Eski Meclis Başkanı Cemil Çiçek: Anayasayı değiştirmek Erciyes dağını taşımaktan daha zor!

Eski TBMM Başkanı, Cumhurbaşkanlığı Yüksek İstişare Kurulu üyesi Cemil Çiçek, “Anayasayı değiştirmek o denli sanıldığı kadar kolay bir şey değil. Emin olun Erciyes dağını taşımaktan daha zor. Kimse de kolay gösterip o fiyakalı laflara bakarak bu işin kolay olacağını zannetmesin. Gerçekçi olmak lazım. İnşallah şeytanın bacağını bu sefer kırarız” dedi.

31 Mart yerel seçimlerden önce başlayan yeni anayasa tartışmasında, Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş grubu bulunan siyasi partilere ziyaretleriyle hazırlık sürecini başlattı. Sözcü’den Hürmet Öztürk’e konuşan eski Meclis Başkanı Çiçek, kendi başkanlık döneminde bütün siyasi partilerin seçim beyannamelerinde Anayasa değişikliğinin yer almasına rağmen yapamadıklarını belirtti. Çiçek, kendi başkanlığı döneminde de yaşanan benzer süreci şöyle anlattı:

“Anayasa değişikliğine partiler destek vereceğini söyleyince kendilerine yazı gönderip uygun buldukları arkadaşlarla komisyon kuracağımı bildirdim. Metotlardan birisi buydu. İkincisi ise onlardan onay aldıktan sonra akademik etraflarda tartışılan o günkü meclisin yeni bir Anayasa yapma yetkisini konuşacaktık. Kimi akademisyenler ‘Bu meclisin anaysa yapma yetkisi yok. Zira anayasayı kurucu meclisler yapar. Bu meclis anayasa yapmak üzere yetkilendirilmemiştir. Bundan Ötürü kurucu meclisin yapacağı işi bugünkü meclis yapamaz’ diyorlardı. Prof. Dr. Atilla Özer ise ‘Her meslek grubundan belli sayıda insanlardan bir meclis oluşsun, anayasayı bu meclis değil, onlar yapsın’ görüşündeydi.

Yani o günlerde ‘Bu meclis anayasa yapar- yapamaz’ tartışması var. Ben, bunun üzerine üniversitelerde etkin olarak görev yapan çabucak her görüşten 26 anayasa hukuku Profesörünü davet ettim. Bu türlü bir şey ilk defa oluyordu. Çoğu o toplantıda birbirini tanıdı. Onlar da yeni bir Anayasaya ihtiyaç olduğunu belirtip tutanak düzenlediler. Siyasi partilerin yeni Anayasa için görüşleri var.  Yani bir anayasa ihtiyacı olduğu da ortada.”

“Yapılan açıklamalara bakarsanız yeni bir anayasa gözükmüyor”

“Şimdi bir şey yapılacaksa, TBMM Başkanı Sayın Numan Kurtulmuş ‘Yeni bir anayasa mı?’ diyor onun netleşmesi lazım” diyen Çiçek, şöyle devam etti:

“Anladığım kadarıyla ‘yeni anayasa’ denilince başlangıçtan son hususuna kadar sıfır km bir otomobil mı yoksa zaman içerisinde eskimiş maddeler var değişiklikler yapıldı o değişikliklere karşın yeniden de değişmesi gereken maddeler olabilir, kısmı bir değişiklik mi arzu ediliyor netleşmesi lazım.

Yapılan açıklamalara bakarsanız yeni bir anayasa gözükmüyor. Kimileri ‘ilk 4 madde ve 66. Madde değişmez’ diyor. Bununla ilgili farklı görüşleri olan da var. Daha işin başında yeni bir anayasa konusu tam netleşmiş olmuyor. Meclis liderinin önce bunu netleştirmesi lazım. Kimileri ‘Biz onu çözdük, Artık bu meclis yeni bir Anayasa yapabilir. Artık kurucu meclis safhası geride kaldı. Bu tartışmalar akademik olarak yapılabilir ama fiilen bir karşılığı yok’ diyor.”

Parlamenter sistem tartışması: Bu soru netleşmeden yalnızca orta sahada top çevirmek bir yere götürmez

Parlamenter sistem tartışmalarını hatırlatarak partiler arasında teşkilat kısmında önemli görüş farklılıkları olduğuna işaret eden Çiçek, “‘Parlamenter sistem’ diyenler, ‘Başkanlık sistemini düzeltelim biz ona evet mi diyoruz’  diyorlar, yoksa cumhurbaşkanı hükümet sistemi diyenler ‘Tamam eksiklikleri var ama biz parlamenter sistemi de konuşabiliriz mi?’ diyorlar.  Bu soru netleşmeden yalnızca orta sahada top çevirmek bir yere götürmez. Zira parlamenter sistem ya da cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi dediğinizde hangisini tercih edecekseniz en az 30-40 madde ona göre yazılacak. O denli bir tek madde değil” dedi.

“Her unsura 6 partinin temsilcisinin ‘evet’ demesiyle mi, yoksa çoğunluk oyuna göre mi karar verilecek?”

Nasıl bir tarzla bu değişiklik yahut yeni bir Anayasa yapılacağının çok önemli olduğunu hatırlatan Çiçek, “Başkanlığım döneminde ‘4 parti bir araya gelecek, her madde ittifakla çıkacak’. Daha bunu derken baştan bu işin yapılma şansı çok zorlaştı. 60 hususta anlaşılabilmesi için göbeğimiz çatladı. Zira, A partisinin ‘Evet’ dediğine, B partisi ‘Hayır’ dedi.  Yalnız partiler arasında değil, aynı partinin temsilcileri arasında da esaslı görüş ayrılıkları çıkıyordu. O yüzden komitede görev alacak aynı parti mensuplarının da birbiriyle uyumlu olması son derece önemli. Şu Anda her unsura 6 partinin temsilcisinin ‘evet’ demesiyle mi, yoksa çoğunluk oyuna göre mi karar verilecek? Bunların netleşmesi gerekir” dedi.

“İnşallah şeytanın bacağını bu sefer kırarız”

Çiçek son olarak, “6 parti anayasanın tümüyle ilgili genel bir onay vermedikçe maddeler üzerindeki mutabakatın bir manası yok. Anayasayı değiştirmek o denli sanıldığı kadar kolay bir şey değil. Emin olun Erciyes dağını taşımaktan daha zor. Kimse kolay gösterip de o fiyakalı laflara bakarak bu işin kolay olacağını zannetmesin. Gerçekçi olmak lazım. İnşallah şeytanın bacağını bu sefer kırarız” görüşünü ifade etti.