Öcalan’ın silah bırakma ve fesih çağrısı Kürt siyasetini hareketlendirdi: “Çağrının bir muhatabı da Meclis’tir, Bahçeli’nin sözlerini de değerli buluyoruz”

Abdullah Öcalan‘ın daveti ve Kandil’in aldığı ateşkes kararının akabinde Kürt siyasetinde kapsamlı değişim ve dönüşüm kapsamında harekete geçildi. Sorunun muhatapları, tahlile yönelik etkinlikler düzenlerken sürecin ruhuna uygun çalışma yapmak hedefiyle DEM, Parti Meclisi ve eş başkanlarını topladı. MHP lideri Devlet Bahçeli’nin, “Çağrıyı kundaklamaya izin vermeyeceğiz” kelamına dikkat çeken Dem Parti Eş Genel Başkanı Tuncer Bakırhan, “Sözlerini değerli buluyoruz. Sayın Bahçeli, sürece yönelik sabotajlara izin vermemenin yolu yasal düzenlemelerdir” dedi. Yeni dönemi “Değişim ve dönüşüm dönemi olarak” isimlendiren Bakırhan, Meclis’i işaret ederek, “Çağrı bekleniyordu evet yapıldı. Artık türel ve siyasi düzenlemeler bir an önce hayata geçirilmelidir. Meclis son 50 yılda çok çok önemli rol oynama ile karşı karşıyadır. Bu davetin bir muhatabı da Meclis’tir” dedi.

Öcalan’ın silah bırakma ve örgütün feshine yönelik açıklaması iktidar ve muhalefet toplumun ezici çoğunluğundan olumlu tepki alırken, Güneydoğu’da kapsamlı görüşme ve meseleye yönelik toplantılara kapı araladı.

Dicle Toplumsal Araştırmalar Merkezi (DİTAM) tarafından 2013’ten bu yana Diyarbakır merkezli düzenlenen “Tigris Diyalogları” toplantısında; örgütün silah bırakması ve feshine yönelik gelişmeler ele alındı. Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odasında düzenlenen toplantıda, “Kürt Sıkıntısının Tahlilinde Ortaklaşmak”, “Siyaset Tahlilden Ne Anlıyor?” ve “Devletin, Kürtlerin ve Muhalefetin Tahlil Münasebetleri Birbirine Ne Kadar Yakın?” başlıkları ele alındı.

DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Cengiz Çandar, CHP Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, DEVA Partisi Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen, Prof. Dr. Mümtazer Türköne, Prof. Dr. Mesut Yeğen, Prof. Dr. Mehmet Altan ve Kürt Çalışmaları Merkezi’nden Reha Ruhavioğlu‘nun konuşmacı olarak katıldığı toplantıda, Öcalan’ın açıklaması, örgütün cevabı ve sonrasında Kürt sıkıntısına ilişkin yapılacak çalışmalar konusu kapsamlı olarak tartışıldı.

Toplantının açılış konuşmasını yapan DİTAM Başkanı Mesut Azizoğlu, MHP lideri Bahçeli’nin açıklamaları, Öcalan’ın daveti ile Kürt sorununda yeni bir evreye geçildiğini söyledi. Azizoğlu, bu gelişmelerin tahlil sürecine dair herkesin ortak bir kante varmasına imkan sağladığını ifade ederek, bundan sonraki süreçte tüm bölümlerin, Kürt probleminin nasıl çözüleceği konusunda net görüşler ortaya koyması gerektiğini söyledi. Çözümsüzlüğün Türkiye’ye 100 yıldır kaybettirdiğini ifade eden Azizoğlu, şöyle devam etti:

“Kürt sorununda çözümsüzlük 100 yıldır yalnızca Kürtlere değil bütün Türkiye’ye kaybettiriyor. 100 yıllık süreçte yaşananları, yapılan yanlışları doğru bir şekilde değerlendirmeden, diğer münasebetleri ve talepleri göz gerisi ederek, yalnızca tek bir münasebet üzerinden bir tahlil aramak eksik bir yaklaşım olur ve tahlile ulaşmayı zorlaştırır. Bu sorunun çözüldüğü gün herkesin kendi münasebetini bu tahlilin içinde bulması gerekiyor.”

