Kahramanmaraşlılar, bakanlığa seslendi: Yeni santral için onay vermeyin

Türkiye’nin havası en kirli vilayetlerinden olan Kahramanmaraş’ın Afşin ilçesinin Çoğulhan mahallesinde bulunan ve Çelikler Holding’e ait Afşin-Elbistan A Termik santraline yeni ünite ekleneceğine dair haberler, yıllardır kirli hava soluyan bölge halkını huzursuz etti. Afşin-Elbistan Hayatı ve Doğayı Müdafaa Platformu, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’na seslenerek Çevre Tesir Değerlendirme raporuna onay verilmemesi için davette bulundu. 

Hayatı ve Doğayı Müdafaa Platformu’ndan Mehmet Dalkanat, Afşin-Elbistan’ın bir termik santral daha kaldırabilecek durumda olmadığını dile getirdi: “Halkımız kaygılı. 40 yılı aşkın müddettir havamızı, suyumuzu, toprağımızı zehirleyen termik santrallere bir yenisinin daha eklenmesi buradaki halk sıhhatini hiçe saymaktır. Bilimsel çalışmalar Son 20 yılda buradaki kanser hadiselerinin 8 kat arttığını gösteriyor. Bu gerçekleri görmezden gelmeden Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın ÇED başvurusunu geri çevirmesini bekliyoruz.”

Kahramanmaraş’taki hava kalitesi ölçüm istasyonlarının verilerine göre, yılın 200 günü ulusal limit kıymetlerin üzerinde hava kirliliğine maruz kalan kent, yıllık ortalamaya vurulduğunda ise Dünya Sağlık Örgütü limit bedellerinin 5 ila 8 katı kadar kirli hava soluyor. Ayrıyeten Kahramanmaraş Türkiye’de hava kirliliğine bağlı en çok vefatın yaşandığı ilk 10 il arasında. Hâlihazırda sekiz üniteye sahip Afşin A ve B santrallerinin hiçbirinde yeni mevzuattaki limit bedelleri sağlayacak nitelikte baca gazı arıtma tesisleri bulunmuyor. 

Yenisi de temiz değil

1984 yılından beri işletmede olan dört üniteye sahip (335 MW x 4) Afşin A Termik Santrali’nin, kurulduğu yıldan bu yana tek başına 16.530 kişinin erken vefatına sebep olduğu hesaplandı. Çelikler Holding Afşin Elbistan Elektrik Üretim ve Ticaret A.Ş.’nin yeni yapmak istediği iki ünitenin (688 MW x 2) en üst seviyede filtre kullanılsa bile 1900 erken mevte yol açacağı ortaya koyuldu. 

Bölgede yapılmış çeşitli çalışmalar; santrale yakın topraklarda arsenik, kadmiyum, kurşun, çinko, bakır, mangan, molibden ve demir benzeri ağır metallerin ve iz elementlerin oranlarında da çok önemli artışlar olduğunu gösteriyor. 

Güneş: Yerli, milli ve temiz enerji

Dalkanat sözlerine şöyle devam etti:

“50 yıl evvelki benzeri elektrik üretimi için kömüre mahkum değiliz, güçte bağımsızlığımızı sağlayacak, ucuz ve temiz seçeneklerimiz var. Örneğin, bugün güneşten elektrik üretmenin maliyeti megavat st başına 39,1 ABD doları iken yerli kömürden elektrik üretmek megavat st başına 61,6 ABD dolara mal oluyor. Ayrıyeten, sarsıntı sonrası toparlanmaya çalışan ilçemiz için çatı ve arazi tipi güneş santralleri istihdam ve kalkınma seçenekleri de sunuyor. 

Enerjiyi çok farklı yollardan elde edeceğimiz benzeri daha fazla istihdam yaratacağımız imkânlar da oluşturabiliriz. Kaldı ki dünya kömürden çıkmaya hazırlanıyor, biz de ülke olarak söz vermişiz 2053 de tüm kömürlü santralleri kapatacağız demişiz. V. ve VI. Ek ünitelerin çalışma takvimi bu plana göre hiç de uygun gözükmüyor. Çok kısa bir süre sonra kapatmak zorunda kalacağımız bir proje için hem maliyet hem de çevresel kayıplarımız açısından uygun bir yatırım olmayacağı çok açık.”