2023’te yeniden alevlenen kriz: Karabağ’da neler yaşandı?

Azerbaycan Savunma Bakanlığı, 19 Eylül’de Karabağ’da ‘anayasal yapıyı yeniden tesis etmek amacıyla’ operasyon başlattığını duyurdu. Ankara’dan Bakü’ye tam destek gelirken; ABD Ermenistan’ın ‘egemenlik ve toprak bütünlüğü’ vurguları yaptı. Sputnik, yıla damgasını vuran 24 stlik operasyonu öncesi ve sonrasındaki gelişmelerle bir araya getirdi.

2023’te yeniden alevlenen kriz: Karabağ’da neler yaşandı?
Gündem Manşet
Yayınlama: 04.01.2024
10
A+
A-

Dağlık Karabağ Krizi, 27 Eylül-10 Kasım 2020 tarihleri arasında 44 gün süren İkinci Karabağ Savaşı’nın akabinde imzalanan ateşkes antlaşmasıyla yatıştırılmış olsa da 2023 yılının ikinci yarısında Ermenistan’ın Azerbaycan ordusunun mevzilerine sistematik şekilde ateş açması, yerlere mayın döşemeyi sürdürmesi, istihkam ve mevzi çalışmalarında bulunmasıyla yeniden alevlendi. 19 Eylül 2023 tarihinde Azerbaycan Savunma Bakanlığı, Karabağ’da anayasal yapıyı yeniden tesis etmek gayesiyle operasyon başlatıldığını duyurdu. İkinci Karabağ Savaşı’ndan yenilgiyle ayrılan Ermenistan, çok sayıda silah ve mühimmat ile Karabağ’da varlığını sürdürüyordu. Azerbaycan yönetimi, 3 yıl boyunca Ermenistan’dan ordularını geri çekmesini, Karabağ’daki tanınmayan Ermeni idaresinin varlığının sonlandırılmasını talep etse de bu talepler karşılanmadı. Azerbaycan Savunma Bakanlığı, 19 Eylül 2023’te Karabağ’da anayasal yapıyı yeniden tesis etmek gayesiyle “antiterör operasyonu” başlatıldığını duyurdu.

Operasyonun münasebet ve maksatları nelerdi?
Operasyon kararına yol açan münasebetler arasında, Ermeni güçlerinin konuşlandığı mevzilerin işçi, zırhlı araç, topçu teçhizatları ve diğer araçlarla güçlendirilmesi, ünitelerin yüksek seviyede savaşa hazır hale getirilmesi, destek üniteler oluşturulması, Azerbaycan ordusuna karşı istihbarat fliyetlerinin genişletilmesi ve daha önce mayınlardan temizlenen topraklara yeniden mayın döşenmesi benzeri eylemler bulunurken, Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı‘ndan yapılan açıklamada şu sözlere yer verildi:Ermenistan silahlı güçlerin Karabağ bölgesinde beklediği büyük çaplı provokasyonların önlenmesi, ayrıyeten üçlü deklarasyon kararlarının uygulanmasının sağlanması, Ermeni silahlı güçlerin ünitelerinin silahsızlandırılması ve topraklarımızdan çekilmesi, askeri altyapılarının etkisiz hale getirilmesi, bölgedeki imar çalışmalarında görev alan sivil personeller de dahil olmak üzere sivillerin, askeri işçimizin güvenliğinin sağlanması ve Azerbaycan Cumhuriyeti’nin anayasal yapısının yeniden tesis edilmesi amacıyla bölgede yerel terörle mücadele önlemleri başlatılmıştır. Azerbaycan tarafının, 10 Kasım 2020’de imzalanan üçlü bildiri kararlarına aykırı olarak, Ermenistan silahlı güçlerinin Azerbaycan’ın Karabağ bölgesinde varlığını sürdürmesinin bölgesel barış ve istikrara önemli bir tehdit oluşturduğunu tekraren dile getirdiği hatırlatılan açıklamada, “Bölgede barış ve istikrarın sağlanmasının tek yolu, Ermeni silahlı güçlerinin Azerbaycan’ın Karabağ bölgesinden kayıtsız kuralsız ve tamamen çekilmesi ve kelamda rejimin serbest bırakılmasıdır” sözlerine yer verildi.​​​​​​​Yalnızca bir gün süren operasyon sonrası Karabağ’daki yasa dışı Ermeni silahlı güçler, yaklaşık 24 st süren operasyon sonrasında silah bırakmış, tanınmayan Ermeni idarenin silahlı güçlerini feshetmişti.

Azerbaycan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Hacıyev: Ermeni güçleri silahsızlandırılmalı
Azerbaycan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Hikmet Hacıyev ise yaptığı yazılı açıklamada, Azerbaycan’ın Karabağ’da anayasal yapıyı yeniden tesis etmek üzere başlattığı antiterör operasyonuyla ilgili değerlendirmelerde bulunmuş, Azerbaycan ordusunun Karabağ’da yüksek hassasiyetli silahlarla yasal askeri gayeleri vurduğunu aktaran Hacıyev, sivillere yönelik ziyanların da önlendiğini belirtmişti. Hacıyev, açıklamasında şunları kaydetti: Azerbaycan’ın Karabağ bölgesindeki yasa dışı bölücü kukla rejim kendini feshetmeli, Ermeni silahlı güçleri silahsızlandırılmalıdır. Karabağ’daki Ermeni asıllı sivillerin hakları ve güvenlikleri, Azerbaycan Anayasası ve uluslararası yükümlülükler çerçevesinde sağlanacaktır. Lağvedilin ve silahsızlanın.

Azerbaycan Savunma Bakanı Hasanov, Türk mevkidaşı Güler ile görüştü
Azerbaycan Savunma Bakanı Zakir Hasanov, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ile telefon görüşmesi yaptı. Bakan Hasanov, Azerbaycan ordusunun Karabağ’da yürüttüğü yerel antiterör önlemleri konusunda Güler‘i bilgilendirdi. Güler, Türkiye’nin çoğu zaman ki benzeri bugün de Azerbaycan’ın yanında olduğunu bildirdi.

Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı: Karabağ’daki operasyonun maksadı yasa dışı askeri oluşumlardır
Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, Karabağ bölgesindeki Ermeni silahlı güçlerin bir dizi geniş çaplı askeri provokasyona ve terör saldırısına başvurduğu hatırlatıldı. Ermeni istihbarat ve sabotaj grupları tarafından Ahmedbeyli-Fuzuli-Şuşa kara yoluna evvelden terör gayeli döşenen mayınların patlaması sonucu sivil ve askeri işçinin hayatını kaybettiği ve yaralandığına dikkati çekilen açıklamada, Azerbaycan ordusu birliklerine havan topu ve hafif silahlardan ateş açıldığı, iki askerin yaralandığı belirtildi. Açıklamada, buna benzer provokasyonların devam etmesi için Ermeni silahlı güçlerin muharebe mevzilerini güçlendirdiği ve birliklerini yüksek seviyede savaşa hazır hale getirdiği vurgulanarak, şunlar kaydedildi:Ermenistan silahlı güçlerin Karabağ bölgesinde beklediği büyük çaplı provokasyonların önlenmesi, ayrıyeten üçlü deklarasyon kararlarının uygulanmasının sağlanması, Ermeni silahlı güçlerin ünitelerinin silahsızlandırılması ve topraklarımızdan çekilmesi, askeri altyapılarının etkisiz hale getirilmesi, bölgedeki imar çalışmalarında görev alan sivil personeller de dahil olmak üzere sivillerin, askeri işçimizin güvenliğinin sağlanması ve Azerbaycan Cumhuriyeti’nin anayasal yapısının yeniden tesis edilmesi amacıyla bölgede yerel terörle mücadele önlemleri başlatılmıştır. Operasyon ile Ermeni silahlı güçlerinin ön cephe ve derin mevzileri ile uzun periyodik ateş noktaları, savaş araçları ve askeri nesnelerinin yüksek hassasiyetli silahlarla imha edildiği aktarılan açıklamada, “Alınan önlemlerin gayesi tamamen yasa dışı askeri oluşumlar ve askeri altyapıdır. Azerbaycan tarafı hiçbir durumda sivil halkı hedef almıyor. Bu bakımdan Ermeni sivil halkının askeri maksatlardan uzak durması gerekmektedir” sözleri kullanıldı. Azerbaycan tarafının, 10 Kasım 2020’de imzalanan üçlü bildiri kararlarına aykırı olarak, Ermenistan silahlı güçlerinin Azerbaycan’ın Karabağ bölgesinde varlığını sürdürmesinin bölgesel barış ve istikrara önemli bir tehdit oluşturduğunu tekraren dile getirdiği hatırlatılan açıklamada, “Bölgede barış ve istikrarın sağlanmasının tek yolu, Ermeni silahlı güçlerinin Azerbaycan’ın Karabağ bölgesinden kayıtsız koşulsuz ve tamamen çekilmesi ve kelamda rejimin serbest bırakılmasıdır” tabirlerine yer verildi.​​​​​​​

Paşinyan: Ermenistan Cumhuriyeti’ni askeri bir tansiyona dahil etme teşebbüsleri bizim açımızdan kabul edilemez
Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Karabağ bölgesinde Azerbaycan’ın başlattığı antiterör harekatı sonrasında sosyal medyadaki hesabından açıklamalar yaptı. Halihazırda Ermenistan-Azerbaycan kaideli sınır hattında durumun sakin olduğunu belirten Paşinyan, Azerbaycan’ın başlattığı antiterör harekatıyla Ermenistan’ı savaşa çekmek maksadında olduğunu iddia etti. Paşinyan, “Önceden söylediğim ve şu anda de söyleyeceğim üzere bu operasyonun asıl ve temel gayesi ile amaçladığı Ermenistan Cumhuriyeti’ni askeri operasyonlara dahil etmektir. Ermenistan Cumhuriyeti’nin askeri operasyonlara karışmadığını ve Dağlık Karabağ’da Ermenistan Cumhuriyeti’nin ordusunun bulunmadığını bir kere daha kaydetmek istiyorum” iddiasında bulundu. Ermenistan Dışişleri Bakanlığı, Azerbaycan’ın başlattığı operasyonu Karabağ halkına yönelik saldırı olarak tanımladı. Bakanlıktan yapılan açıklamada, ‘Azerbaycan’ın 19 Eylül’de etnik temizlik siyasetini tamamlamak amacıyla Dağlık Karabağ halkına karşı büyük çaplı bir saldırı daha başlattığı’ belirtildi. Açıklamada, “Cezasız kalma hissiyle hareket eden Azerbaycan, taarruzun vazifesini açıkça üstlendi. Azerbaycan Savunma Bakanlığı, Dağlık Karabağ’da Rus barış gücü birliğinin sorumluluk alanında ‘terörle mücadele eylemlerinin’ başlatıldığını duyurdu ve resmi açıklamasında belirtildiği üzere, bu bahiste Rus barış güçlerinin komuta kademesinin yanı sıra Rus-Türk Ortak Müşahede Merkezi’ne de bilgi verdi” tabirlerine yer verildi. Nikol Paşinyan: İstifa etmeye hazırım© Sputnik / Kerimcan Malaz

Rusya: Karabağ’da tarafları kan dökülmesini durdurmaya çağırıyoruz
Ermenistan ve Azerbaycan arasındaki garantör devlet olmasının yanı sıra, Dağlık Karabağ’da barış gücü askeri bulundurması sebebiyle Rusya sorunun en çok önemli aktörlerinden birisi ve Moskova’dan gelecek açıklamalar bu bağlamda son derece büyük kıymet arz ediyor. Yaşanan son krizle alakalı açıklamalarda bunun Rusya tarafı, bölgede ihtiyatlı davranılması gerektiği ikazlarında bulundu. İlk olarak bahse dair açıklama yapan Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Rusya’nın ihtilafın tüm taraflarıyla yakın temas halinde olduğunu; gerginliğin azaltılması ve sorunun barışçıl yollarla çözülmesi istikametinde ilerleyeceğini umduğunu vurguladı. Ayrıca Putin, Karabağ’da bulunan Rusya’ya ait barış gücü askerlerinin çatışmaya dahil olarak tüm taraflar ile çok etkin bir şekilde çalıştığını ve sivil halkı korumak için ellerinde gelen her şeyi yaptıklarının altını çizdi. Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova da düzenlediği haftalık basın toplantısında, Azerbaycan’ın Karabağ’da anayasal yapıyı yeniden tesis etmek üzere başlattığı antiterör operasyonu hakkında değerlendirmelerde bulundu. Karabağ’daki durumun ansızın gerginleşmesinden dolayı Moskova’nın telaşlı olduğunu belirten Zaharova, “Rus tarafı, ısrarla çatışmanın taraflarını kan dökülmesini durdurmaya, süratle askeri eylemleri sonlandırmaye, siyasi ve diplomatik tahlil yoluna dönmeye çağırıyor” tabirini kullandı. Karabağ sıkıntısının tahliliyle ilgili bütün adımların Rusya, Azerbaycan ve Ermenistan başkanlarının üçlü bildirisinde yazılı olduğunu kaydeden Zaharova, son vakitlerde Rusya ve uluslararası aracıların bu sorunun tahliline katkıda bulunmak için gayretler ortaya koyduğunu vurguladı. Zaharova, bölgedeki Rus askeri güçlerinin ‘barış gücü’ sorumluluğunu yerine getirdiğini söyleyerek, bu güçlerin kumandanlarının daima taraflarla temas halinde olduğunu bildirdi. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov da başkent Moskova’da, Azerbaycan’ın Karabağ’da anayasal yapıyı yeniden tesis etmek üzere başlattığı antiterör operasyonuyla ilgili olarak gazetecilere değerlendirmelerde bulundu. Karabağ’daki durumdan dolayı kaygı duyduklarını aktaran Peskov, “Gerilimin keskin bir şekilde artmasından ve askeri harekatın başlamasından telaş duyuyoruz” sözünü kullandı. Azerbaycan ve Ermenistan’ın, Rusya ile birlikte imzalanan üçlü mutabakatlara uymaları gerektiğini belirten Peskov, “Tek temelli destek, Rusya, Ermenistan ve Azerbaycan arasında imzalanan üçlü evraklardır. Herkesi bu dokümanların kararlarına, gerçekleri de dikkate alarak uymaya çağırıyoruz. Ermeni tarafının Azerbaycan’ın 1991 itibarıyla topraklarını tanıdığı gerçeğini kastediyoruz” dedi. Rusya Dışişleri Bakanlığı, Dağlık Karabağ bölgesinde çatışan taraflara derhal kan dökülmesine son verme, çatışmaları durdurma ve siviller arasında can kaybının yaşanmasından kaçınma davetinde bulundu. Rusya Dışişleri Bakanlığı, Dağlık Karabağ’daki duruma ilişkin yazılı bir açıklama yayımladı. Açıklamada, “Dağlık Karabağ’daki silahlı çatışmanın keskin bir şekilde tırmanmasıyla bağlantılı olarak, çatışan tarafları derhal kan dökülmesini, düşmanlıkları durdurmaya ve sivil halk arasında can kaybını önlemeye çağırıyoruz” sözleri kullanıldı. Bakanlık, ‘Dağlık Karabağ sıkıntısının mukadderatının, Ekim 2022 ve Mayıs 2023’te Avrupa Birliği (AB) himayesinde yapılan tepelerde Erivan’ın Dağlık Karabağ’ı Azerbaycan topraklarının bir kesimi olarak tanımasından dramatik bir şekilde etkilendiğini’ vurguladı ve şunları ekledi:Bu; Rusya, Azerbaycan ve Ermenistan başkanlarının 9 Kasım 2020 tarihli açıklamasının imzalandığı temel şartların yanı sıra Rus barışı muhafaza güçlerinin statüsünü de değiştirdi. Vladimir Putin: Ermenistan yönetimi Azerbaycan’ın Karabağ üzerindeki egemenliğini Prag’ta imzaladığı doküman ile kabul etti© Sputnik / Kerimcan Malaz

