UEA Başkanı Birol: Petrol fiyatları sorunun ciddiyetini yansıtmıyor

Uluslararası Enerji Ajansı (UEA) Başkanı Fatih Birol, Atlantic Council tarafından düzenlenen etkinlikte küresel enerji piyasalarındaki gelişmelere ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Orta Doğu’da çatışmaların başlamasının ardından Hürmüz Boğazı’nın kapanmasıyla enerji akışında yaşanan aksamalara dikkat çeken Birol, bunun “tarihteki en büyük enerji güvenliği tehdidi” olduğunu ifade etti.

Birol, son gelişmeleri geçmişteki enerji krizleriyle karşılaştırarak, 1973 ve 1979 yıllarındaki petrol krizlerinde günlük yaklaşık 5’er milyon varil arz kaybı yaşandığını, bu krizlerin birçok ülkede resesyona, yüksek enflasyona ve bazı gelişmekte olan ülkelerde borç sorunlarına yol açtığını hatırlattı.

Mevcut durumda ise günlük arz kaybının 13 milyon varile ulaştığını belirten Birol, bu kaybın önceki krizlerin üzerinde olduğuna işaret etti.

Birol, enerji altyapısında meydana gelen hasara da değinerek, yarın itibarıyla tüm sorunlar çözülse bile toparlanma sürecinin zaman alacağını vurguladı.

Petrol fiyatlarının yükseldiğini ancak sorunun ciddiyetini yansıtmadığını ifade eden Birol, piyasa algısı ile sahadaki gerçekler arasında “kopukluk” bulunduğu görüşüne katıldığını dile getirdi.

Birol, “Ancak yakında bu ikisinin birbirine yakınsadığını göreceğimizi düşünüyorum ki bu durum küresel ekonomi açısından son derece hassas bir konu” dedi.

“80’den fazla tesis zarar gördü”

Uluslararası Enerji Ajansı üyesi ülkelerin Mart ayında 400 milyon varille kurum tarihindeki en yüksek stratejik petrol rezervini piyasaya sunma kararı aldığını hatırlatan Birol, bu adımın hem hacim hem de hız açısından “rekor” niteliği taşıdığını belirtti.

Birol, enerji altyapısında oluşan hasarın boyutuna da dikkat çekerek, bugün itibarıyla petrol ve gaz sahaları, rafineriler ile terminaller dahil 80’den fazla tesisin zarar gördüğünü, bunların üçte birinden fazlasının ağır ve çok ağır hasarlı olduğunu aktardı.

Söz konusu hasarın onarım sürecinin ülkeden ülkeye farklılık göstereceğini belirten Birol, mali imkânları sınırlı olan ülkelerde bu sürecin daha uzun sürebileceğini ifade etti.

Birol, yaptıkları analizlerin kriz öncesi seviyelere dönüşün 2 yıla kadar sürebileceğine işaret ettiğini dile getirdi.