Şimşek: Türkiye’nin kamu borç stokunun milli gelire oranı yüzde 29,5

İslam Kalkınma Bankasının (İKB) 50. yıl dönümü bundan ötürü Riyad’da düzenlenen İKB Yıllık Toplantıları kapsamında “Guvernörler Diyaloğu-Türkiye” oturumu düzenlendi.

Toplantıda konuşan Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Türkiye’de enflasyonla mücadeleyi desteklemek için sağlam bir mali çerçeve oluşturduklarını ve zelzelenin tesirlerine karşın kamu maliyesinin düzgüne gittiğini söyledi.

Türkiye’nin kamu borç stokunun milli gelire oranının yüzde 29,5 ile gelişmekte olan piyasaların ortalamasının yarısından daha az olduğunu dile getiren Şimşek, mali disiplinin de Türkiye’nin Orta Vadeli Programı’nın temel bileşenlerinden olduğunu vurguladı.

Şimşek, Türkiye’nin çok kapsamlı bir yapısal ıslahat gündemi de olduğunu kaydederek, konuşmasını şöyle sürdürdü:

“Para siyaseti ve maliye siyaseti arzu ettiğiniz sonuçlara ulaşmanıza yardımcı olabilir fakat bunları sürdürülebilir kılmak yapısal ahenk gerektirir. Bundan Ötürü yapısal ıslahat programımız verimliliği arttırmayı, rekabetçiliği geliştirmeyi ve bundan ötürü potansiyel büyümeyi artırmayı amaçlıyor. Gördüğünüz benzeri program epeyce sağlam, kendi içinde dengeli ve muteber. Programı açıkladığımızdan bu yana güçlü bir yatırımcı ilgisi var. Yurt içi ve yurt dışından gelen yansılar hayli güçlü oldu. Bu, 2 yıllık bir program. Bundan Ötürü tam sonuçlarını görmemiz için vakte gereksinimimiz var. İlk göstergeler programın işe yaradığı ve Türkiye’yi yeniden sürdürülebilir yüksek büyüme patikasına oturtmak için gerekenlere sahip olduğu yönünde.”

“Programımıza yönelik yansılar son derece olumlu oldu”

Bakan Şimşek, programın henüz ilk basamakta olsa dahi işe yaradığını ifade ederek, “Önümüzdeki yıl bu vakitler sonuçlar hakkında konuşabilecek bir pozisyonda olacağımızı düşünüyorum.” diye konuştu.

Cari süreçler açığının neredeyse yarı yarıya azaldığını dile getiren Şimşek, şu değerlendirmelerde bulundu:

“İşsizlik oranı son on yılın en düşük düzeyinde. Makul bir büyüme, düşük işsizlik oranı, güzelleşen kamu maliyesi ve dezenflasyon sürecine sahibiz. Programımıza yönelik yansılar son derece olumlu oldu. Tam bir not artırımı aldık, tüm derecelendirme kuruluşları Türkiye’ye ilişkin görünümlerini negatif yahut durağandan olumluya çevirdi. Büyük olasılıkla kredi notumuzda artışlar olacak. “

Türkiye ticaretteki yeni eğilimlerden faydalanıyor

Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, küresel ticaretteki bölünmeye işaret ederek, bölünmenin ticaretin önünde büyük bir pürüz olduğunu lakin Türkiye için bir avantaj oluşturduğunu söyledi.

Küresel ticaretteki parçalanmayla dost ve yakın ülkelerden tedariğin arttığını anlatan Şimşek, Yakın ülkelerden tedarik (nearshoring) global pandemi sonrası yeni olağandı. Şimdi, stratejik rekabet ve ticari parçalanmayla dost ülkelerden tedarik (friendshoring) yeni olağan haline geldi. Her ikisine de baktığımızda, Türkiye bu iki eğilimden en fazla yararlanan ülkelerden biri oldu.” tabirini kullandı..