Erdoğan: Karabağ, Azerbaycan toprağıdır
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ise 19 Eylül’de X üzerinden yaptığı paylaşımda Karabağ’ın Azerbaycan toprağı olduğunu belirterek Azerbaycan’a destek verdi. Erdoğan yaptığı paylaşımda şu sözleri kaydetmişti:Karabağ, Azerbaycan toprağıdır. Bunun dışında bir statünün dayatılması asla kabul edilmeyecektir. Azerbaycan ve Ermenistan arasındaki görüşme sürecini başından beri destekledik. Lakin Ermenistan’ın bu tarihî fırsatı gereğince değerlendiremediğini görüyoruz. Ermenistan’ın başta Zengezur Koridoru’nun açılması olmak üzere verdiği sözleri yerine getirmesini bekliyoruz. Ermeniler dâhil herkesin Azerbaycan topraklarında barış içinde yan yana yaşaması öncelikli gayemiz olmalıdır. ‘Tek millet, iki devlet’ şiarıyla hareket ettiğimiz Azerbaycan’ın toprak bütünlüğünü korunma yönünde attığı adımları destekliyoruz.

Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı’ndan Azerbaycan’a destek
Azerbyacan’ın Karabağ’a başlattığı anti terör operasyonuna ilişkin bir açıklamada Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı’ndan geldi. Dışişleri Bakanlığı açıklamasının şu sözler yer aldı:Azerbaycan’ın Karabağ bölgesinde bulunan gayrimeşru Ermeni silahlı unsurlarca Azerbaycan ordusu mensuplarına ve güvenlik görevlilerine yönelik uzun müddettir devam eden silahlı hücumlar ve provokasyonlara karşı, Azerbaycan ordusu tarafından bugün (19 Eylül) münhasıran askeri ögelerin hedef alındığı bir anti-terör operasyonu başlatılmıştır. İkinci Karabağ Savaşı’nın sona ermesinden bu yana geçen yaklaşık üç yıllık sürede alandaki duruma ilişkin olarak daima dile getirdiği yasal ve haklı kaygıların giderilmemesi sonucunda Azerbaycan, kendi hükümran toprakları üzerinde gerekli gördüğü önlemleri almak durumunda kalmıştır. Azerbaycan ile Ermenistan arasında bugüne kadar titizlikle yürütülen kapsamlı görüşme sürecinin sonuç odaklı olarak devamının sağlanmasının, bölgede barış, güvenlik, refah ve kalıcı istikrarın tesisi için yegâne yol olduğuna inanıyoruz.

MSB: Karabağ Azerbaycan toprağıdır, bunun dışında bir statünün dayatılması asla kabul edilmeyecektir
Milli Savunma Bakanlığı (MSB) kaynakları, Azerbaycan’ın başlattığı askeri operasyona ilişkin, “Karabağ Azerbaycan toprağıdır, bunun dışında bir statünün dayatılması asla kabul edilmeyecektir” açıklamasında bulundu. Milli Savunma Bakanlığı Basın ve Halkla İlişkiler Müşaviri Tuğamiral Zeki Aktürk, bakanlıkta basın toplantısı gerçekleştirdi. Azerbaycan tarafından Karabağ’da gerçekleştirilen antiterör operasyonuna da değinen Aktürk, şunları söyledi: Azerbaycan tarafından kendi hâkim toprakları üzerinde gerekli gördüğü önlemleri almak, gayrimeşru Ermeni silahlı unsurlarınca uzun müddettir devam eden saldırı ve provokasyonları engellemek ismine Karabağ’da başlatılan askeri operasyonu, sonrasında alınan ateşkes kararını ve bölgedeki son gelişmeleri dikkatle takip ediyoruz. Can Azerbaycan’ın toprak bütünlüğünü müdafaa yönünde attığı adımları, Azerbaycan ve Ermenistan arasında kalıcı barışın tesis edilmesine yönelik samimi uğraşları desteklediğimizi, ‘iki devlet, tek millet’ anlayışıyla açıda ve kıvançta bir ve bir arada olduğumuz Azerbaycanlı kardeşlerimizin haklı davalarında yanlarında olmaya devam edeceğimizi bir defa daha vurguluyoruz. Recep Tayyip Erdoğan: Karabağ, Azerbaycan toprağıdır© Sputnik / Kerimcan Malaz

