Agrobay işçilerinin eylemi sürüyor, şirket ve sendika ne diyor?

Agrobay personellerinin eylemi sürüyor, şirket ve sendika ne diyor?

Agrobay işçilerinin eylemi sürüyor, şirket ve sendika ne diyor?
Yayınlama: 25.09.2023
2
A+
A-

Agrobay Seracılık’ta işten çıkarılan tarım emekçisi bayanların sera önündeki eylemi 35 gündür sürüyor. BBC Türkçe’ye konuşan şirket yetkilisi Arzu Şentürk Salık, toplu işten çıkarmaların sendikal faaliyetlerle ilgisi olmadığını savunuyor ve “Burada birileri kahraman olmak, birileri de kolaydan para almak istiyor” diyor.

İzmir Bergama’daki tarım işletmesi Agrobay’ın büyük çoğunluğu kadın personellerden oluşuyor.

Agrobay’da bir ay önce işten çıkarılan 39 emekçinin 31’i, Kod 46 unsuruyla tazminatsız işten çıkarıldı.

Kod 46 unsuruyla Agrobay, “işverenin itimadını berbata kullanmak, doğruluk ve bağlılığa uymayan davranışlar” münasebetlerini öne sürdü.

18 yıldır Agrobay’da çalıştığını belirten 61 yaşındaki Naime Tekkahraman, emekliliğine 1,5 yıl kala sendikalı olduğu için işten çıkarıldığını söylüyor:

“İşten çıkarılan sendikalı arkadaşlarımıza destek verdik diye bizi de işten attılar. Çoluk çocuğumuzun geçimi için bu kadar yıl kötü muameleye sustuk. Birtakım günler mühendisler bize bir bağırıyordu ki oturup ağlıyorduk. Son birkaç yıldır baskı çok artmıştı, gereksinimimiz var diye sesimizi çıkaramıyorduk.”

İşçiler, Tarım-Sen’e üye olduktan sonra sendikal münasebetlerle işten çıkarıldıklarını söylerken, şirket ise işten çıkarmaların sera içerisinde sendika faaliyetleriyle ilgili olmadığını savunuyor.

BBC Türkçe’ye konuşan Agrobay Seracılık Yönetim Kurulu Üyesi Arzu Şentürk Salık, “Marjinal kümelerin gölgesi altında tamamen bir karalama kampanyası sürüyor” diyor.

“Kadınlar sıcaktan can verecek duruma geliyordu”

İşten çıkarılan ziraat mühendisi Mehmet Aksoy, Ağustos ayında birkaç gün içinde sendikalı personel sayısının 30’lara çıkmasıyla birlikte patronun durumu fark ettiğini ve işlerine son verdiğini savunuyor.

10 yıldır Agrobay serasında çalışan 42 yaşındaki Behice Karabulut, “Sendikaya üye olduktan bir hafta sonra kapının önüne konduk” diyor.

Karabulut, 15 Ağustos’ta sendikaya üye olduğunu, 24 Ağustos’ta işten çıkarıldığını anlatıyor:

“Genelde burada çalışan bayanlar bizim benzeri orta yaşlı, ihtiyaç sahibi bayanlar. Biz o denli varlıklı insanlar değiliz, kendi halinde, elimizin emeğiyle karnımızı doyuran gariban insanlarız.”

“Bir sigortamız, işimiz olsun, çoluk çocuğumuza ekmek götürelim diye girmiştik fakat bunları hak etmedim. Mühendisler ne derse yaptım, bayramlarda resmî tatillerde bile yeri geldi çalıştım.”

Haziran maaşını Ağustos’ta aldıklarını söyleyen Karabulut, emekçileri banka promosyon parasına da el konduğunu savunuyor:

“Yoğun ayak üstünde kalmaktan ötürü ayak bileğim şişmişti, topallıyordum fakat çalışıyordum, ilaç içmiştim, koridorda ayağımı çarptım ve ön dişim hala kırık.”

“Klor, asit… Her çeşit zorlukta muhafazasız çalıştık. İlaç atımında eldiven, ayakkabı yoktu, üstümüze ince kıyafet veriliyordu. Geçen sene ip atımında yanımdaki arkadaşım düştü, iş kazası dedirtmediler, konutlarında düştü diye kaydettiler.”

“Bu sene hastalıktan ötürü seraların üzerine kireç (gölge tozu) atmamışlardı, seralar inanılmaz sıcaktı ve direkt sıcağa maruz kaldık. Servisler eski ve bozuktu, her gün kazayla burun buruna geliyorduk, haftada 1-2 gün iş çıkışı yarım saat mazot sırasında bekliyorduk.”

