Çin’de konutta radikal teşvik adımı

Çin Ulusal İstatistik Ofisinin açıkladığı konut fiyat endeksine göre, Nisan 2024’te, ülkedeki büyük ve orta ölçekli 70 kentin 64’ünde yeni konut fiyatları, 69’unda ikinci el konut fiyatları geriledi.

Nisanda yeni konut fiyatları ortalama yüzde 0,58, ikinci el konut fiyatları ortalama yüzde 0,94 azalırken, bu 2021’den bu yana en süratli düşüş oldu.

Ülkede yeni konut fiyatları 11 aydır, ikinci el konut fiyatları ise 12 aydır gerilerken, hükümetin piyasayı canlandırmak için konut satışları ve yatırımlarını artırmaya yönelik teşviklerinin beklenen etkiyi yaratmadığı gözleniyor.

Çin Emlak Enformasyon Kurumu verilerine göre, ülkenin en büyük 100 emlak şirketinin satışları, 2024’ün ilk 4 ayında geçen yılın aynı periyoduna göre yüzde 47 azaldı.

Yerel idareler bitmemiş konutları satın alacak

Başbakan Yardımıcısı Hı Lifıng, biten ama teslim edilmeyen, tamamlanan fakat satılamayan konutların azaltılması için yerel idarelere bu konutları satın alarak uygun fiyatlı konut tedariki sağlanması davetinde bulundu.

Açıklamanın çabucak akabinde Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Tao Ling, konut stokunun eritilmesi için 21 ulusal banka ve kreditöre, yerel idarelere ait gayrimenkul şirketlerine kredi olarak verilme üzere yüzde 1,75 faizle 300 milyar yuan (41,5 milyar dolar) kaynak sağlayacağını duyurdu.

Söz konusu “yeniden kredilendirme” sistemiyle konut stokunun eritilmesi ve emlak sektöründe canlanma sağlanması umuluyor.

Adımın 500 milyar yuanlık (69,2 milyar dolar) bir kredi hacmi yaratmasını beklediklerini ifade eden Tao, “Bu, merkezi hükümetin gayrimenkul piyasasındaki arz-talep dinamiklerindeki değişime ve insanların kaliteli konutlara gereksinimine karşılık veren çok önemli bir adımdır” tabirini kullandı.

Emlak kredilerindeki limitler kaldırıldı

Öte yandan, Merkez Bankası ve Ulusal Mali Düzenleme Yönetimi, emlak kredileri için minimum teminat bedelinin birinci el konutlarda yüzde 15, ikinci el konutlarda yüzde 25’e düşürüldüğünü açıkladı.

Merkez Bankası, başka bir açıklamada, emlak kredilerindeki kredi tavan limitlerinin ulusal seviyede kaldırıldığını bildirdi.

Banka, yerel ünitelerinin kurallara göre minimum teminat bedeline karar verebileceği, öte yandan kredi kuruluşlarının piyasa kurallarına ve risklere göre kredi tavan limiti getirebileceğini belirtti.

Gayrimenkul kesimindeki durum

Çin’de gayrimenkul sektörü ve konut piyasasındaki daralma, son 2 yıldır ekonomik büyümeyi olumsuz etkileyen faktörlerin de başında yer alıyor.

Ülkede gayrimenkul yatırımları 2022’de yüzde 10, 2023’te ise yüzde 9,6 gerilemişti. Yatırımlar 2024’ün ilk 4 ayında da yüzde 9,8 azaldı.

Hükümet, son aylarda kesimde büyümeyi teşvik için konut satışlarındaki kimi kısıtlamalarını kaldırmış, yarım kalan konut projelerine öncelikli kredi imkanları sağlanacağını duyurmuştu.

Merkez Bankası da geçen ay emlak kredileri için referans kabul edilen 5 yıllık kredi faizi oranını yüzde 4,20’den yüzde 3,95’e çekmişti. Lakin söylediği söz edilen adımlar bölümde beklenen canlanmayı yaratamamıştı.