Fitch Ratings: Dünya ekonomisinde karbonsuzlaşma çok yavaş ilerliyor

Fitch Ratings’in “Ekonomi Göstergesi: Dünya GSYH’sinin Karbonsuzlaşma Suratı Hala Çok Yavaş” başlıklı tahliline göre, gelişmekte olan iktisatların karbon yoğunluğunda herhangi bir azalma sağlanamazken, bu ülkelerin dünya enerji tüketimindeki hissesi arttı.

Küresel ekonomik büyüme 2023’te yüzde 2,9 oldu, karbon emisyonlarındaki artış ise yüzde 1,8 olarak hesaplandı. Emisyonların global gayrisafi yurt içi hasılaya (GSYH) oranı yalnızca yüzde 1 düşüş gösterdi ve bu oran son 25 yıldaki ortalama düşüşle aynı düzeyde bulunuyor. Lakin 2050’ye kadar net sıfır emisyona ulaşmak için, emisyonların global GSYH’ye oranındaki gerilemenin yıllık yüzde 8 düzeyinde olması gerekiyor.

Geçen yıl gelişmiş ülkelerin emisyonları yüzde 4,2 gerilerken, ekonomileri yüzde 1,8 büyüdü. Gelişmiş iktisatların emisyonları 1970’ten bu yana en düşük düzeyine indi. Bu güzelleşmenin çoğu enerji verimliliğinden kaynaklanırken, enerji tüketimindeki karbon yoğunluğu da düzenli şekilde azaldı.

Ancak gelişmekte olan iktisatların karbonsuzlaşmasında herhangi bir ilerleme kaydedilemedi. Bu ülkelerin ekonomileri ve karbon emisyonları yüzde 4,7 ile aynı düzeyde artış gösterdi ve bu artış son 10 yılın en berbat performansı oldu. Söz konusu ülkelerin global enerji tüketimindeki hissesi ise 2023’te yüzde 64’e çıktı.

Gelişmekte olan ekonomilerdeki zayıf performansın nedenlerinden biri, bilhassa Çin hariç diğer ülkelerde temiz enerji projelerine gereğince yatırım yapılmaması olarak öne çıktı. Global temiz enerji yatırımlarında son devirdeki büyümenin çoğu gelişmiş ekonomiler ve Çin’de görüldü.