ABD: Güç kullanılması kabul edilemez
ABD ise bu süreçte Azerbaycan’ın Dağlık Karabağ’daki askeri aksiyonlarından derin telaş duyduğunu açıkladı ve Azerbaycan’a bu eylemleri derhal durdurması davetinde bulundu. ABD Dışişleri Bakanlığı’nın yazılı açıklamasında, “Bu eylemler Dağlık Karabağ’da zati vahim olan insani durumu daha da kötüleştirmekte ve barış umutlarını baltalamakta. Azerbaycan’a daha önce de açıkça ifade ettiğimiz üzere, uyuşmazlıkların tahlilinde güç kullanılması kabul edilemez ve bölgede adil ve onurlu bir barış için gerekli şartların yaratılmasına yönelik eforlara zıt düşmektedir” denildi. Bakanlık, düşmanlıklara derhal son verilmesi ve Bakü ile Dağlık Karabağ halkının temsilcileri arasında saygılı bir diyalog kurulması davetinde bulundu.,ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken’ın da, Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan’la telefon görüşmesinde, Ermenistan’ın egemenlik ve toprak bütünlüğüne tam destek verdiklerini temin ettiği belirtildi. ABD Dışişleri Bakanlığı’nın yazılı açıklamasında, “Blinken, Başbakan Paşinyan’a, ABD’nin Ermenistan’ın egemenlik, bağımsızlık ve toprak bütünlüğüne tam destek verdiğini belirtti” ifadesine yer verildi. Blinken, Dağlık Karabağ’daki durumdan telaş duyduklarını ve Azerbaycan’a derhal ateşkes ve diyaloga dönme davetinde bulunduklarını açıkladı. Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Kurulu Stratejik İletişim Koordinatörü John Kirby de Ermenistan’a göç eden Karabağ’ın eski sakinleri için ilk etapta ’11 milyon dolarlık insani yardım’ sağladıklarını belirtti. ABD’den bir grubun de yardımların organizasyonu için bölgeye konuşlandırıldığı bilgisini paylaşan Kirby, “Dolayısıyla biz insani duruma çok odaklanmış durumdayız ve acıyı hafifletmek için elimizden geleni yapıyoruz. Aynı vakitte yeniden Azerbaycan’ı thhütlerini yerine getirmeye teşvik ediyoruz” diye konuştu. ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcü Yardımcısı Vedant Patel de Karabağ için ‘uzun vadeli, bağımsız bir uluslararası izleme misyonunun’ gereğine değindi. ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Matthew Miller ise gazetecilere verdiği brifingde, ABD’nin Dağlık Karabağ’a uluslararası bir misyon konuşlanması konusunda epey önemli olduğunu söyledi. Miller açıklamasında şu kelamlara yer verdi:Uluslararası misyonun çok önemli olduğunu düşünüyoruz zira bu, bölgedeki insani yardım ve insani gereksinimlerle ilgili diğer tüm sorularla ilgili. Uluslararası misyon konusunda o kadar ciddiyiz ki, Bakan, (Dışişleri Bakanı Blinken) Cumhurbaşkanı Aliyev’le yaptığı görüşmede bu mevzuyu gündeme getirdi ve ona uluslararası bir misyonu desteklemesi konusunda baskı yaptı. Azerbaycan Hükümeti’nin dün çıkıp uluslararası bir misyonu desteklediğini söylediğini görmüşsünüzdür. Aslında bunu desteklemelerinin nedenlerinden birinin de, ABD tarafından desteklemeye sevkedilmeleri olduğunu belirttiler. Miller ABD’nin Dağlık Karabağ’daki insani durumdan büyük telaş duymaya sürdüğünü vurgulayarak, “Dağlık Karabağ sakinlerinin ayrılmak istiyorlarsa ayrılma kararını verebilmelerinin, dönmek istiyorlarsa geri dönebilmelerinin çok önemli olduğunu düşünüyoruz. Bu, hepsinin birey olarak vermesi gereken bir karar, lakin bu kararı kendilerinin verebilmelerinin çok önemli olduğunu düşünüyoruz. İhtiyaç sahibi toplumların ihtiyaç duyduğu takviyesi alabilmelerini sağlamak için bölgeye manisiz insani erişimin olması gerektiğini düşünüyoruz” dedi.

NATO’dan Karabağ’a ilişkin diyalog çağrısı
NATO Genel Sekreteri’nin Özel Temsilcisi, Dağlık Karabağ konusunda diyalog davetinde bulundu. NATO Genel Sekreteri’nin Güney Kafkasya ve Orta Asya Özel Temsilcisi Javier Colomina, Dağlık Karabağ’daki taraflara ateşkesin sağlanmasının akabinde diyaloga devam etmeleri; şiddetten ve insani durumun kötüleşmesinden kaçınmaları davetinde bulundu. Özel temsilci Colomina, “İlan edilen ateşkesi şiddete başvurmadan ve insani durumu daha da kötüleştirmeden bir tahlil bulunabilmesi için diyalog kurulmalıdır. NATO tarafları kapsamlı bir muahedeye varmak üzere müzakerelere yeniden başlamaya davet etmektedir” açıklamasında bulundu.

Avrupa Parlamentosu’ndan Azerbaycan’a kınama
Avrupa Parlamentosu, Dağlık Karabağ’a düzenlediği yıldırım operasyonu nedeniyle Azerbaycan’ı; krizi ele alma biçimi nedeniyle de Avrupa Birliği’ni kınadı. 491 milletvekilinin lehte, dokuzunun aleyhte oy kullandığı ve 36’sının çekimser kaldığı önergede ‘İnsan haklarının ve uluslararası hukukun ağır ihlali‘ ve ‘haksız askeri saldırıya‘ vurgu yapıldı. Milletvekilleri, AB ve üye ülkelere birliğin Azerbaycan’la bağlarını hemen yeniden değerlendirme davetinde bulundu ve ‘Ermenistan’ın toprak bütünlüğüne yönelik askeri saldırı ya da Ermenistan’ın anayasal sistemine ve demokratik kurumlarına karşı saldırı durumunda Azerbaycan’dan AB’ye tüm petrol ve gaz ithalatının askıya alınması’ yönünde baskı yaptı. Avrupa Komitesi Başkanı Ursula von der Leyen, 2022 yılında Azerbaycan gazının alımının 2027 yılına kadar ikiye katlanması yönünde bir anlaşma imzalamıştı. Ermenistan’ı destekleyen Fransız muhafazakar milletvekili François-Xavier Bellamy, “Avrupa Parlamentosu, Azerbaycan’dan yapılan tüm doğalgaz ve petrol ithalatına son verilmesini talep ederek durumun ciddiyetinin farkında olduğunu gösteriyor, artık Kurul ve Komisyon harekete geçmeli” tabirlerini kullandı. Karar için baskı yapan merkezci grup Renew, yaptığı açıklamada, AB ve üye ülkelerinin artık ‘hem alandaki varlığını hem de Dağlık Karabağ’dan Ermenistan’a giden ya da Dağlık Karabağ’da kalan insanlara insani yardımı artırması’ gerektiğini söyledi.

AP’den Azerbaycan’a Karabağ’da ‘etnik temizlik’ suçlaması
Avrupa Parlamentosu (AP) Azerbaycan’ı Dağlık Karabağ’daki Ermeniere yönelik “etnik temizlik” ile suçlayarak, Bakü’ye yönelik yaptırım talep etti.

AP’de Perşembe günü yapılan oturumda bu mevzu ile ilgili karar tasarısı oy çokluğuyla kabul edildi. Oylamada milletvekillerinin 491’i lehte, 9’u aleyhte oy kullandı. Metinde, Strasbourg’daki parlamentonun ‘mevcut durumu “etnik temizlik” olarak değerlendirdiği ve Azerbaycan birliklerinin tehdidini ve şiddetini şiddetle kınadığı vurgulandı. AP milletvekilleri, Avrupa Birliği (AB) ülkelerine, Dağlık Karabağ’daki hücumlar ve insan hakları ihlalleri iddiaları nedeniyle ‘Azerbaycan hükümet üyelerini hedef alan yaptırımlar‘ uygulanması davetinde bulundu. Ayrıyeten metinde Azerbaycan’dan doğal gaz ithalatına olan AB’nin bağımlılığının azaltılması ve Bakü ile alakaların yeniden kıymetlendirilmesi talep edildi.

