Akbelen’de maden izni davalarına ret

Muğla 1. Yönetim Mahkemesi, YK Güç’e Akbelen Ormanı’ndaki maden ocağı için verilen izin ve ruhsatın iptaline ilişkin davaları reddetti. Kararın münasebeti ise “kamu yararı” oldu.

Muğla’nın Milas ilçesindeki Akbelen Ormanı’nda Limak Holding ve IC Holding’in iştiraki YK Güç’e verilen maden işletme müsaadesi ile ruhsata ilişkin iki dava karara bağlandı. Davalarının reddine karar veren Muğla 1. Yönetim Mahkemesi, ormana maden ocağı kurulmasında “kamu yararı” olduğunu savundu.

Limak Holding ile IC Holding ortak iştiraki YK Enerji, Akbelen Ormanı’nda açık maden işletme müsaadesini 28 Kasım 2020’de Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan aldı. Milas Orman İşletme Müdürlüğü de şirket için 21 Nisan 2021’de benzeyen bir karar verdi. Akabinde YK Güç’e ait iki termik santrale yakıt sağlamak amacıyla heyetimi planlanan açık maden ocağı için tüm itirazlara karşın binlerce ağaç kesildi. Aralarında Muğla Barosu ve Milas Belediye Başkanlığı’nın da bulunduğu hükmî kişilikler ile bölge sakinleri, söylediği söz edilen sürecin Anayasa’ya aykırı olduğunu ifade ederek, kararı yargıya taşıdı. Orman Genel Müdürlüğü (OGM) ile Tarım ve Orman Bakanlığı aleyhine açılan davaya, Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı da müdahil oldu.

YK Güç’ten “Önlem aldık” savunması

Davalı OGM, dosya kapsamında yaptığı savunmada, YK Güç’e verilen maden müsaadesinde “kamu yararının” gözetildiğini ve hukuk dışı bir durum olmadığını öne sürdü. Tarım ve Orman Bakanlığı da “ruhsat alanına verilen orman müsaadesinin bulunduğunu” kaydederek, davanın reddedilmesini talep etti.

Bakanlıkların yanında belgeye müdahil olan YK Enerji, proje kapsamında çevre ve halk sağlığı açısından gerekli tedbirlerin alındığını iddia etti. Ayrıyetenşirket, kamu kurumlarınca verilen ‘açık işletme izni’ninde hukuk dışı bir durum bulunmadığını öne sürdü. Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı da “haksız ve hukuksal destekten mahrum davanın reddi gerektiğini” beyan etti.

Davaya müdahil olan kitle örgütleri ile davacı yurttaşlar, şirkete “dur” denilmezse, Akbelen Ormanı’nda geri dönüşü mümkün olmayan bir ekolojik tahribat yaşanacağını vurguladı. Şirkete verilen müsaadenin de iptal edilmesi gerektiği dile getirildi.

Karar yeni açıklandı

Akbelen Ormanı’nda maden işletme müsaadesinin iptaline yönelik dava, 11 Ekim’de görüldü. Karar ise 12 Ekim’de alındı, avukatlara ise yeni bildiri edildi.

Muğla 1. Yönetim Mahkemesi, verdiği kararda, davanın reddine hükmetti. Oybirliğiyle alınan kararda, YK Güç’ün maden projesinin “kamu faydasına aykırı olmadığı” sonucuna varıldı. Ormanlık alan için verilen izinde, mevzuata aykırı bir konu bulunmadığı kaydedilen kararda, “Uyuşmazlık konusu orman alanının mevcut durumda Milas Orman İşletme Müdürlüğü tarafından endüstriyel odun üretimi hedefli olarak işletildiği, (…) kızılçam ağaçlarından kurulu, üretim hedefli alanlardan olduğu, Orman Kanunu’nun 16. Maddesi’nde özel olarak belirtilen istisnai orman alanları arasında yer almadığı, ayrıyetenbu sahanın farklı özel maddelere istinaden özel müdafaa alanları kapsamında yer aldığına dair bir bilgi-belge bulunmadığı, tekrar mevcut orman florası bakımından da orman müsaadesi verilmesine mani bir durumun tespit edilmediği…” sözleri yer aldı.

Mahkeme, hazırlanan uzman raporu doğrultusunda, maden ocağı açılmak istenen alanın yakınlarında zeytin ağaçlarının bulunduğunu lakin ocaktan çıkacak tozun zeytinliklerin gelişimini tesir edecek seviyede olmayacağı kanaatine vardı. Kararda, bu durumun tarım topraklarını de etkilemeyeceği aktarılarak, “Tarım yerlerine mümkün zararın madenin işletilmesi sürecinde hafriyat, patlatma, çıkarılan madenin taşınması benzeri süreçlerde oluşan toz tesiri ile sınırlı olacağı (…) sulama benzeri diğer teknikler kullanılarak yasal hudutlarda kalabileceğinin anlaşıldığı, işletmenin, yüzey sularına ve etraftaki ana akifere zarar vermeyeceği, bu istikametiyle de uyuşmazlık konusu orman müsaadesinin verilmesine mani teşkil eden bir durumun bulunmadığı konularının tespit edildiği…” ifade edildi.

Rehabilitasyon projesinde eksik öge tespit edilmedi

İdare mahkemesi, söylediği söz edilen alan için YK Güç’e verilen ruhsatın 2041’e kadar geçerli olduğu ve açık ocak kömür madencilik faaliyetinin Çevresel Tesir Değerlendirmesi (ÇED), Yönetmeliği’nin kapsamının dışında olduğunu da kaydetti. ÇED süreci, bir projenin tabiat üzerinde yaratacağı tesirlerin masaya yatırılması manasına geliyor.

Muğla 1. Yönetim Mahkemesi, Akbelen Ormanı’nda kömür çıkarımı sonrasında YK Güç’ün gerekli rehabilitasyonunu yapmasının mecburi olduğunu, bu kapsamda şirketin hazırladığı rehabilitasyon projesinde de eksik öge tespit etmediğini bildirdi. Kararda, “Dava konusu açık işletme (orman) müsaadesi verilmesine dair süreçte mevzuata ve kamu faydasına aykırı bir durum bulunmadığı sonucuna varılmıştır” sözleri kullandı.

Ruhsat davasında da ret

Öte yandan 37 müracaatçının, Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü’nün YK Enerji için verdiği maden işletme ruhsatına ilişkin dava da aynı günde karara bağlandı. Muğla 1. Yönetim Mahkemesi, aynı gün, yeniden oybirliğiyle aldığı kararda, “hukuka karşıtlık bulunmadığı” sonucuna vardı. Mahkeme, bu münasebetle davanın reddine hükmetti. Bölge sakinlerinin aleyhine verilen kararlara ilişkin ise İstinaf yolu açık.