DEM, sürece ilişkin yol haritası hazırlamak için toplandı

Öcalan’ın daveti ve örgütün ateşkes kararı sonrası DEM Parti yönetimi, PM ve Kent Eş Başkanlarını Ankara’da parti merkezinde topladı. Geniş iştirakli toplantının açılış konuşmasını Eş Genel Başkan Tuncer Bakırhan yaptı. Konuşmasında Öcalan’ın örgüte çağrısı ve davete olumlu karşılık verilmesine dikkat çeken Bakırhan, “Bugün burada çok çok önemli bir tarihe tanıklık ediyoruz. Yaklaşık yarım asır önce, bugün bulunduğumuz kentte kurulan partinin lideri bir çağrı yaptı. Yeniden yapılandırma, dönüştürme daveti yaptı, yeni araç, gereçlerle demokratik bir yerde sürecin gelişmesi gerektiğini söyleyen bir davetti. Değerliydi. 50 yıldır süren çatışma tabanından çıkılmasını ve demokratik bir yerde sıkıntıların diyalog ve müzakere ile tartışılarak çözülmesine dönük bu davet kıymetliydi, olumluydu. Davet yapıldığı andan itibaren ulusal ve uluslararası kamuoyu tarafından yakinen takip edildi. Çatışmaların sürdüğü coğrafyamızda çatışmasız, şiddetsiz, savaşsız bir sürecin işaret edilmesi çok pahalıdır, değerlidir, değerlidir. Biz de bu davete çok büyük mana ve değer biçtik. Hem Eş Genel Başkanlarla hem de giden heyet verdiği ilk demeçlerde aynı şeyi söyledik. Davetin ismi de çok kıymetliydi. İsmi içeriğinden fazlasını anlatan başlıktaydı. Başlık Barış ve Demokratik Toplum Çağrısıydı” dedi.

“Bu davet kesinlikle boşta kalmamalı”

Çağrıyı çok manalı buldukları için çok büyük değer biçtiklerini vurgulayın Bakırhan, davetin isminin de çok çok önemli olduğunu söyledi. Bakırhan’ın açıklamalarına ilişkin satır başları şöyle:

“Ülkenin dört bir yanında, her iki yakasında da halklar çok büyük acılar yaşadılar. Bunu sanırım en fazla gören, bilen, içinde olan sizlersiniz. Bu süreç tam da bu acıları gidermeye dönüktü, bir daha acı yaşanmasın diye yapılan bir davetti. Önümüzdeki dönem acılarımız var evet ama acıları yarıştırmadan ortak geleceğimizi inşa etmek için tartışacağız, çalışacağız. Türkiye halkları bu acılardan sonra onurlu bir barışı ziyadesiyle hak ediyor. Onurlu bir barış bu topraklara kesinlikle gelmeli. Sayın Öcalan’ın çağrısı da acı dolu geçmişe yapılan cesaretli ve tarihi bir müdahaledir. Kangrene dönüşmüş, acıya yol açmış Kürt-Türk ilgilerini yeniden düzenlemek istiyor, bunun düzenlenmesi için yeniden bir adım atıyor. Bu davet kesinlikle boşta kalmamalı, uzatılan el havada kalmamalı. Bunun için hepimize, en fazla da PM’mize görev düşüyor, muhalefete görev düşüyor, iktidara görev düşüyor. Bu davet yalnızca bir davet olarak kalırsa yazık olur. Her birimizin bu davetin manasına ve değerine denk bir duruş göstermesi gerekiyor.

“Çağrının bir muhatabı da Meclistir”

Çağrının somut adımlara dönüşmesi, siyasi ve hukuksal düzenlemeler artık kaçınılmazdır. Davet bekleniyordu evet davet yapıldı. Davet sonrası örgüt olumlu ve pozitif bir karşılık verdi. Artık tüzel ve siyasi düzenlemeler de bir an önce hayata geçirilmelidir. Ertelenmemelidir. Önüne kimi mazeretler konulmamalıdır. Bu bahiste meclise tarihi bir rol düşüyor. Tahminen meclis son 50 yılda çok çok önemli rol oynama ile karşı karşıyadır. Bu davetin bir muhatabı da Meclistir. Adımların atılması, yasal ve anayasal düzenlemeler için meclis çok çok önemli bir tabandır. Umarım önümüzdeki günlerde Meclis de bu mevzuda bir yol alır ve bu davete uygun düzenlemeleri yapar.