Aksoy ise “Kadınlar artık sıcaktan can verecek duruma geliyordu, düzgün bir fan sistemi yoktu. Biz orada hiçbir iş güvenliği olmadan çalıştık” diyerek anlatıyor.

“İşçiye parmak salladılar”

“İnsan kaynakları müdürü parmak sallayarak, ‘derhal servislere binin’ dedi. Biz de sendika olarak, ‘işçilerle bu türlü konuşamazsınız’ dedik. Onlar da ‘işçi de benim, işyeri de benim, istediğim benzeri kovarım, siz buna karışamazsınız’ dediler.”

“İşveren çalışanları sendikalı oldukları için işten çıkaramaz, bu Anayasal bir suç. O yüzden bu şekilde söylemiyorlar. Küçülmeye gidildiğini, performans gerekçesiyle çıkarıldıklarını söylüyorlar.”

“İşçi aslında bu ülkede 1-0 önde başlıyor”

İşten çıkarmaların sendikalaşma ile ilgili olmadığını iddia eden Salık, eylem yaparak iş yeri giriş çıkışını kapatan şahısların kameradan tespit edilerek işten çıkarıldığını aktarıyor:

“Bu arkadaşlar işletmemizin giriş çıkışını kapatarak, yaklaşık 2 saat buradan servislerin çıkmasını engellediler, içerideki konuklarımızın dışarı çıkmasını ve dışarıdan girişleri engellediler. Biz de bir sonraki gün bunların işlerine son verdik. Bugün tekrar benim işletmemin önü kapatılsın, ben onları da çıkarmak zorundayım, burada her aklına esen giriş çıkışı mı kapatacak?”

“Videoda kim işletmenin giriş çıkışını kapattıysa, kim suç işlediyse yalnızca o insanları çıkarttık. Hatta görüntüde isim benzerliğinden bir bayanı kazara çıkarmışlar, onu geri aldık, görüntüde olanı çıkardık. Biz orada kim sendikalıydı, kim değildi bilmiyoruz.”

Tarım ve hayvancılıkta bin çalışanı olan Agrobay için “39 kişinin tazminatına göz koyacak kadar küçük bir şirket değil” diyen Salık, bahsin hukuka taşındığını ve 46. Maddeyi kaldırarak tazminatların ödenmesi kararı çıkarsa, tazminatların ödeneceğini belirtiyor.

İş yeri önündeki harekette 1,5 yıl önce tüm haklarını alarak işten çıkarılmış bir bayanın da olduğunu söyleyen Salık, “mesele emekçi hakları değil” diyor:

“Marjinal kümelerin gölgesi altında tamamen bir karalama kampanyası sürüyor. Gelen kümelerin içinde iki tane personel var, geri kalanların hepsi öbür insanlar. Bu personel sıkıntısı değil.”

İş yerinde garantisiz çalışma argümanlarını yalanlayan Salık, emekçilerin düzenli sağlık denetiminden geçtiğini ve tüm iş kazalarının kayıt altına alındığını belirtiyor:

“Hak bu şekilde aranmaz, yargıya gidilir. Hepimiz biliyoruz ki emekçi esasen bu ülkede 1-0 önde başlıyor. İyi niyetli bir insan arabulucuya sarfiyat, sizinle konuşur, olmazsa davaya masraf. Fakat bunların niyetleri çok öteki. Burada birileri kahraman olmak istiyor, birileri de kolaydan para almak istiyor fakat bu işler o denli kolay değil. Biz burada gece gündüz çalışıyoruz.”

İçeride hala 400 mavi yakalı ve 70 beyaz yakalı çalışan olduğunu söyleyen Salık, “Burası 22 yıldır çalışan, çok fazla emekli vermiş bir işletme. Ben burada büyüdüm, benim çocukluğumdan beri hala burada çalışan bayanlar var” diyor.

Kod 46 ne manaya geliyor?

Kod 46 ile işten çıkarılan emekçiler İşkur’dan işsizlik maaşı alamıyor; patronun kıdem ve ihbar tazminatı ödemesi gerekmiyor.

Ayrıca Kod 46 ile işten çıkarılan bir personel, diğer bir yerde iş aramak istediğinde türlü zorluklarla karşı karşıya kalıyor.

Karabulut, yalnızca içeride kalan haklarını ve kod 46’nın düzeltilmesini istediğini söyleyerek, “Psikolojim çok bozuldu, çıktığımda kendime geldim. İşe asla dönmek istemiyorum” diyor.

Agrobay emekçileri, Kod 46’nın geri çekilmesini talep ederken, patron ise bu kararı mahkemenin vereceğini söylüyor.

Bir Yorum Yazın

Ziyaretçi Yorumları - 0 Yorum

Henüz yorum yapılmamış.