcistan ve ABD arasındaki münasebetlerin yeniden canlandırılması ve sıfırlanması gerektiğini ve ABD’nin son kararlarının buna elverişli olmadığını belirtti.
Söz konusu bu açıklama kamuoyunda ABD’de seçimlerinde kazanması beklenen Donald Trump‘ın seçilmesiyle Gürcistan arasındaki münasebetlerin eskisinden daha iyi olacağı şeklinde yorumlanmıştı.
Gürcistan Başbakanı Irakli Kobakhidze, 2024 yılında yapılacak parlamento seçimlerinde Gürcü Rüyası‘nın zafer kazanmasının Gürcistan’da liberal faşizmin mağlubiyete uğramasını sağlayacağını ve 2025’te Gürcü toplumunun, siyasetinin ve devletinin bu faşizmden kurtulma sürecinin başlayacağını söyledi.
Gürcistan 26 Ekim’de seçime gidiyor
Gürcistan’da parlamento seçimlerinin 26 Ekim 2024’te yapılması planlanıyor.
11. Parlamento üyelerinin tamamen nispi sistemle, yani parti listelerine göre seçileceği ifade edildi. Şimdiye kadar seçimler, parti listeleri ve çoğunluk seçim bölgelerinde olmak üzere karma bir sistem altında gerçekleştirilmişti.
Sadece sandığa giden seçmenlerin en az yüzde 5‘inin oyunu alan partiler parlamentoya girebilecek.
2024 yılında parlamento seçimleri ilk defa elektronik sistem altında yapılacağı beliritlirken çağdaş teknoloji sayesinde oy pusulalarının yüzde 90’ından fazlası sayılacağı ve sandıklar kapandıktan sonra bir st içinde sonucun kamuoyuna açıklanacağı belirtiliyor.
Dış İstihbarat Servisi’nin yaptığı açıklamada elde edilen bilgilerin bir sonucu olarak Washington’un 26 Ekim’de Gürcistan’da yapılacak parlamento seçimleri sonucunda iktidar değişikliği maksadına ulaşmakta kararlı olduğunu gösterdiği ifade edilmiş ve bu kampyanyanın başrolünde Cumhurbaşkanı Zurabişvili’nin olacağı konusunda uyarıda bulunulmuştu.
Gürcistan Parlamento Başkanı LGBT yasağı için tarih vermişti: Yasa tasarısında neler var?
Gürcistan hükümetinin yasalaştırmak istediği bir diğer mesele ise LGBT hususu. Fakat Batı bu mevzuda da Gürcistan’a ihtar ve tehditlerine devam ediyor.
Gürcistan Parlamentosu Başkanı Şalva Papuaşvili, LGBT propagandasının yasaklanmasına ilişkin Anayasa değişikliklerinin kamuoyunda kıymetlendirilmesi için Kurulun 16 Nisan’da kurulacağını ve Parlamentodaki tartışmaların Mayıs ayı ortasında başlayacağını duyurmuştu.
Gürcü yetkililer Mart ayı sonunda LGBT propagandasını yasaklamayı planladıklarını açıklamışlardı. Münasebet olarak da aile bedellerini ve gelecek jenerasyonları sözde liberal propagandanın beklenen ve telafisi mümkün olmayan sonuçlarından koruma ihtiyacı gösterilmişti.
Gürcistan Anayasasında değişiklik yapılmasını öngören iki yasa tasarısı ve ‘Aile Kıymetlerinin ve Küçüklerin Korunması‘ başlıklı bir anayasa yasa tasarısı hazırlanmıştı.
Bu tasarıların kabulü için parlamento milletvekili listesinin 3/4’ünün, yani en az 113 milletvekilinin oyu gerekiyor. Gürcü Düşü ve Halkın Gücü tarafından temsil edilen parlamento çoğunluğunun şimdi parlamentoda sırf 83 bulunuyor.
Aile Bedellerinin ve Küçüklerin Korunması yasa tasarında neler var?
Aile Kıymetlerinin ve Küçüklerin Korunması‘na ilişkin anayasal kanun taslağı ile ilgili kararlar aşağıdaki gibi:
‘Eşcinseller evlat edinemeyecek’
Gürcistan Parlamento Başkanı Şalva Papuaşvili, eşcinsel evliliği bu şahısların evlat edinmesini, cinsiyet değiştirmeyi ve eşcinsellik propagandasını yasaklayan yasal düzenlemenin parlamentoya sunulduğunu dile getirmişti.
Papuaşvili, parlamentoda düzenlediği basın toplantısında, iktidardaki Gürcü Hayali Partisi’nin ‘Aile Pahaları ve Küçüklerin Korunması‘ bahisli yasal düzenlemeyi parlamentoya sunduğunu söylemişti.
Tasarının aile bedelleri ile küçüklerin korunmasını öngördüğünü belirten Papuaşvili, söylediği söz edilen değişikliklerle evlilik, evlat edinme, cinsiyet değiştirme prosedürleri, LGBT propagandası ve cinsel azınlıklar benzeri bahislerin ele alındığını ifade etmişti.
‘Aile kurumu korunacak’
İktidardaki Gürcü Düşü partisinin Genel Sekreteri Mamuka Mdinaradze, Kutaisi’de aile kıymetlerinin ve küçüklerin korunması ve LGBT propagandasının yasaklanmasına ilişkin anayasa değişikliklerinin ülke çapında tartışılması sırasında yaptığı açıklamada, klasik olmayan ömür propagandası ile insan haklarının korunmasının birbirinden net bir şekilde ayrılması gerektiğini ve Gürcü makamlarının bunların birbiriyle karıştırılmasına izin vermeyeceğini söylemişti.
Batı’dan ‘dikkat edin’ tehdidi
Avrupa Kıymetler ve Şeffaflıktan Sorumlu Komisyon Üyesi Vera Jourova, Gürcistan Dışişleri Bakanı Darçiaşvili ile yaptığı görüşmeye ilişkin yaptığı açıklamada Tiflis’in LGBT topluluğu benzeri azınlıkların korunmasına daha fazla dikkat etmesi ve bu bireylere karşı ayrımcılık yapılmaması gerektiğini dile getirmişti.
Jourova açıklamasında şu sözlere yer vermişti: