Sosyal Sigortalar Kanunu Resmi Gazete’de

Kişisel sağlık datalarının işlenmesi, güvenliği ile ilgili konular Bakanlıkça yürürlüğe konulan yönetmelikle düzenlenecek.

Kamu İhale Kanunu’ndaki değişiklikle, Genel Sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlü oldukları bireyler için gerekli görülen, yurt içinden sağlanması mümkün olmayan beşeri tıbbi ürünler, Sağlık Bakanlığı onayı ile SGK tarafından yurt dışından temin edilerek hastalara ulaştırılacak.

Aile hekimliği hizmetleri, acil haller hariç, haftada 40 stten az olmayacak

Aile Hekimliği Kanunu’ndaki değişiklikle de yabancılara sunulan hizmetler, sertifikası olan aile tabiplerince mesai dışında sunulan akupunktur ve fitoterapi ile özel gayeli raporlardan Bakanlıkça belirlenenler hariç olmak üzere aile hekimliği hizmetleri bedelsiz olacak.

Aile hekimliği hizmetleri, acil haller hariç, haftada 40 stten az olmamak kaydıyla Bakanlıkça belirlenen kıstaslar çerçevesinde ilgili aile doktorunun talebi ve o yerin sağlık yönetimince onaylanan çalışma stleri içinde yerine getirilecek.

Bakanlıkça tarifeleri belirlenen hizmetlerden tahsil edilecek gelirler kent sağlık müdürlüklerinin döner sermaye işletmelerinde bu maksatla açılacak hesaba yatırılacak. Bu hesapta toplanan gelirlerin, sağlık hizmet sunumu için harcanma kriterleri, aile sağlığı merkezi masraflarında kullanılması da dahil aile tabibine ve aile sağlığı çalışanına dağıtılabilecek ölçüleri, dağıtım ve harcamaya ilişkin diğer yol ve asıllar Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Bakanlıkça belirlenecek.

SGK ile bankaların, sigorta ve reasürans şirketlerinin, ticaret odalarının, sanayi odalarının, borsaların ya da bunların teşkil ettikleri birliklerin işçisi için kurulmuş bulunan sandıklarla data paylaşımı yapılabilecek.

Yabancı öğrencilerin Genel Sağlık Sigortası’ndan yararlanması

Yabancı asıllı öğrenciler, kayıtlarının devam etmesi kaidesiyle herhangi bir eğitim öğretim yılının başlangıç tarihinden itibaren 3 ay içinde talepte bulunmaları halinde Genel Sağlık sigortalısı olabilecek.

Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı ya da Uluslararası Öğrenciler Değerlendirme Kurulu kararıyla burslandırılan uluslararası öğrenciler, bursluluk statülerinin devam ettiği müddetlerde Genel Sağlık sigortalısı sayılacak. Genel Sağlık Sigortası primleri, belirlenen prime esas çıkar alt hududunun yüzde 4’ü olacak.

Klinik araştırmalara yönelik düzenleme

Kanunla, daha fazla klinik araştırma yapılmasına yönelik düzenlemeye gidilecek. Buna göre, Sağlık Bakanlığınca izin ve onay verilen kamu hastaneleri ve devlet üniversitelerinde yapılan klinik araştırmaya katılan hastaların Anayasa ile teminat altına alınan sosyal güvenlik ve sağlık haklarının devamı, klinik araştırmalar sürecinde de sağlanacak.

Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’ndaki diğer bir değişiklikle, katılım hissesi, ayakta tedavide doktor ve diş doktoru muayenesi için 20 lira olacak. SGK, sağlık hizmetlerindeki katılım hissesini, birinci basamak sağlık hizmeti sunucularından sevk edilenler için yarısına kadar azaltmaya yetkili olacak.

Özel dal patronlarının SGK’ye ödeyecekleri malullük, yaşlılık ve vefat sigortası primi için sağlanan 5 puanlık sigorta prim indirimi 4 puan olarak uygulanacak. Bu karar, kanunun yayımlandığı ayın başından itibaren uygulanacak.

Kanunla, Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı tarafından ya da Uluslararası Öğrenciler Değerlendirme Kurulu kararı ile burslandırılan yabancı asıllı öğrencilerin, avukatlık stajı yapmakta olanların ve Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri Personeli Eğitim Merkezleri Kanunu kapsamına göre hizmet öncesi eğitime alınanların Genel Sağlık Sigortası kapsamındaki primlerinin ödenme mühletleri belirleniyor.

TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek maddeleşen Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile Kimi Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile söylediği söz edilen mevzuatta değişikliğe gidiliyor. Buna göre, hizmet akdi ile bir ya da birden fazla patron tarafından çalıştırılan sigortalıların, 2008 yılı Ekim ayı öncesi periyoda ilişkin aylık hesaplamalarında mevcut uygulama devam edecek.

Astsubay meslek yüksekokulları ve astsubay nasbedilmek üzere temel askerlik eğitimine tabi tutulan adaylar, polis nasbedilmek üzere polis meslek eğitim merkezlerinde polislik eğitimine tabi tutulan adaylar, Jandarma ve Kıyı Güvenlik Akademisi ile fakülte ve yüksekokullarda subay ve astsubay nasbedilmek üzere temel askerlik eğitimine tabi tutulan adaylara yetim aylığı bağlanabilecek ve bunların yetim aylıkları kesilmeyecek. Kanun kapsamda aylık alan yahut kararın yürürlüğe girdiği tarihten sonra aylığa hak kazanacak erkek çocuklara ikinci lisans ve yüksek lisans kayıtlarında aylık ödenecek.

Sigortalılığı 31 Aralık 2008 (dahil) tarihinden önce başlayan, hizmet akdi ile bir ya da birden fazla patron tarafından çalıştırılan sigortalılardan çalışma gücü kayıp oranı yüzde 40 ila yüzde 49 olanlar 18 yıl sigortalılık mühleti ve 4 bin 100 gün prim ödemeleri, yüzde 50 ila yüzde 59 olanlar ise 16 yıl sigortalılık müddeti ve 3 bin 700 gün prim ödemeleri kuralıyla yaşlılık aylığından yararlanacak.

2008 yılı Ekim ayından önce sigortalı olan engelliler için vergi indirim dokümanı esas alınarak yürütülen emeklilik süreçlerinin, Kanun kapsamında çalışma gücü kaybına göre belirlenmesi ve tüm uygulamanın Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından yürütülmesi amaçlanıyor. Yürürlük tarihinden önce engelliliği nedeniyle vergi indiriminden yararlananlara mevcut aylıklarının ödenmesine devam edilecek; bunlardan denetim muayenesine tabi tutulanların yeni sağlık kurulu raporlarına göre çalışma gücü kayıp oranları, Gelir Yönetimi Başkanlığı Merkez Sağlık Kurulu yerine SGK sağlık heyetlerince aylık bağlanmasına esas rapor tarihindeki yürürlükte olan tıbbi mevzuat da dikkate alınarak değerlendirilecek.

Zirt odalarının bildirim yükümlülükleri

Kanun, ziraî fliyette bulunan sigortalıların sigortalılık hizmetlerinin başlangıç ve sonlandırılması süreçlerinde zirt odalarının geçmiş devirlerde üye kayıtlarını fiziki ortamda tutmaları ve bu üye kayıt bildirimlerinin il/ilçe zirt odalarınca kağıt ortamında yapılması sebebiyle bildirim yükümlülüklerine ilişkin takip ve denetimlerde yaşanan zorlukların ortadan kaldırılması amaçlanıyor.

Buna göre, ziraî fliyetlerinin başlaması ve sonlanmasına ilişkin olarak ilgili meslek kuruluşlarınca ilgili hususun yürürlük tarihinden evvelki mühletlere ait bildirim yükümlülüklerinin, bu kararın yürürlük tarihinden önce yasal müddeti dışında yerine getirilmiş olması ya da kararın yürürlük tarihinden itibaren 6 ay içinde yerine getirilmesi durumunda idari para cezası uygulanmayacak. Bu yükümlülükler için kararın yürürlük tarihinden önce uygulanan idari para cezaları, katılaşıp kesinleşmediğine bakılmaksızın terkin edilecek lakin tahsil edilmiş meblağlar ret ve iade ya da mahsup edilmeyecek.