‘Macron BM Güvenlik Kurulu’nu acil toplantıya çağırdı’
Öte yandan Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron‘un Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan‘ı telefonla aradığı ve Dağlık Karabağ’daki durum nedeniyle BM Güvenlik Kurulu’nu acil toplantıya çağırdığı bildirildi. Görüşmeyle ilgili Elysee’den yapılan açıklamada, Cumhurbaşkanı Macron’un ‘Azerbaycan’ın güç kullanmasını en güçlü sözlerle kınadığı’ belirtildi. Açıklamada, Macron’un, ‘saldırının derhal durdurulması ve Dağlık Karabağ’daki insani krize tahlil bulunması, Ermenistan ile Azerbaycan arasında adil ve kalıcı bir barışın sağlanması, Dağlık Karabağ sakinlerinin haklarının ve güvenliğinin garanti altına alınması için görüşmelerin derhal yeniden başlatılması’ davetinde bulunduğu da belirtildi. Fransa’nın bu bağlamda, durumun bölgesel istikrar açısından oluşturduğu riskleri dikkate alarak, BM Güvenlik Kurulu’nu hemen toplantıya çağırdığı kaydedildi.

Avrupa’dan diğer açıklamalar
Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Siyaseti Yüksek Temsilcisi Josep Borrell‘in ofisinden yapılan yazılı açıklamada, “Çatışmaların derhal durdurulması ve Azerbaycan’ın mevcut askeri fliyetlerine son vermesi davetinde bulunuyoruz” sözleri kullanılırken taraflar diyaloga dönmeye davet edildi. AB Kurulu Başkanı Charles Michel de sosyal medyadaki açıklamasında, gerçek bir diyaloğun oluşması için Azerbaycan’ın askeri fliyetlerinin derhal durdurulması gerektiğini savundu. Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock ise taraflar arasında AB liderliğinde yürütülen müzakereleri desteklediklerini ifade ederek, Bakü idaresine müzakere masasına dönme daveti yaptı.

20 Eylül’de ateşkes sağlandı
Bir gün süren operasyonun akabinde ateşkes ilan eden Azerbaycan Savunma Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, “Karabağ’ın Ermeni sakinlerinin Rus barış muhafaza askerleri üzerinden ilettikleri talep dikkate alınarak 20 Eylül 2023 st 13.00 itibariyle terörle mücadele önlemlerini durdurma kararı alındı” sözüne yer verildi. Açıklamada, terörle mücadele önlemlerinin durdurulması için Azerbaycan’ın şu koşulları sürdüğü anımsatıldı:1. Azerbaycan’ın Karabağ bölgesinde bulunan Ermenistan ordu birlikleri ve yasadışı Ermeni silahlı oluşumları silah bırakıyor, muharebe mevzilerini ve askeri mevkilerini terk ederek tamamen silahsızlandırılıyor. Ermenistan ordu birlikleri tamamen Azerbaycan topraklarından çıkıyor, yasadışı Ermeni silahlı oluşumları feshediliyor,2. Tüm silah ve askeri teçhizat teslim ediliyor,3. Yukarıda belirtilen tüm süreçler Rusya barış muhafaza askerleri ile koordinasyon içinde yürütülüyor. Karabağ’da yaşayan Ermeni vatandaşlarıyla ilgili konuşan Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, ‘Karabağ bölgesinde yaşayan Ermeni sakinlerin haklarının, ülke kanunları ve uluslararası yükümlülükler çerçevesinde teminat altına alınacağını’ söyledi. Azerbaycan, ‘Ermeni idare’nin kendini feshettiğini duyururken; Ermeni temsilcileri gözaltına alarak Bakü’ye getirilmişti. 15 Ekim’de Karabağ’a giden Aliyev, ilk defa Cumhurbaşkanı seçilmesinin 20. yılında, 19 Eylül’de gerçekleştirilen antiterör operasyonuyla Azerbaycan ordusunun denetimine geçen bölgeleri ziyaret ederken, operasyon sonrasında ülkenin egemenliğinin tam sağlandığını bildirdi.

Karabağlı Ermenilerle görüşmeler başlatıldı
Azerbaycan Devlet Başkanlığı Ofisi, yarın Azerbaycan’ın Yevlah kentinde, Karabağ’da yaşayan Ermeni nüfusunun temsilcileriyle görüşmenin yapılacağını duyurdu. Azerbaycan Devlet Başkanlığı Ofisi’den yapılan açıklamada, “Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Başkanlığı İdaresi’nin teklifiyle 21 Eylül 2023 tarihinde Yevlah kentinde Karabağ’ın Ermeni sakinlerinin temsilcileriyle, Azerbaycan Anayasası ve kanunları temelinde yeniden bütünleşme sıkıntılarının müzakere edilmesi amacıyla bir görüşme gerçekleşecek” tabirine yer verildi. Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Karabağ sorununda Rusya’yı suçlarken, Rusya Devlet Başkanı Putin ise Karabağ’ın statüsünün tartışılmasının bir manası olmadığını ifade ederek, “Ermenistan yönetimi Azerbaycan’ın Karabağ üzerindeki egemenliğini Prag’ta imzaladığı evrak ile kabul etti” diye yanıtladı. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Ermenistan’ın Karabağ konusunda Rusya’ya yönelik suçlamalarına tepki göstererek, “Bize yöneltilen buna benzer suçlamalar kesinlikle temelsiz ve dayanaksızdır.

Tüzel açıdan Azerbaycan’ın kendi topraklarındaki eylemleri söz konusudur” tabirlerini kullandı.

Ateşkes sonrası durum
20 Eylül 2023 tarihinde Azerbaycan tarafından ateşkes açıklaması yapıldı. Azerbaycan Devlet Başkanlığı Ofisi, yarın Azerbaycan’ın Yevlah kentinde, Karabağ’da yaşayan Ermeni nüfusunun temsilcileriyle görüşmenin yapılacağını duyurdu. Azerbaycan Devlet Başkanlığı Ofisi’den yapılan açıklamada, “Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Başkanlığı İdaresi’nin teklifiyle 21 Eylül 2023 tarihinde Yevlah kentinde Karabağ’ın Ermeni sakinlerinin temsilcileriyle, Azerbaycan Anayasası ve kanunları temelinde yeniden bütünleşme sıkıntılarının müzakere edilmesi maksadıyla bir görüşme gerçekleşecek” tabirine yer verildi.

Azerbaycan Cumhurbaşkanı Yardımcısı: Karabağ’daki Ermenilerin yeniden entegrasyonu için plan hazır
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in Dışişlerinden Sorumlu Yardımcısı Hacıyev, Karabağ’daki Ermenilerin yeniden entegrasyonu için planın hazır olduğunu söyledi. Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev‘in Yardımcısı Hikmet Hacıyev, Bakü’nün Karabağ’daki Ermenilerin yeniden entegrasyonuna yönelik planının hazır olduğunu söyledi. Hacıyev diplomatik temsilciler için verdiği brifingte “Sosyo-ekonomik olarak yeniden entegrasyon planımız hazır. İlgili üniteler tarafından hazırlandı” dedi.

