Prof. Dr. Naci Görür, deprem sonrası yapılan çalışmalar için uyardı: Doğru ve yeterli diyemem, bölge deprem üretmeye devam edecek!

Prof. Dr. Naci Görür, 52 binden fazla insanın hayatını kaybettiği Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat zelzelelerinin vurduğu 11 ilde yürütülen yapı çalışmaları için uyardı. “Mlesef tüm çalışmaların doğru ve kâfi olduğunu söyleyemem” diyen Görür, “Adıyaman’dan Hatay ve hatta Bingöl- Karlıova’ya kadar Malatya- Elâzığ üzerinden giden çizginin levha sonu olduğu gerçeğini atladık” dedi.

Görür, “O bölgede kullanacağın mimari planlama farklı olur. Mesela, 3-4 kata izin verilir ya da perde beton yahut çelik ile yapılar yap dersin, yapıya sarsıntı izolatörü konulmasını mecburî tutarsın. Yani ‘yap-sat’çı müteahhitlere verip, işi ivedilikle yaptırmak olmaz” diye seslendi.

Hürriyet’e yaptığı açıklamalarda Prof. Dr. Görür, “Japonya benzeri bilgi toplumları zelzelesi anlayınca, teknolojinin de gelişmesi ile çabucak tedbirini almış, yöreye göre il planlaması ve yöreye göre ev inşa etmiş. Ama biz, Türk milleti olarak 21. yüzyılda bunu hâlâ idrak edememişiz. Sorun bu” diye konuştu. Görür, “Çok bağırdım, hep bağırıyorum ama istenilen ölçüde etkin çalışma hâlâ yok! Meğer sarsıntıyla yaşamak lakin inançlı yapılar ve de partiler üstü siyasetle mümkündür. Hayat-memat sıkıntısıdır. Halkımız da artık ‘Bana bir şey olmaz’ demesin. Sana bal benzeri de bir şey olur” diye sitem etti.

11 ilde başlayan çalışmalar için doğru ve kâfi diyemem”

11 ili etkileyen Kahramanmaraş zelzelelerinin akabinde bölgede başlayan çalışmalar için “Mlesef tüm çalışmaların doğru ve kâfi olduğunu söyleyemem” diyen Görür, şöyle konuştu:

“Malatya- Elâzığ üzerinden giden çizginin levha hududu olduğu gerçeğini atladık”

“Bölgede yaşayanları sarsıntıya karşı bilinçlendirmek, daha güçlü yapılar inşa etmek ve bu yapıları fay hattı üzerinden çok tabanı daha güçlü bölgelerde yapmak üzerine değil de tekrar ‘Kısa vakitte gereğini yaparız’ mantığıyla yola çıktık. Yanlış anlaşılmasın depremzedeyi aç, susuz, evsiz bırakmamak çok ulvidir ama Adıyaman’dan Hatay ve hatta Bingöl- Karlıova’ya kadar Malatya- Elâzığ üzerinden giden çizginin levha hududu olduğu gerçeğini atladık.

“Bu bölgelerin zelzele üretmeye devam edeceği bir gerçek”

Bingöl Karlıova’dan Hatay’a kadar, Türkiye sonlarını konuşacak olursak 600 km. levha sonudur. Arap-Anadolu-güneyde de Afrika levhası. Bu levhaların ortasından geçen sona Doğu Anadolu Fayı diyoruz. Bu faylar da başlarına göre zelzele üretmez. Yedi ve üzeri için makul ölçüde kuvvet ya da gerilim birikmesi lazım. İşte biliminsanları ne zaman burada kâfi gerilim birikeceği ve sarsıntı olacağını öngörebilir. Gel gör ki ikazlarımız siyasalların bir kulağından girdi, ötekinden çıktı. Halk desen hiç umursamadı. Bu bölgelerin zelzele üretmeye devam edeceği ise bir gerçek. Burası levha sonu olduğuna göre burada o denli çalakalem yapılaşmaya gitmek doğru değildir. Burası özel bir bölgedir. Özel bölgelerde kentleşme de özel olur.

Önerilerde bulundu: 3-4 kata izin verilebilir, perde beton yahut çelik ile yapılar kural koşulabilir…

O bölgede kullanacağın mimari planlama farklı olur. Mesela, 3-4 kata izin verilir ya da perde beton yahut çelik ile yapılar yap dersin, yapıya zelzele izolatörü konulmasını zarurî tutarsın. Yani ‘yap-sat’çı müteahhitlere verip, işi çabucak yaptırmak olmaz. Olursa ne olur? Belli süre için sorunu çözersin ama gelecek kuşaklara aynı sorunu havale edersin. 100 yıl sonra tekrar aynı felaketi yaşarsın. Bana hep ‘Ne zaman olacak?’ diye soruluyor. Bir defa bu ne zaman sorusunu bırakacağız, tahminen yarın tahminen yarından da yakın… Vakti ile uğraşmak yerine soruna odaklanmalı.”

“Önlem alırsan İstanbul, aslan benzeri bekler depremi”

Beklenen Marmara sarsıntısı için “şanssız kuşağız” diyen Naci Görür, teknolojinin de geliştiğine vurgu yaparak, “Bir kenti karakterize eden 6 bileşen vardır: Yönetim, halk, altyapı, yapı stoku, ekosistem- çevre, ekonomi. Bu 6 bileşeni sarsıntı dirençli yaparsak sorun çözülür. Tedbir alırsan İstanbul, aslan benzeri bekler sarsıntısı. Ben de korkuyorum ama silkelenip ayağa kalkmak lazım. Korkmak deva değil” diye konuştu.