Bakan Şimşek, Türkiye’nin Avrupa Birliği (AB) ile Gümrük Birliği’ne dayalı ticari bağına; Orta Doğu ve Kuzey Afrika ile tarihi, kültürel ve ticari bağlarına ve Orta Asya ülkeleriyle dostluğuna dikkati çekerek, “Türkiye’nin ihracatının yüzde 70’ini oluşturan etrafımız dost ve yakın olarak nitelendirilebilir. Hasebiyle, ticaretteki parçalanmadan yarar sağlayabiliyoruz.” tabirlerini kullandı.

“Yeşil dönüşüm Türkiye için gereklilik”

Bakan Şimşek, Türkiye’nin yeşil ekonomi ve enerji dönüşümünde attığı adımlara değinerek, yenilenebilir güce yatırımın bir gereklilik olduğunu vurguladı.

Türkiye’nin 2022’de petrol ve doğal gaz ithalatına 97 milyar dolar ödediğini anımsatan Şimşek, bu sayının 2023’te 70 milyar doların üzerinde olduğunu ve bu yıl da 80 milyar dolara yakın olacağını söyledi.

Şimşek, Türkiye’nin enerji ithalatına bağımlılığını azaltabildiği ölçüde makro finansal istikrarsızlığın ana kaynağı olan cari açığı da düşürebileceğini ifade ederek, “Dolayısıyla, bizim için cari açığın sürdürülebilirliği söylediği söz edilen olduğunda, yenilenebilir enerji kilit ehemmiyete sahip. Tek başına yenilenebilir enerji de değil, iktisadın yeşil dönüşümü konusunda büyük bir potansiyelimiz var.” açıklamasında bulundu.

Türkiye’nin geçen yıl dünyadaki en büyük 4’üncü turizm destinasyonu olduğuna değinen Şimşek, “Bu yıl 60 milyon turist ve 60 milyar dolar turizm geliri hedefliyoruz. Yılın ilk 3,5 aylık devrindeki rezervasyonlara ve seyahatlere baktığımızda, amaçlarımızla uyumlu bir ilerleme olduğunu görüyoruz ki bu Ukrayna ve Gazze’deki gelişmelere karşın.” diye konuştu.

“Küresel finans şartlarının gevşemesi gelişmekte olan ekonomiler için itici rüzgar”

Konuşmasının akabinde soruları yanıtlayan Şimşek, global merkez bankalarının faiz siyasetleri ve gelişmekte olan piyasalara ilişkin bir soru üzerine, şimdi iyi bir kıssası olan çok az gelişmekte olan ülke bulunduğunu söyledi.

Türkiye’nin olağanüstü bir öyküsünün olduğunu dile getiren Şimşek, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Hikaye, ülkemizin yapısal olarak dönüşümüdür. Türkiye’nin programı fiyat istikrarını sağlamaya yönelik lakin yalnızca bununla sınırlı değil. Kapsamlı bir yapısal ıslahat programı da var. İnsan kaynağına yatırım yapmaya, yatırım ortamını güzelleştirmeye, kamu maliyesi ıslahatı yapmaya kararlıyız. Yeşil dönüşüm kadar dijital dönüşüm de çok önemli ve biz bu ikiz dönüşüm konusunda da gerekli adımları atacağız.”

Şimşek, ABD Merkez Bankası (Fed) ya da Avrupa Merkez Bankası benzeri bankaların ileriye dönük siyasetlerini gevşetmesinin finansal şartları iyileştirme potansiyeli olduğunu vurgulayarak, finansal şartlar gevşediğinde getiri arayışının da güçleneceğini söyledi.

Türkiye benzeri ülkelerin daha fazla yatırım çekmek istediğini ve risk iştahının arttığını kaydeden Şimşek, sözlerini şöyle tamamladı:

“Küresel finansal genişleme aynı vakitte global büyüme için potansiyel destek veren bir ortam manasına ve güçlü global büyüme daha yüksek risk iştahı manasına geliyor. Hasebiyle, yüksek risk iştahı, gelişmekte olan piyasalara açıkça yarar sağlıyor ve Türkiye de bunlardan biri. Biz mükemmel bir öyküye sahibiz lakin aynı vakitte global şartların gevşemesi biz ve diğer gelişmekte olan ekonomiler için itici bir rüzgar olacak.”