‘Bakü’nün Ermenistan ile alakaların normalleşmesinden yanayız’
Diplomatik temsilcilere yaptığı açıklamalarda Hacıyev bu sözlerine ek olarak, “Azerbaycan’ın kesin maksadının Karabağ’da yaşayan Ermeni kökenli sakinlerin barışçıl bir şekilde entegre edilmesidir. Biz Azerbaycan ve Ermenistan arasındaki ilgilerin olağanlaşmasını destekliyoruz” açıklamasında bulundu.

‘Azerbaycan, Ermenistan oluşumlarının silahsızlandırılmasına ilişkin garantiler aldı’
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in Dışişlerinden Sorumlu Yardımcısı Hacıyev, yasadışı Ermeni silahlı oluşumlarının silahsızlandırılmasının yanı sıra askeri teçhizatların da Bakü’ye teslim edileceği konusunda garanti aldıklarını ifade ederek Karabağ’da sayıları yaklaşık 10 bini bulan yasa dışı silahlı ögenin kabul edilemeyeceğini vurguladı. Hikmet Hacıyev bu açıklamalarına ek olarak Bakü’nün Karabağ operasyonu esnasında toplu kayıplar yaşadığına ilişkin medyada çıkan bilgilerin gerçeği yansıtmadığının altını çizdi. Yine Hacıyev, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin Karabağ konusunda ilişkin acil bir şekilde toplanmasına gerek görmediklerini belirtirken toplantı kararı alınması halinde Bakü’nün buna hazır olduğu ifade etti.

Azerbaycan: Karabağ Ermenilerine yeniden entegrasyon planı teslim edildi
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev İdaresi tarafından yapılan açıklamada, Karabağ’daki Ermeni nüfusunun temsilcilerine yeniden entegrasyon planlarının sunulduğu belirtildi. Açıklamada ayrıyeten Azerbaycan heyeti ile Karabağ Ermenileri’nden oluşan heyetin yeni bir görüşme yapma konusunda da mutabık kaldıkları ifade edildi. Bugünkü toplantının olumlu bir şekilde geçtiğine, tarafların Karabağ Ermenileri’nin yeniden entegrasyonu ve altyapının canlandırılması benzeri mevzuların ele alındığına dikkat çekilen açıklamada, Azerbaycan tarafının Karabağ Ermenilerinin insani yardım ricasını geri çevirmediği kaydedildi.

Aliyev: Karabağ’daki Ermenilerin hakları garanti altına alınacak
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, ‘Karabağ bölgesinde yaşayan Ermeni sakinlerin haklarının, ülke maddeleri ve uluslararası yükümlülükler çerçevesinde garanti altına alınacağını’ söyledi. Azerbaycan Cumhurbaşkanlığı’ndan yapılan açıklamaya göre, Aliyev, temaslarda bulunmak için Bakü’ye gelen ABD Uluslararası Kalkınma Ajansı (USAID) Başkanı Samantha Power, ABD Dışişleri Bakanı’nın Avrupa ve Avrasya İşlerinden Sorumlu Yardımcısı Yuri Kim ile ABD Dışişleri Bakanlığının Kafkasya Müzakereleri Başdanışmanı Louis Bono’yu kabul etti. Görüşmede, Karabağ bölgesindeki antiterör operasyonu sonucu ortaya çıkan mevcut durum hakkında görüş alışverişinde bulunuldu. Aliyev, ‘yasadışı Ermeni güçlerin elindeki yüzlerce askeri teçhizat, silah ve mühimmata el konulduğunu‘ aktararak, Azerbaycan’daki yabancı misyon temsilcileri ile Birleşmiş Milletler (BM) Mukim Koordinatörlüğünün temsilcisinin el konulan silahları yerinde incelediğini belirtti. Yasadışı Ermeni silahlı kuvvetlerinin silahsızlandırıldığını ve Azerbaycan topraklarından çıkarıldığını belirten Aliyev, operasyonda yalnızca askeri tesislerin hedef alındığını, sivil halkın zarar görmediğini ifade etti. Aliyev, Karabağ bölgesinde yaşayan Ermeni sakinlerin haklarına işaret ederek, Azerbaycan’da yaşayan diğer etnik azınlıklar benzeri onların da haklarının ülke maddeleri ve uluslararası yükümlülükler çerçevesinde garanti altına alınacağını vurguladı.

100 binden fazla Ermeni Karabağ’dan Ermenistan’a gitti
Ermenistan Bakanlar Kurulu Basın Sekreteri Nazeli Bagdasaryan, Dağlık Karabağ’da ikamet eden yaklaşık 100 bin 417 kişinin Ermenistan topraklarına geçtiğini açıkladı. Ermenistan Bakanlar Kurulu Basın Sekreteri Nazeli Bagdasaryan, Ermeni yetkililere göre çatışmadan önce Karabağ’da yaşayan 120 bin şahıstan 100 bin 417’sinin 24 Eylül’den bu yana Ermenistan’a taşındığını söyledi. Bagdasaryan yaptığı açıklamada, “Şu ana kadar 100 bin 417 kişi Dağlık Karabağ’dan Ermenistan’a geldi. Laçin Koridoru’ndaki Hakari Köprüsü’nden 21 bin 43 araç geçti” sözlerine yer verdi. Bagdasaryan ek olarak 81 bin 139 kişi kayıt altına alındığını ve hükümetin Karabağ’dan gelen 32 bin 200 şahsa süreksiz konut tahsis ettiğini açıkladı. Azerbaycan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Hikmet Hacıyev 22 Eylül’de yaptığı açıklamada Karabağ Ermenilerinin Azerbaycan’ın ekonomik, siyasi ve sosyal hayatına entegrasyonunun zor olacağını ve kimilerinin bu politikayı kabul etmeyip ayrılmaya karar vermesine hazırlıklı olunması gerektiğini söylemişti. Buna ek olarak Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Karabağ Ermenileri’nin Azerbaycan vatandaşlarıyla aynı haklara sahip olacağını tekraren ifade etmişti. Ermeni yetkililere göre son olaylardan önce bölgede 120 bin kişi yaşıyordu.

AB, Karabağ’daki durumu görüşmek üzere Bakü ve Erivan temsilcileriyle bir araya geldi
Avrupa Birliği Kurulu Başkanı Charles Michel‘in basın servisinden yapılan açıklamaya göre Azerbaycan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Hikmet Hacıyev ile Ermenistan Güvenlik Kurulu Sekreteri Armen Grigoryan, Avrupa Birliği temsilcileri ile bir araya geldi. Avrupa Kurulu Başkanı Michel‘in basın servisinden yapılan açıklamada Brüksel’de bir araya gelen tarafların, Dağlık Karabağ’daki yerel nüfusun durumuna ilişkin görüş alışverişinde bulunduğu ve iki ülke arasındaki bağlantıların normalleştirilmesine devam edilmesi gerektiğine dair bahislerin görüşüldüğü bildirildi. Yapılan açıklamada şu bilgiler yer aldı:AB, Dağlık Karabağ’la ilgili tüm gelişmeleri dikkatle takip etmekte ve çatışmaların sivil halk üzerindeki tesirinin azaltılmasına yardımcı olmak üzere hadiseye en üst seviyede müdahil olmaktadır. Katılımcılar, Ermenistan ve Azerbaycan’ın Granada’daki muhtemel buluşmasını bağların normalleştirilmesine yönelik gayretleri sürdürmek için kullanmak konusundaki ortak çıkarlarını belirttiler.

