Biden, Şi ile görüşmesinin ardından Çin liderine ‘diktatör’ dedi

Görüşmeler sonrası gazetecilere açıklamalarda bulunan ABD Başkanı Joe Biden, zirve sonrası daha önce diktatör olarak nitelendirdiği Şi ile ilgili fikrini değiştirip değiştirmediği ile ilgili sorulara verdiği karşılığında, “Bakın, bana göre hala o denli. Bizimkinden tamamen farklı olan komünist bir ülkeyi yöneten bir adam olması manasında o bir diktatör” tabirlerini kullandı.

İki ülke arasındaki bağlantıların son derece gergin bir etapta olduğu bilinirken, Biden, ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken’in 18-19 Haziran tarihlerinde Pekin’e yaptığı ‘farklılıkları yumuşatma’ ziyareti sonrası yaptığı açıklamasında, Çin başkanına hitap ederken ‘diktatör’ sözünü kullanmıştı.

Biden’ın bu kelamlarının önümüzdeki yıl gerçekleşecek başkanlık seçimleri için bir iç siyaset aracı olduğu iddia edilirken, Pekin’de sert reaksiyonlara neden olmuş, Washington ikiyüzlülükle suçlanmıştı.

Tüm dünyanın beklediği Biden-Şi zirvesi, Asya Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Zirvesi kapsamında San Francisco’da gerçekleşti.

Biden, toplantının başında konuğuna hitaben yaptığı giriş konuşmasına, “Her zaman olduğu benzeri yüz yüze görüşmenin yerini hiçbir şey tutamaz. Tartışmalarımızı çoğu zaman açık kelamlı bulmuş ve takdir etmişimdir” sözleriyle başlarken, Çinli mevkidaşıyla ‘her zaman aynı fikirde olmadıklarını’ itiraf eden ABD Başkanı, “Ancak rekabetin çatışmaya dönüşmemesini sağlamalıyız ve rekabeti çoğu zaman sorumlu bir şekilde yönetmek zorundayız” diye konuşmuştu.

‘Dünya, ABD ve Çin’e yetecek kadar büyük’

Çin Devlet Başkanı Şi de görüşmenin başlangıcında iki ülkenin farklı tarihe, kültüre, sosyal sisteme ve kalkınma güzergahına sahip olduğunu, bu yüzden görüş farklılıklarının olağan olduğu lakin iki taraf birbirine hürmet duyduğu, barış içinde yaşadığı ve kazan-kazan işbirliğini hedeflediği sürece bunları aşabileceği ve büyük ülkeler arasında sağlıklı bağ kurulabileceğini vurguladı.

Şi’den ‘Tayvan’ı desteklemeyin’ mesajı

Şi, Biden ile görüşmesinde, Washington idaresine, egemenlik ihtilafı içinde olduğu Tayvan’ın bağımsızlığını desteklememesi ve ihracat kısıtlamaları, yatırım denetimleri ve tek taraflı yaptırımlarla Çin’in teknolojik gelişimini engellemeye çalışmaması gerektiği mesajını verdi.

Tayvan meselesinin, Çin-ABD ilgilerinde en çok önemli ve hassas mesele olduğunun altını çizen Şi, Washington’dan, Tayvan konusunda Biden ile geçen yıl Endonezya’nın Bali Adası’nda yaptıkları görüşmede verilen sözlerin tutulmasını istedi.

Şi, “ABD, Tayvan’ın bağımsızlığını desteklemeyeceğine dair thhüdünü yerine getirecek somut adımlar atmalı, Tayvan’ı silahlandırmaya son vermeli ve Çin ile barışçı birleşmesini desteklemeli” dedi.

Çin lideri, Ada ile yeniden birleşmeyi gerçekleştirmekte kararlı olduklarını, bunun engellenemeyeceğini vurguladı.