Erkan: Türk lirasına geçiş zamanının geldiğine inanıyoruz

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanı Hafize Gaye Erkan, “Türk lirasına geçiş vaktinin geldiğine inanıyoruz. Bunun en direkt yansımalarını mevduat gelişmelerinde görüyoruz” açıklamasını yaptı.

İstanbul Sanayi Odası’nın Meslek Komiteleri Ortak Toplantısı’nda sunum yapan Erkan, piyasalarda öngörülebilirliğin arttığını, rezervlerde de artış gözlendiğini ifade ederek, “Yakın periyotta rezervlerde gözlenen artışta Körfez Ülkeleri’nin yanı sıra batılı fon girişlerinin de tesiri görülmüştür” dedi.

Erkan, “Önümüzdeki periyotta de rezervlerimizdeki artışı kalıcı kılarak Türk lirası varlıklara olan dış talebin gelişimini ülkemiz için en iyi kaidelerde tesis eden bir anlayışla destekleyeceğiz” diye konuştu.

Erkan, konuşmasında “Dezenflasyon döneminde, ana eğilime ek olarak manşet enflasyon da gerilemeye başlarken, döviz kuru istikrarı, cari süreçler istikrarında güzelleşme, sermaye akımlarında kalıcı güçlenme ve rezervlerde artış devam edecektir. Dezenflasyon devrini, öngörülebilirliğin artacağı, enflasyonun tek haneli sayılara ulaşacağı ve kaliteli büyümenin yanı sıra, enflasyondaki düşüşün kalıcı olarak sağlanacağı istikrar dönemi takip edecektir” tabirlerine yer verdi.

Enflasyon patikasına dair “algı, kabul ve itibar” üçlüsünün, enflasyonun bu patikaya oturabilmesi için çok çok önemli bir araç ve kolaylaştırıcı faktör olduğunu ifade eden Erkan, “Biz üzerimize düşeni yaptığımız ve yaptıklarımız üzerinden bizi değerlendirip bu patikaya olan inancınızı pekiştirirseniz, enflasyonu bu patika üzerinde oturtup dezenflasyonu asgarî maliyetle gerçekleştirmemiz mümkün olabilecektir. Biz üzerimize düşeni yaparken şu yahut bu sebeple “algı, kabul, itibar” üçlüsü devreye girmiyorsa, enflasyonu daha yüksek bir maliyetle de olsa bu patikaya oturtmaya azimli ve kararlıyız” sözlerini kullandı.

“Kasım ayı öncü göstergeleri aylık enflasyondaki gerilemenin süreceğine işaret ediyor”

Enflasyondaki yükselişten sonra, siyaset kararları tesirlerinin devreye girmeye başlamasıyla beklentilerde ve beklenti dağılımında güzelleşme işaretlerinin belirmeye başladığını anımsatan Erkan, şöyle devam etti:

“Gelecekte enflasyonun ne olacağına dair beklentilerdeki düzelme, fiyat oluşumuna da yansımaktadır. Hakikaten, fiyatlama davranışlarında da olumlu birtakım gelişmeler yaşanıyor. Araba, beyaz eşya ve mobilya benzeri para siyasetinden daha çok etkilenen ürün kümelerinde fiyat artış suratı azalmakla kalmadı, uzun bir mühletten sonra ilk defa indirimler görülmeye başlandı. Firmaların talepteki aşırılığın geri çekildiğini görerek fiyat indirimlerine başlamaları, hem tüketiciler için hem de rekabet ortamı için epey sevindiricidir. Attığımız adımlarla birlikte bilhassa büyükşehirlerde, kiralık ev ilanlarındaki fiyat artışlarında bariz yavaşlama sinyalleri alıyoruz. Nakdî transfer sürdükçe bu müşahedeler daha da yaygınlık gösterecektir. Özetlediğim bu görünüm altında, enflasyonun ana eğiliminde de bir gerileme başladı. Kasım ayı öncü göstergeleri de aylık enflasyondaki gerilemenin devam edeceğine işaret etmektedir.”

