55 milyon dolar, uzay yolculuğunun maliyeti değil, koltuk başına ödenen bedelin “tahmini” tutarı

Medya ombudsmanı Faruk Bildirici, Türkiye’nin ilk astronotu Alper Gezeravcı‘nın yer aldığı uzay seyahati ile ilgili olarak, uçuşun maliyetinin 55 milyon dolar olacağı istikametindeki haberlerle ilişkin, “Oysa bu miktar, uzay seyahatinin maliyeti değil, Elon Musk’un sahibi olduğu Axiom Space firmasına ödenecek para” dedi. 

İlk Türk astronot Alper Gezeravcı’nın uzay seyahati devam ediyor. Türkiye’nin ilk astronotu Alper Gezeravcı‘nın da içinde bulunduğu Axiom-3 (Ax-3) mürettebatını taşıyan Dragon uzay aracı, Uluslararası Uzay İstasyonu’na (UUİ) muvaffakiyetle kenetlendi.

Gündem olan mevzuyu değerlendiren Medya ombudsmanı Faruk Bildirici seyahati “ulusal başarı” olarak kullanılan uzay seyahatinin maliyetinden bahsedilmediğini söyleyen Bildirici, “Resmi bir açıklama yapılmadığı gibi, iktidar medyasının bu bilgiyi öğrenmek ve aktarmak benzeri bir teşebbüsü olmadı” dedi. Bildirici, uçuşun maliyetinin 55 milyon dolar olacağı haberlerine ilişkin de bu ölçünün uzay seyahatinin maliyeti değil, koltuk başına ödenen bedelin “tahmini” meblağı olduğunu belirtti.

Bildirici’nin yazısından öne çıkan kısımlar şöyle:

Amaç bu seyahati “ulusal başarı” olarak topluma aktarmak ve propaganda için kullanmak olunca doğal olarak Alper Gezeravcı’nın uzay seyahatinin maliyetinden hiç söz edilmiyor. Maliyetin meçhullüğü, bu haberlerin temel sorunu. Resmi bir açıklama yapılmadığı gibi, iktidar medyasının bu bilgiyi öğrenmek ve aktarmak benzeri bir teşebbüsü olmadı.

Hürriyet’in “Türkiye uzayda”, Sabah’ın “Bu büyük gurur Türk milletinin” başlıklı sayfalarında tek satır bile olsa seyahatin maliyetinden söz etme gereği duyulmaması, iktidar medyasının yaklaşımının somut örnekleriydi. İktidar medyasının haber sitelerinde, televizyon kanallarında da hep aynı hal sergilendi; seyahatin milyonlarca dolarlık ödeme karşılığında yapılıyor olmasının üzeri örtüldü.

70 milyon dolar

Muhalif medyada ise uçuşun maliyetinin 55 milyon dolar olacağı haberleri yayımlandı. Meğer bu miktar, uzay seyahatinin maliyeti değil, Elon Musk’un sahibi olduğu Axiom Space firmasına ödenecek para. Ama o da ünlü havacılık sitesi Space.com’un, Ax-1 ile ilgili eski açıklamalara dayanarak yaptığı bir tahmin.

Şirkete yapılacak ödemeye öbür masraflar eklendiğinde Gezeravcı’nın uzay seyahatinin maliyeti daha da büyüyecek. Türkiye Uzay Ajansı (TUA) Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Lokman Kuzu, DW’ye “Görevin maliyeti biraz değişken. Lakin yapılacak vazifenin şu an için yaklaşık maliyetinin 70 milyon dolar civarında olduğunu söyleyebilirim” açıklaması yapmıştı.