Bilişimcilerden e-ticarette “siber saldırı” uyarısı

ABD’li e-ticaret devi Amazon’un “gizli algoritma” kullandığı iddiası ile Çinli Alibaba’nın lojistik merkezinin “casusluk şüphesiyle” izlemeye alındığının gündeme gelmesinin akabinde bilişimcilerden “siber saldırı” uyarısı geldi. Türkiye Bilişim Derneği Başkanı Rahmi Aktepe, son yıllarda siber tehditlerin dünya genelinde tedarik zincirlerine yöneldiğini ifade ederek, “Denetimler daha sıkı hale getirmeli ve vatandaşın da dijital yetkinliğini artıracak çalışmalar yapmalıyız” dedi. 

E-ticaret sektöründe birçok ülkede faaliyetine devam eden ABD’li e-ticaret firması Amazon’un “gizli algoritma” kullandığı iddiası ile Türkiye’de Trendyol markası ile faaliyet gösteren Çinli Alibaba’nın lojistik merkezinin Belçika istihbaratı tarafından “casusluk şüphesiyle” izlemeye alındığının gündeme gelmesi gözleri siber güvenlik tedbirlerine çevirdi. Türkiye’de e-ticaret dalının 1 trilyon TL’yi aşan pazar büyüklüğü ile yıllık 5 milyar adet işlem hacmine ulaştığına dikkat çeken uzmanlar, vatandaşların şahsî ve ticari bilgilerinin yalnızca ticaretin geliştirilmesinde kullanılması gerektiğine dikkat çekiyor. 

“Kişisel bilgilerin yanında e-ticaret datalarını de korumalıyız”

Kişisel ve ticari bilgilerin ele geçirilmesiyle ülkelerin davranış modellerinin çıkarılabileceğini vurgulayan Türkiye Bilişim Derneği (TBD) Başkanı Rahmi Aktepe, bu prosedürle Türkiye’yi de hedef alan siber hücumlar gerçekleştirilebileceğini söyledi. E-ticarette ortaya çıkan dataların öteki ülkelerinin kullanımına geçmesi durumunda çeşitli risklerin ortaya çıkacağını belirten Aktepe, “Türkiye Bilişim Derneği olarak ferdî bilgilerin korunmasına yönelik farkındalık çalışmalarımıza devam ediyoruz. Şahsî Bilgilerin Korunması Kanunu’nun hazırlanması sürecinde de dernek olarak büyük uğraş harcamıştık” dedi. Sadece şahsî bilgilerin korunmasının kâfi olmayacağını dile getiren Aktepe, e-ticaret bilgilerinin de korunmasına yönelik tedbirlerin artırılması gerektiğini kaydetti. 

“Vatandaşın dijital yetkinliği artırılmalı”

Aktepe, “Son yıllarda  global olarak siber tehditler tedarik zincirlerine ve e-ticaret sitelerine yönelmeye başladı. Şahsî dataların ve bireylere ait kullanıcı tecrübesinin yapay zeka algoritmaları ile tahlil edilmesiyle hem bireylerin hem de ülkelerin davranış modelleri ortaya konulabilir. Bunun sonucun da ülkeleri hedef alan siber akınlar gerçekleştirilebilir. Bunun ismi bir manada siber savaştır. Bunun için de kontrolleri daha sıkı hale getirmeli, yaptırımları artırmalı ve vatandaşın da dijital yetkinliğini artıracak çalışmalar yapmalıyız” diye konuştu.

Alibaba ve Amazon hakkında “casusluk” ve “algoritma” iddiaları

Veri casusluğu iddiaları son bir haftada gündeme gelmişti. Financial Times, Türkiye’de de e-ticaret sektöründe faaliyet gösteren Çinli Alibaba’nın Belçika’daki faaliyetlerinin izlemeye alındığını yazmıştı. Teze göre, firmanın ülkedeki lojistik merkezinin “casusluk” kuşkusuyla izlemeye alındığı ve Çin’in elde ettiği bilgileri ticari olmayan emellerle kullanma niyetine ve kapasitesine sahip olduğu belirtilmişti. Öte yandan Wall Street Journal (WSJ) Gazetesi de, ABD’li e-ticaret devi Amazon’un fiyatları artırmak için ‘Project Nessie’ isimli bâtın bir algoritma kullandığını öne sürmüş, Amazon ise tezlere reddetmişti. 

Yeni kanunla sınırlamalar getirilmişti

Bu ortada Ticaret Bakanlığının hazırladığı ve bu yılın Ocak ayında yürürlüğe giren e-ticaret kanunu ile data casusluğuna karşı çeşitli önlemler alınmıştı. Kanun kapsamında e-ticaret platformları üzerinden elde edilen ferdî bilgilerin yalnızca ticaretin geliştirilmesinde kullanılabileceği, öbür ülkelerle paylaşılamayacağı kararı getirilmişti. Şahsî Dataları Müdafaa Kurumu da data sahiplerinin haklarını korumak ve şahsî dataların hukuk dışı işlenmesini önlemek amacıyla e-ticaret platformlarına yükümlülükler getirmişti.