“Bu sürece karşı çıkışın tek bir manası olabilir”

Yeni bir öykü yazma devrindeyiz. Çatışmaların olmadığı, insanların hayatlarını yitirmediği, bu ülkenin gücünün ve iktisadının boşa harcanmayacağı, bir ortada eşitçe yaşayacağımız bir kıssayı yazmak bugün daha mümkündür. Onun için çok değerlidir. Bu sürece katkı sunmak, destek sunmak lazım. Bu süreç yalnızca alkışlarla ve tenkitlerle gidecek bir süreç değil. Biz alkışlıyoruz ama bize de büyük sorumluluklar düşüyor. Bunları da layıkıyla yerine getirmek için dünden daha fazla çalışması gerekenler bugün bu salonda oturan siz değerli PM üyeleri ve kent eş liderlerimizdir. Yeniden bu süreci eleştiren, karşı duran kimi çevreler de var yaygın olmasa da onları da bu tutumlarını tekrar gözden geçirmeye davet ediyorum. Allah aşkına 50 yıldır acılar yaratan, ülkeyi çürüten, çökerten bir sorunun, silahların ve çatışmaların ortadan kalkmasını sağlayacak bu davetin neyine itiraz edilir, niçin karşı çıkılır. Bunu anlamakta nitekim zahmet çekiyorum. Olsa olsa bunun tek bir nedeni olabilir. Demek ki bu çatışmalı ve acılı süreçten birileri palazlanıyor, rant elde ediyorlar. Diğer bir manası yok. Çatışma ve şiddet olmasın demokratik yerde problemlerimizi çözelim teklifine kim niçin karşı çıkabilir? Bu sorunun yanıtını hakikaten keşke bilsek, anlasak.

“Hiç kimse bu tarihi çağrıyı dar partisel çıkarlarına heba etmemeli”

Dolayısıyla alkışlanacak ve yalnızca desteklenecek bir süreç değil, herkesin sorumluluk alacağı, bu davetin muvaffakiyete ulaşması için katkı sunacağı bir süreçte olduğumuzu da belirtmek istiyorum. Hiç kimsenin ama hiç kimsenin bu süreci heba etme benzeri bir lüksü yoktur. Bu süreç heba edilmemelidir. Davet demokratik Türkiye isteyen herkese büyük vazifeler yüklüyor. Bu sorumluluktan kimse kaçmasın. Demokratik Türkiye deyip sonrasında çeşitli münasebetler ve mazeretlerle bu sürecin ilerlemesinin önünde mani olmak nitekim Türkiye halklarına yapılacak en büyük kötülüktür.

“Çoklu krizler yerine çoklu çıkarları yaşayacağız”

Ülkemiz hep çoklu krizlerle tarif ediliyor. İlk defa çoklu krizlerle değil, çoklu yararlarla anılacak, tartışılacak bir sürecin başlangıcındayız. Çoklu krizler yerine çoklu yararların olacağı bir süreci birlikte yaşayacağız. Davete sahip çıkmak gerçek Türkiye vatanseverlerinin ve yurtseverlerinin vazifesidir. Vatanseverim, yurtseverim diyenler en fazla bu davete sahip çıkmalıdır. Bu vesileyle Sayın Öcalan’ın özgür çalışma  ve ömür şartları da oluşturulmalıdır. Daha önce ce bunu tekraren söyledik. Bu çağrıyı yapan Sayın Öcalan’ın uygun koşullarda bu sürece katkı ve destek sunmasının bence yol ve  usulü bulunmalıdır. Sayın Öcalan’ın demokratik mücadelesini özgür bir ortamda yürütmesi de aynı vakitte artık bir zorunluluktur. Bu süreç heba edilecek bir süreç değildir. Kağıt üzerinde kesinlikle kalmamalıdır. Kağıt üzerinde bu çağrıyı bırakacak olanlar tarih önünde çok büyük bir sorumluluk ve yük altına gireceklerdir. Davet yenme ve yenilme daveti değildir. En kıymetlisi de burasıdır. Kimsenin yendiği, kimsenin de yenildiği yok. Ama Türkiye’nin, halklarımızın kazanacağı bir süreç emrediyor bu davet. Bunu yenme ve yenilmeden çıkarıp ülkenin kazanacağı, ülkenin refah ve huzura kavuşacağı bir şekilde düşünmek lazım. Tahlili Kürtlere lütuf, Türklere zül olarak görmemek gerekiyor. Kimsenin lütuf yaptığı, kimsenin de kaybettiği bir süreç değildir.

“Örgütü yanıt verdi, şu anda cevap iktidar ve devletin kendisindedir”

Peki iktidar bu süreçte ne yapacak, devlet ne yapacak, tahlil projeleri nedir, bu sıkıntıyı nasıl çözecekler? O hususta da toplumun kamuoyunun bizlerin de beklentisi var. Davet yapıldı, örgütü yanıt verdi. Şu Anda cevap iktidar ve devletin kendisindedir. Buyurun, davetin maksadına ulaşması için sizler ne yapacaksınız sorusu orta yerde duruyor. Sayın Erdoğan, önceki gün çağrıyı sahiplenen bir açıklama yaptı. Bu çağrıyı baltalamaya çalışanlara müsade etmeyeceğini dile getirdi ama vakte yayılmamalı. Somut adımlar atılmalı bu bahiste. En büyük baltalamanın önüne, somut adımlar atmanın geçebileceğini belirtmek istiyorum.