Enflasyon Raporu’nda da belirtildiği benzeri yıllık enflasyonun Mayıs’taki baz tesiriyle zirve noktasına ulaştıktan sonra 2024’ün ikinci yarısında gerileyeceğini bildiren Erkan, baz tesirlerinin ötesinde, enflasyondaki düşüş sürecinin birçok kanalla kendini göstereceğini ve bu süreç boyunca iki çok önemli gelişmenin yaygınlık kazanacağını söyledi.

“Enflasyonun yüksek büyümenin maliyeti olduğu konusundaki algı yanlış”

Enflasyonun yüksek büyümenin maliyeti olduğu konusundaki yanlış algının, bilhassa belli enflasyon eşik seviyeleri üzerinde büyümenin sürdürülebilirliğine çok önemli mahzur teşkil ettiğine dikkati çeken Erkan, şunları kaydetti:

“Dolayısıyla fiyat istikrarı ve bununla pekişecek olan finansal istikrar, sürdürülebilir büyümenin olmazsa olmazıdır. Bununla birlikte dezenflasyonun her şart ve durumda kaçınılmaz olarak büyümeden feragat yoluyla gerçekleşeceği tarafındaki yanlış algı ve korkular kamuoyunda zaman zaman ifade edilmektedir. Halbuki enflasyonun yüksek ve oynak olduğu durumlarda, enflasyon belli eşik bedellere gerileyene kadar, ‘doğru’ siyaset dizaynlarıyla büyümeden minimum seviyede ödün vererek dezenflasyon süreci başlatılabilir. Büyüme-enflasyon ödünleşimi ise lakin enflasyondaki ‘aşırılık’ devre dışı bırakıldıktan sonra gelinen eşik bedellerde devreye girecektir. Bu noktada hedef, kararlı bir şekilde dezenflasyon sürecini devam ettirmek olmalıdır. Bu aşama daha zorlu bir dezenflasyon sürecine karşılık gelmekle birlikte doğru siyaset dizaynları ve kâfi kredibilite ile çözülmeyecek enflasyon sorunu yoktur. Para siyaseti adımlarımızın hedeflediğimiz tesirlerinin tam olarak ortaya çıkmasının belli bir zaman alacağının şuurundayız. Öte yandan, söylediği söz edilen adımların olumlu tesirlerini güçlü şekilde gözlemlemeye başladığımızı da ifade etmek isterim.”

Bahçıvan: TL gereğinden fazla değerli yahut kıymetsiz olmamalı

İstanbul Sanayi Odası (İSO) Başkanı Erdal Bahçıvan, “Biz TL’nin gereğinden fazla değerli kılınmasına da, TL’nin bedelinin gereğinden fazla düşürülmesine de karşıyız” açıklamasını yaptı.

Merkez Bankası Başkanı Hafize Gaye Erkan’ın da katıldığı İSO Meslek Komiteleri Ortak Toplantısı’nda konuşan Bahçıvan, “Bizim endüstriciler olarak Döviz kuru konusundaki duruşumuz nettir. Biz TL’nin pahasının düşmesine dönük ve yüksek volatilite konusunda hassasız. Fakat bazen TL’yi gereğinden fazla değerli kılan Merkez bankası siyasetlerinin da Türk gerçek dalının rekabet gücünü nasıl azalttığını yakından biliyoruz” dedi.

Bahçıvan konuşmasında “Umuyoruz ki önümüzdeki devirde fon girişlerinde sürat artacak. Böylelikle bu süreç Merkez Bankamızın rezerv artış siyasetiyle da desteklenerek, kurlardaki aşırı volatilitenin önüne geçebilecek takviyelerin oluşmasına kaynak sağlayacaktır. Faizler aracılığıyla talep yönetimi, enflasyonla mücadelede bir ‘acil müdahale’” niteliğinde” sözlerini kullanan Bahçıvan, “Bu taraftan bakarsak, doğru zamanlamayla ve gerektiği oranda yapılan para siyaseti müdahaleleri, fiyat istikrarı açısından tartışmasız bir role ve kıymete sahip. Fakat diğer yandan para siyasetinden da tüm sıkıntılarımızı çözmesini beklememeliyiz” dedi.

Bahçıvan, Eximbank kredilerinde, limit, vade, teminat başlıklarının tümünde daha fazla düzgünleştirmeye ihtiyaç olduğunu da sözlerine ekledi.