Paşinyan: Ermenistan ‘3+3’ formatında toplantılar düzenlemeye hazır
Ermenistan Başbakanı Paşinyan, Ermenistan tarafının “3+3” formatında yapılacak bölgesel topntılara katılmaya hazır olduğunu açıkladı. Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan bir TV kanalına verdiği demeçte, Ermenistan’ın “3+3” formatındaki bölgesel işbirliği platformu toplantılarına katılmaya hazır olduğunu vurguladı.

Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev: Karabağ’da 9 yeni il inşa edeceğiz
Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev, Karabağ’da dokuz tanesi il olmak üzere toplamda 100 yerleşim yeri inşa edeceklerini duyurdu. Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Bakü’nün Karabağ’da dokuzu il ve sekizi köy olmak üzere 100 yerleşim ünitesini ‘sıfırdan inşa ettiğini’ söyledi. Azerbaycan lideri açıklamasında şu cümlelere yer verdi:İşgalden kurtardığımız topraklarda sıfırdan yeni kasaba ve köyler inşa ediyoruz. İlk basamakta, dokuz il ve sekiz köy dahil olmak üzere 100 yerleşim yerinin yeniden inşa edilmesi planlanmaktadır. ‘Büyük Dönüş’ programı kapsamında, ülke içinde yerinden edilmiş bireyler cetlerinin topraklarına geri dönüyor. BM Orta Asya Ekonomileri Özel Programı’nın (SPECA) Bakü’deki zirvesinde konuşan Aliyev, “2026 yılı sonuna kadar 140 bin eski yerinden edilmiş kişi konutlarına geri dönecek” dedi. Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov, Şuşa kentinde düzenlenen Ekonomik İşbirliği Teşkilatı üye ülkeleri Dışişleri Bakanları Kurulu’nun 27. toplantısında yaptığı konuşmada, 2026 yılına kadar Karabağ’daki yerlerinden edilmiş 100 bin kadar kişinin Karabağ’a geri döneceğini açıkladı.

Aliyev Hankendi’de Azerbaycan bayrağını göndere çekti
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, 19 Eylül’deki anti-terör operasyonunda Azerbaycan ordusunun denetimine geçen Hankendi, Ağdere kenti ve Serseng Baraj Gölü’nü ziyaret ettiği belirtilirken, Hankendi ve Serseng Baraj Gölü’nde Azerbaycan bayrağını göndere çektiği bildirildi. Hankendi, daha önce Dağlık Karabağ’ın başşehri olarak bilinirken, Stepanakert ismiyle anılıyordu.

Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan: İstifa etmeye hazırım
Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, ülkedeki durumun olağana dönmesine yardımcı olacaksa istifa etmeye hazır olduğu dile getirdi. Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, ülkenin karşı karşıya olduğu zorlukların aşılmasına yardımcı olacaksa istifa etmeye hazır olduğunu fakat istifa etmesinin tam aksine yol açacağına inandığını vurguladı. Paşinyan, parlamentodaki oturumda bir muhalefet milletvekilinin sorusunu yanıtlarken şunları söyledi:Ermenistan zorluklarla karşılaştı ve karşılaşıyor. Şayet istifam ve ayrılışımla tüm zorlukların üstesinden gelineceğini bilsem, bunu bir saniye düşünmeden yaparım zira ben sizin benzeri koltuğa yapışıp kalmam. Paşinyan, yaptığı tahlillerin istifa etmesi halinde tam karşıtının olacağını gösterdiğini vurgulayarak istifa etmemesinin nedenini bu şekilde izah etti. Ermenistan Başbakanı ayrıca iktidara geldikten sonra iki sefer istifa ettiğini ve iki defa yeniden seçildiğini de söylediği söz edilen oturumda hatırlattı.

30 yıl sonra bir ilk: BM misyonu Karabağ’da
Birleşmiş Milletler misyonunun durumu incelemek ve insanların gereksinimlerini belirlemek için bölgeye geldiği belirtildi. Sputnik Azerbaycan servisi, BM misyonunun Karabağ’a ulaştığını duyurdu. Bu, bir BM misyonunun bölgeye yaklaşık 30 yıl aranın ardından gerçekleştirdiği ilk ziyaret olma özelliğini taşıyor. BM misyonunun Karabağ’a girdiğini ve Ağdam’dan geçerek Askeran-Hankendi tarafına doğru ilerlediğini belirten Sputnik servisi, “Misyonun gayesi, bölgedeki durumu incelemek ve sakinlerin insani gereksinimlerini belirlemek” tabirlerini kullandı. Misyonda BM’nin farklı kurumlarından temsilciler bulunduğunu kaydeden servis, bir BM misyonunun Karabağ’ı en son yaklaşık 30 yıl önce ziyaret ettiğinin altını çizdi.

Paşinyan: Ermenistan ve Azerbaycan arasında barış imzalanması mümkün
Ermenistan Başbakanı Paşinyan, Avrupa Parlamentosu oturumunda yaptığı konuşmasında Azerbaycan ile yıl sonuna kadar bir anlaşma imzalanmasının mümkün olduğunu belirtti. Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Avrupa Parlamentosu’nun oturumunda yaptığı konuşmada, “Ermenistan ve Azerbaycan arasında barış ve münasebetlerin normalleştirilmesine yönelik bir mutabakatın imzalanması bu yılın sonuna kadar mümkün” cümlesine yer verdi.

Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev: Karabağ konusu kapandı
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Karabağ ihtilafı konusunun nihayet kapandığını söyledi. Aliyev Karabağ’ın Füzuli’de yerleşimcilerle yaptığı toplantıda Karabağ Sorunu konusunun nihayet kapandığını ifade ederek, “Uzun yıllar boyunca Karabağ meselemizle ilgili gerçekleri dünya jamuoyuna anlatmaya çalıştığımızda kimi insanlar buna inanmadı. İnanmak istemeyenler vardı. Her şeyin yıkıldığını harap olduğunu biliyorduk fakat bu kadarını hayal edemezdik” sözlerini zikretti.

Ermenistan Ulusal Meclisi Başkanı: Erivan için ‘Dağlık Karabağ’ diye bir sorun yok
Ermenistan Ulusal Meclisi Başkanı Alen Simonyan gazetecilere yaptığı açıklamada, Azerbaycan’ın siyasi iradeye sahip olması halinde 15 gün içinde bir barış muahedesi imzalanabileceğini söyledi. Simonyan açıklamasında, “Azerbaycanlı yetkililer nitekim siyasi irade gösterirse önümüzdeki 15 gün içinde bir barış muahedesi imzalamak mümkün. Tüm temel hususlarda uluslararası hukuk ve eşitlik prensibi temelinde bir muahedeye varıldı” dedi.