İmalat sektöründe fliyet gösteren iş yerlerine, aylık muhtasar ve prim hizmet beyannamesinin yasal müddetinde verilmesi, primlerin yasal müddetinde ödenmesi, Türkiye genelinde SGK’ye prim borcunun bulunmaması, borcu varsa da yapılandırılmış/tecil ve taksitlendirilmiş olması ile düzenli ödenmesi, kayıt dışı sigortalı çalıştırılmaması, düzmece sigortalı bildiriminde bulunulmaması benzeri kaidelerle Kuruma ödeyecekleri sigorta primlerinden malullük, yaşlılık ve mevt sigortası priminden 5 puanlık indirim sağlanacak. Bu uygulama, 31 Aralık 2026’ya kadar devam edecek. Cumhurbaşkanı, bu kararın uygulanma mühletini 31 Aralık 2027’ye kadar uzatmaya yetkili olacak.

Bu karar, kanunun yayımlandığı ayın başından itibaren uygulanacak.

ÇASMER’lere yönelik düzenlemeler

İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nda yapılan değişiklikle, eğitim kurumu tarifi genişletiliyor. Bu alanda yetkilendirilecek diğer kurum ve kuruluşların yetkilendirilme ve kontrol süreçleri de düzenlemede yer alıyor.

Kanun kapsamında yer alan fakat tanımlanmayan diğer sağlık çalışanı ile kamu ismine iş sağlığı ve güvenliği hizmeti sunmak üzere yetkilendirilen Çalışan Sağlığı Merkezleri (ÇASMER) ve ekipmanların inançlı kullanımını sağlamak üzere bakım ya da muayene, test ve denetim yapmak üzere yetkilendirilen ekipman muayene kuruluşları da tanımlanıyor.

ÇASMER’lerin açık bir şekilde ifade edilmesiyle bu merkezlerin, iş sağlığı ve güvenliği örgütlenmesindeki pozisyonu ve fonksiyonunu açık şekilde ortaya koyacak yasal düzenlemeye gidiliyor. Böylelikle özel hukuk hukuksal bireyi olan ortak sağlık ve güvenlik ünitelerinin piyasaya girmediği yerlere profesyonel hizmetin kamu eliyle ulaştırılabilmesi hedefleniyor.

Mevcut kararın yanı sıra 10’dan az çalışanı bulunan ve az tehlikeli sınıfta yer alan iş yerleri, bağlı bulundukları kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşundan hizmet alarak da iş güvenliği uzmanı ve iş yeri tabibi olmaksızın iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yerine getirebilecek.

Kanuna göre, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili eksiklik ve aksaklıkların acil durdurmayı gerektirmesi ya da yangın, patlama, göçme, kimyasal sızıntı ve gibi acil ve hayati tehlike arz etmesi, meslek hastalığına sebep olabilecek ortamların bulunmasına karşın patron tarafından gerekli önlemlerin alınmaması halinde bu durum, iş yeri doktoru ya da iş güvenliği uzmanı ya da ortak sağlık ve güvenlik ünitesi yönetimi tarafından Bakanlığın yetkili ünitesine, varsa yetkili sendika temsilcisine yoksa çalışan temsilcisine bildirilecek. Bildirim yapmadığı tespit edilen ortak sağlık ve güvenlik ünitesinin yetki evrakı 6 ay, tekrarında ise bir yıl müddetle askıya alınacak.

Kanun kapsamında sağlık raporları, 50’den az çalışanı bulunan ve az tehlikeli iş yerleri için aile doktorları ve kamu sağlık hizmeti sunucularının yanı sıra ÇASMER’lerden de alınabilecek.