Yusuf Dikeç “görselleri”ne karşı para ve hapis cezası uyarısı
Uzmanlar, Yusuf Dikeç pozunun ticari maksatla kullanılmasının sportmen açısından maddi ve manevi ziyanlara yol açabileceğini söyledi. Patent Marka Vekilleri Derneği Başkanı Uğur Yalçıner, “Sporcuların ve ünlülerin isimlerini ve imajlarını müsaadesiz olarak kullanan şahıslar, hukuk davaları yoluyla sebep oldukları zararı ve elde ettikleri haksız karı ilgili şahsa ödemeye mahkum edilebilirler ve ayrıyeten para ve hapis cezasına çarptırılabilirler” sözlerini kullandı.
Olimpiyat oyunları sırasında Yusuf Dikeç’in ekipman kullanmadan yaptığı atış sırasında çekilen fotoğrafı uluslararası alanda ilgi görürken, bu görselin ticari emelle kullanılmasının maddi ve manevi ziyanlara yol açabileceği ihtarında bulunuldu.
2024 Paris Olimpiyat Oyunları’nda takım arkadaşı Şevval İlayda Tarhan’la Türkiye’ye 10 metre havalı tabanca karışık takım mücadelesinde gümüş madalya kazandıran Yusuf Dikeç’in atış pozu, sosyal medyada gündem oldu. Dikeç’in ekipman kullanmadan yaptığı atış sırasında çekilen fotoğrafı ve video görüntüleri çok sayıda etkileşim aldı. Birçok uluslararası medya kuruluşunun yanı sıra milyonlarca takipçisi bulunan hesaplar atletin görsellerini paylaştı.
Öte yandan, atlete ait poza ilişkin çok sayıda farklı tişört baskıları ve animeler de yapıldı. Uzmanlar, bu pozun ticari gayeyle kullanılmasının atlet açısından maddi ve manevi ziyanlara yol açabileceğine işaret etti.
Patent Marka Vekilleri Derneği Başkanı Uğur Yalçıner, yaptığı değerlendirmede, herkesin kendisine ait isim, unvan, yazılı yahut görsel tüm imajlarının, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ve Sınai Mülkiyet Kanunu ile Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında muhafaza altında olduğunu anımsattı.
“Hukuki ve cezai yaptırımları var”
Yalçıner, uluslararası alanda da tescil haklarının geçerli olduğuna dikkati çekerek, gerçek şahısların bu haklarının müsaadesiz olarak öbürleri tarafından herhangi bir şekilde kullanılmasının, ilgili mevzuat kapsamında hukuksal ve cezai yaptırımlara tabi olduğunu ifade etti.
Dikeç’in olimpiyat oyunlarında yaptığı atış sırasında çekilen fotoğrafının dünya genelinde kullanılması ve bu görsellerin tişörtlerde ve benzer eserlerde kullanılmasının müsaadeye tabi olması gerektiğini belirten Yalçıner, “İznin kapsamı ve müddeti açıkça belirtilecek şekilde yazılı olması değerle gerekir. Buna benzer yazılı izin marka, tasarım ve telif hakları ile ilgili olduğunda lisans mukavelesine mevzu olur. Lisans kontratı, kullanıma izin verilen kullanıcının kullanımı ile ilgili tüm detayları kapsamalıdır” diye konuştu.
Yalçıner, Yusuf Dikeç’in şahsî imajlarından üretilen animelerle ilgili hem yurt içinde hem de yurt dışında ilgili mevzuat kapsamında tüzel işlem yapılabileceğine işaret etti.
“Para ve hapis cezasına çarptırılabilirler”
Sporcuların ve ünlülerin kendi isim ve imajlarını diğerleri tarafından ticari olarak kullanılmasından kaynaklanan risklerin bulunduğunu bildiren Yalçıner, şu değerlendirmede bulundu:
“İsimleri ve imajları diğerleri tarafından ticari olarak kullanılan bireyler, müsaadesiz kullanımdan ötürü maddi ve manevi zarara uğrayabilirler, Müsaadesiz kullanım yapanlar isim ve imajını kullandıkları kişinin ün ve prestijlerinden yararlanarak haksız çıkar elde edebilir yahut kötü kullanımdan ötürü kişinin ün ve prestijleri zarar görebilir. Atletlerin ve ünlülerin isimlerini ve imajlarını müsaadesiz olarak kullanan şahıslar, hukuk davaları yoluyla sebep oldukları zararı ve elde ettikleri haksız çıkarı ilgili şahsa ödemeye mahkum edilebilirler ve ayrıyeten para ve hapis cezasına çarptırılabilirler.”