Bakü’den Erivan’a davet: Barışı Washington’da arama
Azerbaycan Cumhurbaşkanı Yardımcısı ve Cumhurbaşkanlığı Yönetimi Dış Siyaset Dairesi Başkanı Hikmet Hacıyev, Erivan’ın, Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki barışın temelinin Washington’da değil, Güney Kafkasya’da olduğunu anlaması gerektiğini söyledi. Hacıyev, Bakü’de düzenlenen ‘Sömürgelikten Kurtulma: Bayanların Rolünü Güçlendirmek’ isimli uluslararası konferansta gazetecilere verdiği demeçte, Azerbaycan’ın, Erivan’ın iyi niyet göstermesi halinde Ermenistan ile barış mutabakatı imzalanması konusunda hiçbir mani görmediğini tekraren ifade ettiğinin altını çizerken, “Aynı vakitte Ermenistan da barışın temelinin Güney Kafkasya’da yattığını anlamalıdır, Washington’da değil” diye konuştu.

Azerbaycan ve Ermenistan barış mutabakatının temel unsurları üzerinde uzlaştı
Ermenistan Başbakanı Paşinyan Ermenistan ve Azerbaycan arasında bir barış muahedesinin temel unsurları üzerinde uzlaştıklarını duyurdu. Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan AGİT Parlamenter Asamblesi’nin Erivan’daki sonbahar oturumunun açılış merasiminde, Ermenistan ve Azerbaycan arasında bir barış mutabakatının temel unsurları üzerinde uzlaşmayı başardıklarını açıkladı.

Azerbaycan 2 askerine karşılık 32 Ermeni askerini Erivan’a teslim etti
Ermenistan, Hüseyin Ahundov ve Akşin Babirov adlı iki Azerbaycan askerini Azerbaycan’a teslim etti. Azerbaycan-Ermenistan hududundaki Gazah ilçesinin Bala Caferli köyünde Azerbaycan ve Ermenistan arasında daha önce gözaltına alınan askerlerin değişimi gerçekleştirildi. Azerbaycan ise karşılık olarak 32 Ermeni askerini Erivan’a teslim etti. Ahundov ve Babirov Nisan ayı başında kötü hava şartları ve kısıtlı görüş uzaklığı nedeniyle kaybolduktan sonra Ermenistan topraklarında mahsur kalmışlardı.

Fransa, Ermenistan ile askeri teçhizat transferi konusunda bir anlaşma imzalayacak
Fransa Dışişleri Bakanlığı, Paris’in, Erivan ile askeri teçhizat transferi konusunda bir anlaşma imzalamayı kabul ettiğini açıkladı. Fransa Dışişleri Bakanı Catherine Colonna, Erivan’da yaptığı açıklamada, Paris’in Ermenistan’a askeri teçhizat sağlamak üzere Erivan ile bir anlaşma imzalamayı kabul ettiğini söyledi.

Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı: Fransa’nın Ermenistan’ı silahlandırma teşebbüsleri kabul edilemez
Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı Fransa’nın Ermenistan’ı silahlandırma teşebbüslerini kabul edilemez olarak nitelendirdi. Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı, Fransa’nın Ermenistan’ı silahlandırma teşebbüslerinin Azerbaycan nezdinde kabul edilemez olduğunu açıkladı. Açıklamada şu sözler yer aldı:Fransa Dışişleri Bakanı Catherine Colonna tarafından Azerbaycan’a yönelik olarak dile getirilen temelsiz iddiaları şiddetle kınıyor ve reddediyoruz. Fransa’nın Ermenistan’ı silahlandırma teşebbüslerini kabul edilemez buluyoruz. Fransa’nın bölgeyi istekli olarak terk eden Ermeni sakinlerin zorla yerlerinden edildiği iddiası asılsızdır ve Birleşmiş Milletler, Uluslararası Kızıl Haç Komitesi, BM Mülteciler Yüksek Komiserliği ve diğer uluslararası kuruluşların tavrına alışılmamıştır ve dünya kamuoyunu yanıltmayı amaçlamaktadır.

İlham Aliyev: Güney Kafkasya’daki yeni çatışmanın sorumlusu Fransa olacaktır
Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev, Avrupa Birliği Kurulu Başkanı Michel ile yaptığı telefon görüşmesinde Fransa’nın Ermenistan’a silah göndermesinin bölgede yaratacağı tehlikeleri iletti.
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Güney Kafkasya’da yeni bir çatışma çıkması halinde bunun sorumlusunun Fransa olacağını söyledi. Aliyev, Avrupa Birliği Kurulu Başkanı Charles Michel ile yaptığı telefon görüşmesi sırasında şunları söyledi:Fransa’nın Ermenistan’a silah sevkiyatı barışa değil yeni bir çatışmaya hizmet ediyor. Şayet bölgede (Güney Kafkasya) yeni bir çatışma çıkarsa, bunun sorumlusu Fransa olacaktır.

İlham Aliyev: Fransa Güney Kafkasya’daki yeni gerçeklerle yüzleşmek zorunda kalacak
Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev açıklamasında terörle mücadele operasyonunun akabinde birtakım Batılı ülkeler ve bilhassa Fransa’nın, Azerbaycan’a karşı temelsiz suçlamalar yönelttiğini ifade ederek şu tabirleri kaydetti:Gerçi artık uluslararası toplum Ermenistan’ın bile bu durumla yüzleştiğini görüyor ve COP29 konferansı da bunu bir defa daha gösteriyor. Lakin Fransa’daki kimi siyasi liderler Ermenilerden daha fazla Ermeni olmaya çalışıyorlar. Lakin onlar da bu durumu kabullenmek zorunda kalacaklar. İlham Aliyev: Karabağ konusu kapandı© Sputnik / Kerimcan Malaz

İkinci Karabağ Savaşı
Ermenistan’da 2018’de değişim vdiyle iktidara gelen Başbakan Nikol Paşinyan sonrası 27 Eylül 2020’de tarafların yeniden birbirini suçladığı etkin çatışmalar başlarken İkinci Karabağ Savaşı olarak tarihe geçen savaş 44 gün sürmüştü. Çatışmalar, Dağlık Karabağ’a komşu toprakların çok önemli bir kısmının yanı sıra Şuşa ve Hadrut şehirleri de dahil olmak üzere Dağlık Karabağ’ın kimi kısımlarını denetimine alan Azerbaycan tarafından kazanılmıştı. 9 Kasım 2020 kararıyla Rus Barış Güçleri, Dağlık Karabağ’ın Ermeni güçlerinin denetiminde kalan bölgelerine yerleştirilirken, lakin görev müddetleri tarafların mutabakatı ile resmi olarak onaylanmamıştı. Bu üç yıl içinde silahlı çatışmalar sonucunda hem Dağlık Karabağ’da hem de Ermenistan’da birçok bölge daha Azerbaycan’ın denetimi altına girerken, Ermenistan’ı Karabağ’a bağlayan tek yol olan Laçin Koridoru’nda Azerbaycan denetim noktası kurulmuştu. Bakü’ye göre bu, Ermenistan’ın Prag ve Soçi’deki son toplantılarda Azerbaycan’ın toprak bütünlüğünü tanımasıyla mümkün olurken, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Ermeni idaresinin Prag’da imzaladığı doküman ile Azerbaycan’ın Karabağ üzerindeki egemenliğini tanıdığını vurgulamıştı.

, , , ,
Bir Yorum Yazın

Ziyaretçi Yorumları - 0 Yorum

Henüz yorum yapılmamış.