CHP’li Alp, ‘tarım dışı işsizliği’ meclis gündemine taşıdı: Son 20 yılda Kars’taki işsizlik sorunun çözümü için yapılan yatırımlarınız nelerdir?

CHP Kars Milletvekili İnan Akgün Alp, işsizliğe ilişkin bölgeler arası eşitsizliği ve Kars’ta son devirde epeyce arttığını söylediği tarım dışı işsizliği Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine taşıdı.

CHP Kars Milletvekili İnan Akgün Alp, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ndeki işsizliği sordu

CHP’li Alp, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan’ın yanıtlaması üzerine TBMM’ye verdiği soru önergesinin gerekçesinde “ Ülkemizde gitgide artan hayat pahalılığı, geçim kasveti ve yoksulluk yıllardır izlenen siyasetlerin sonucudur. 21 yıldır ülkeyi yöneten Adalet ve Kalkınma Partisi iktidarları döneminde ne yazık ki ülkemizin en temel meselelerinden biri işsizlik olmuştur. İktisatta sürdürülen siyaset ve uygulamalar işsizliği büyütüyor, yoksulluğu yaygınlaştırıyor ve gelir adaletsizliğini derinleştiriyor.  Cumhuriyetimizin 100. yılında ülkemizde milyonlarca insan işsiz durumdadır. Halbuki Anayasamıza göre, çalışma, herkesin hakkı ve ödevidir ve devlet çalışanların hayat düzeyini yükseltmek, çalışma hayatını geliştirmek için çalışanları ve işsizleri korumak, çalışmayı desteklemek, işsizliği önlemeye elverişli ekonomik bir ortam yaratmak ve çalışma barışını sağlamak için gerekli önlemleri almakla yükümlüdür” dedi.

“Tarım dışı işsizlikte en dramatik artış Ağrı, Kars, Ardahan ve Iğdır’da”

Soru önergesinde işsizliğe ilişkin yapılan araştırmaların bölgeler arası eşitsizliği ortaya koyduğunu vurgulayan CHP Kars Milletvekili Alp, “ Datalar göstermektedir ki Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri diğer bölgelerimize göre yüksek işsizlik oranlarına sahiptir. Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi’nin 2022 yılında çıkardığı ‘Bölgesel İşsizlikte Muazzam Eşitsizlik ve Çarpıcı Gelişmeler’ başlıklı çalışma, bölgeleri işsizlik ve istihdam ortaya koyduğu performans açısından karşılaştıran bir raporu içermektedir. Raporda yayımlanan çok önemli tespitlerden biri şudur: ‘Tarım dışı işsizlikte en dramatik artış Ağrı, Kars, Ardahan ve Iğdır’da görülmektedir. Bu bölgede tarım dışı işsizlik çok şiddetli bir artış göstermektedir.  Tarım dışı işsizlik oranı üç yılda yüzde 10,5’ten 24,8’e yükselerek tam 14,3 yüzde puan artmıştır. Tarım dışı istihdam oranlarının çok düşük olduğu bölge tümüyle Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yer almaktadır.” sözlerini kullandı.

“Van, Hakkari, Muş ve Bitlis işsizliğin en fazla görüldüğü vilayetler “

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) 2022 verilerine göre Doğu Anadolu vilayetleri Van, Hakkari, Muş ve Bitlis işsizliğin en fazla görüldüğü vilayetler olmuştur” diyen Alp önergesinde göç meselesine da değindi:

“Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde ve seçim bölgem Kars’tan iç göç hareketi de devam etmektedir. Uzmanlar göçün temel nedenleri arasında ekonomi ve işsizliğin olduğunu belirtmektedir. Geçim kederi sebebiyle büyük kentlere göç etmek zorunda kalan Karslılar doğduğu şehirde yatırım, teşvik, istihdam, eğitim ve sağlık siyasetlerinin kâfi olmadığını ve bu nedenle de göç etmek zorunda kaldıklarını belirtmektedir” 

CHP Kars Milletvekili Alp’in Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan’a cevaplaması için sorduğu sorular ise şöyle:

1- Önergenin verildiği tarih itibariyle Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde ve özelde Kars’ta toplam kaç işsiz vatandaşımız bulunmaktadır? Cinsiyete ve yaş kümelerine göre dağılımı nasıldır?  
2- Son 20 yılda Kars kent ve ilçelerinde işsizlik sorunun tahlili için yapılan yatırımlarınız nelerdir? Kars kent ve ilçelerinde tüm sulama ve tarım, ulaştırma, enerji, sağlık, çevre ve eğitim alanında yapılan her bir yatırımın maliyeti nedir?  
3- Doğu Anadolu Bölgesi ve özelde Kars’ta yeni iş alanlarının açılması için yakın vakitte iktidarınızın yapacağı çalışmalar var mıdır?
4- Son beş yıl içerisinde Kars kent ve ilçelerinde İŞKUR’a başvuran, işe başlayan ve başlamayan kişi sayısı nedir? Bu bireylerin yaş ve cinsiyet dağılımları nasıldır?
5- Son beş yılda Kars kent ve ilçelerinde işsizlik sigortasından faydalanmak üzere başvuran ve yararlanan kişi sayısı nedir? Son beş yılda işsizlik fonundan kaç şahıstan kesinti yapılmıştır?
6- 2023 yılında İşsizlik Sigortası Fonu’ndan yapılan harcamalardan istihdama dönük projeler, teşvikler hangileridir? Kars ilimiz bunların hangilerinden yararlanmıştır?
7- Doğu Anadolu’da ve özelde Kars vilayetinde genç işsiz sayısı nedir?
8- Kars ilinin de içinde yer aldığı Doğu Anadolu Bölgesi’nde işsizlik sorunu genç nüfusu nasıl etkilemektedir?
9- Doğu Anadolu Bölgesi’nde ve Kars’ta genç işsizliğin önüne geçmek için ne benzeri siyasetler geliştirilmektedir? Gençlerin işsizlik sorunu ile baş edebilmeleri için hangi tedbirler alınmaktadır?
10- İşsizlik sigortasından daha fazla yurttaşın yararlanması için bir çalışmanız var mıdır?