“Sayın Bahçeli: Sürece yönelik sabotajlara izin vermemenin yolu yasal düzenlemelerdir”

En fazla da iktidara ve mensuplarına söylemek istiyorum. Tekrar Bahçeli’nin davete ve PKK’nin tavrına ilişkin vurgularını değerli buluyoruz. Dün açıkladı. “Bu davetin kundaklanmasına izin vermeyeceğiz” dedi. Değerliydi. Evet izin vermemenin yolu kardeşlik hukukunu koruyacak demokratik ve türel teminatlardır Sayın Bahçeli. O yüzden hukuksal garantilerin bir an önce hayata geçirilmesi gerekiyor. Zira uzayan her süreç enfekte olmaya müsaittir. Geçmişte de görüldü, dünya tecrübelerinde de görüldü. Bu süreç uzatılarak enfekte edilmemelidir. Hepimize düşen en büyük sorumluluklardan biri budur.

“Asrın davetine uygun bir değişim ve dönüşümü hepimizin yaşaması lazım”

Çağrı demokratik dönüşüm davetidir. Değişim ve dönüşüm herkes içindir. Değişim ve dönüşüm yalnızca iktidar için demek eksik kalır. Bizi de ilgilendiren bir sıkıntıdır. Bir rotadır değişim dönüşüm. Bu davet aynı vakitte bizleredir. Onun için bugün toplandık. Fikriyatımız unsurlarımız nettir, duruyor. Bu hususta bir esneme yok. Esasen unsurlarımız fikriyatımız biliniyor. Demokratik eşitlikçi adil bir Türkiye’de herkesin kendi kimliği ve inancıyla eşitçe özgürce yaşadığı fikriyat orada duruyor, burada bir geri adım yok ama bu davetin hayata geçmesi için bizim de yapmamız gerekenler var. Biraz önce zehirli lisanı, 40 yıl evvelki o klişe lisanı eleştirmiştim. Bizim de lisanımıza halimize dikkat etmemiz, eksiklerimizi cesurca ele almamız, yeni bir yol açacak bir dile, pratiğe, eylem ve aktifliğe gereksinimimiz var. PM’miz, örgütümüz bu bahiste deneyimlidir, eminim iyi bir lisan, pratik örgütlenme, 85 milyonu bu probleme dahil edecek bir planlama ile en büyük katkıyı biz bu sürece sunacağız. Asrın davetine uygun, asrın dönüşümünü bizler de hep birlikte herkes sağlamak zorundadır. “

Ne oldu?

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin “terör aksiyonlarına son vererek lağvedilmesi” çağrısı yaptığı PKK’nın lideri Abdullah Öcalan, aylardır beklenen çağrıyı yaparak, PKK’nın kendini feshetmesi ve tüm kümelerin silahları bırakması gerektiğini açıkladı. Öcalan’ın davetinde “Sayın Devlet Bahçeli’nin yaptığı davet, Sayın Cumhurbaşkanı’nın ortaya koyduğu iradeyle diğer siyasi partilerin malum davete dönük olumlu yaklaşımlarıyla oluşan bu iklimde silah bırakma davetinde bulunuyor ve bu davetin tarihî misyonunu üstleniyorum” ifadeleri yer aldı. Öcalan, “Devlet ve toplumla bütünleşme için kongrenizi toplayın ve karar alın” dedi. 

Öcalan’ın “Barış ve Demokratik Toplum” davetine ek olarak gönderdiği “Bu perspektifi ortaya koyarken, elbet, pratikte silahların bırakılması ve PKK’nin kendini feshi, demokratik siyaset ve hukuksal boyutun tanınmasını gerektirir” notu da okundu. 

PKK’nın lideri Abdullah Öcalan’ın, PKK’nın kendini feshetmesi ve tüm kümelerin silahları bırakması tarafındaki açıklamasından sonra, PKK Yürütme Komitesi, Abdullah Öcalan’ın davetine katıldıklarını ve gereklerini yerine getireceklerini belirtti. Komite, Abdullah Öcalan’ın serbest bırakılmasını da istedi.

PKK Yürütme Komitesi, 1 Mart’tan itibaren geçerli olmak üzere ateşkes ilan ettiklerini ifade ederek, saldırı olmadıkça hiçbir silahlı gücün eylem yapmayacağını vurguladı.